رئیس اداره پیوند وزارت بهداشت: ۲۰ هزار بیمار نیازمند عضو در کشور داریم
سالانه پنج تا هشت هزار مرگ مغزی در کشور رخ میدهد که اگر ۳۰ درصد آنها اهدای عضو شوند، نیازی به پیوند از فرد زنده نداریم/ سالانه حدود ۱۵ درصد بیماران نیازمند عضو، فوت میکنند
فرهنگ اهدای عضو همان نهال نوپایی است که چند صباحی بیشتر از عمر آن نمی گذرد؛ اما در همین مدت کوتاه در هوای فداکاری و همنوعدوستی مردم ایران رشد خوبی داشته که البته هنوز کافی نیست؛ سالانه تعداد زیادی از مردم کشورمان که بیشتر در سنین جوانی هستند و اعضای بدن آنها قابلیت ادامه حیات در بدن فرد دیگری را دارد بر اثر تصادف و حادثه، دچار مرگ مغزی میشوند و با ترویج فرهنگ اهدای عضو و افزایش آمار رضایت میتوانیم شاهد حیات دوباره تعداد زیادی از بیمارانی باشیم که امروز رنج و درد بیماری لذت زندگی کردن و شاد بودن را از آنها گرفته است.
اهمیت اهدای عضو یا اهدای زندگی تا حدی بوده که یک روز به عنوان روز جهانی اهدای عضو نامگذاری شده است؛ در همین راستا گفتگویی با دکتر کتایون نجفیزاده، رئیس اداره پیوند و بیماریهای خاص وزارت بهداشت انجام دادهایم که در ذیل میآید:
به عنوان نخستین سوال پیوند عضو در کشور ما در چه جایگاهی قرار دارد؟
پیوند اعضا از افراد مرگ مغزی امری مقدس است. این اقدام با ارزش با ابعاد مختلف انسانی، الهی، اجتماعی و پزشکی زندگی انسان سرو کار دارد. کار خانواده فرد دچار مرگ مغزی همچون کار مادران شهدا است. همان طور که مادران شهدا و جانبازان با روحیه ایثار فرزندان خود را راهی جبهه های جنگ کردند، خانواده های فرد مرگ مغزی نیز برای نجات جان همنوعان خود از بدن بی جان عزیزانشان می گذرند.
از نظر پزشکی یکی از پیشرفته ترین و پیچیده ترین اعمال جراحی در دنیا عمل پیوند است و این خدمات را به نوعی قله پزشکی دنیا می دانند که خوشبخنامه امروز ایران قادر به فتح آن است.
عمل پیوند نیازمند دانش، تخصص و تکنولوژی های پیشرفته است که پزشکان حاذق ایرانی امروز به طور کامل از عهده آن بر می آیند.
فردی که به نیاز همنوع خود فکر می کند و حاضر است برای نجات هموطنان بیمارش از اعضای فاسد نشده بدن بی جان عزیزش بگذد به نوعی بزرگترین فرهنگ ایثار و از خود گذشتگی را به نمایش می گذارد
چه تعداد پیوند در کشور هر سال انجام میشود و از نظر اهدای عضو در چه وضعیتی هستیم؟
سالانه پنج تا هشت هزار مرگ مغزی در کشور رخ می دهد و در صورتی که 30 درصد آنها اهدای عضو کنند، هیچ نیازی به پیوند از فرد زنده نخواهیم داشت که در حال حاضر این آمار بسیار پایین است. سالانه تنها حدود 665 مورد اهدای عضو از فرد مرگ مغزی صورت می گیرد.
در حال حاضر سالانه حدود 2700 پیوند کلیه درکشور انجام می شود که هزار مورد آن از مرگ مغزی است و مابقی از فرد زنده صورت میگیرد و هنوز پیوند از مرگ مغزی تمام نیازهای بیماران را برطرف نمیکند و نیاز به پیوند کلیه از افراد زنده وجود دارد.
متوسط سن افراد مرگ مغزی در ایران بین 15 تا 40 سال است. اعضای این افراد قابلیت خوبی برای اهدا به افراد نیازمند دارند و رضایت اعضای خانواده فرد دچار مرگ مغزی میتواند به ادامه حیات بسیاری از بیماران کمک کند.
رضایت مردم برای اهدای عضو فرد دچار مرگ مغزی در برخی از دانشگاه های کشور به بیش از 96 درصد رسیده که امیدواریم در کل کشور شاهد این آمار رضایت باشیم.
در ایران سالانه بیش از 665 اهدا از مرگ مغزی انجام میگیرد که به تبع آن اعضای آنها به حدود 1500 تا دو هزار گیرنده نیازمند اهدا میشود، همچنین در حال حاضر حدود 20 هزار بیمار نیازمند عضو در کشود وجود دارد که سالانه 10 تا 15 درصد از آنها (هفته ای شش تا 10 نفر) به دلیل عدم دریافت عضو جان خود را از دست می دهند که تنها راه نجات این افراد اهدای عضو از فرد مرگ مغزی است.
تمام مراحل تایید مرگ مغزی و گرفتن رضایت از خانواده فرد دچار مرگ مغزی ظرف 24 ساعت انجام می شود
از یک فرد مرگ مغزی چه تعداد پیوند عضو قابلیت انجام دارد؟
پس از رضایت و انتقال فرد به اتاق عمل، امکان اهدای هفت عضو از بدن فردشامل؛ دو ریه، دو کلیه، قلب، کبد و لوزالمعده وجود دارد و آن خانواده با رضایت خود میتوانند جان تازه ای به هفت نفر دیگر هدیه کنند.
علاوه بر این هفت عضو با اهدای یک تا 43 نسج و بافت مانند استخوان نیز می توان یک تا 43 نفر را از معلولیت نجات داد.
هزینه اهدای و دریافت عضو اهدا شده در ایران چه میزان است؟
اهدای عضو از مرگ مغزی در ایران کاملا رایگان است و برای پیوند اعضای برداشت شده نیز خانواده ها هزینه ای نمی پردازند.
ما باید برای نهادینه کردن فرهنگ اهدای عضو در کشور تلاش کنیم تا جانی تازه به بیماران نیازمند عضو ببخشیم.
در سال های گذشته تعداد بیماران دیالیزی در کشور بسیار زیاد بود تا حدی که دستگاه دیالیز کافی برای ارائه خدمت به آنها وجود نداشت و بر همین اساس افراد زنده غیر فامیل نیز می توانستند یکی از کلیه های خود را به بیماران دچار نارسایی کلیه تحت نظارت دولت اهدا کنند.
این برنامه در آن دوره توانست درد کمبود امکانات را برای بیماران دیالیزی برطرف کند و نجات بخش جان بسیاری از بیماران شد.
سال گذشته 48 درصد کلیه های مورد نیاز از فرد دچار مرگ مغزی تامین شد و این نوید خوبی در عدم نیاز به اهدای کلیه از افراد زنده در آینده نزدیک است.