تلاشهای ناکام اردوغان برای حفظ قدرت
خبرگزاری رویترز مینویسد: انتخابات عمومی ترکیه رویای اردوغان برای ایجاد یک ریاستجمهوری که تمام قدرت را در اختیار داشته باشد، غیر ممکن میکند/ اعتراضات گسترده در ترکیه و برکناری محمد مرسی از قدرت بر جنون اردوغان افزوده است
گروه بین اللمل «نسیم»: خبرگزاری رویترز در تحیلی از عملکرد اردوغان در انتخابات پارلمانی ترکیه که بناست هفتم ژوون برگزار شود مینویسد برخلاف تمام تلاشهای اردوغان برای تغییر سیستم ریاست جمهوری ترکیه، احتمالا چنین رویایی هرگز محقق نمیشود .
به نظر میرسد که انتخابات عمومی ترکیه رویای اردوغان برای ایجاد یک ریاست جمهوری که تمام قدرت را در اختیار داشته باشد غیر ممکنتر میکند .
اردوغان که به خاطر قوانین حزبی دیگر نمیتواند نخست وزیر باشد، این ماه در راه پیمایی در مرکز شهر گفت: نمیتوانید مرا از این صحنه دور کنید و مرا ساکت کنید .
از زمانی که سال گذشته اردوغان مسئولیت دولت را بر عهده گرفته، به شدت به دنبال آن بوده است که مقام ریاست جمهوری را در ترکیه همانند آمریکا یا فرانسه کند . هر چند به نظر نمیرسد حزب عدالت و توسعه، بتواند دو سوم کرسیهای پارلمان را از آن خود کند و اکثریت مورد نیاز برای تغییر قانون را بدون رفراندم به دست آورد .
برگزاری رفراندم هم خود مشکل است. اپوزیسیون کرد هم در صورتی با تغییر قانون موافقند که حقوق کردها را افزایش دهد و از این رو با یک ریاست جمهوری که اختیارات تامی دارد مخالفند .
مدل دوقطبی سازی رهبری اردوغان هم ممکن نیست بتواند مخالفان سکولار حزب جمهوریخواه خلق و یا حزب ملی گرای حزب حرکت ملی را متقاعد کند تا از برنامه او حمایت کنند .
از این روست که برای اردوغان که طی سالهای اخیر بر نیروهای پلیس، رسانهها و سیستم قضایی تسلط داشته است، انتخابات مسالهای حیاتی است. اگر اکثریت حزب متبوعش تضعیف شود، پس از انتخابات باید به سختی تلاش کند تا به این تسلط برسد .
"سینان اولگان"، رئیس اندیشکده EDAM و یکی از اعضای اندیشکده کارنگی میگوید: اردوغان میداند که با گذشت هر روز، از قدرت او کاسته میشود و از این روست که به سختی دنبال یک سیستم ریاست جمهور محور است .
اردوغان یک مبارز سیاسی است که دوران کودکی سختی را داشته است. به نظر نمیرسد که عقب بنشیند و اجازه دهد نفوذش از کفش برود .
تنها طی دو سال گذشته، او تظاهراتهای گسترده و رسوائی فساد مواجه بوده و هیچ یک از این موارد نذاشته است که قدرت سیاسیاش افول کند. او با ۵۲ درصد آرا در ماه آگوست سال گذشته به ریاست رسید .
حزب عدالت و توسعه نیز برای انتخابات ماه آینده چهرهای متحد به خود گرفته است. یکی از اعضای نزدیک به این حزب میگوید: اردوغان رهبر جنبش است. کسانی که در حزب هستند این نکته را به خوبی میدانند اما ذره ذره، برخی از اعضا از اصرار اردوغان بر ریاست جمهوری که اختیارات گسترده دارد ناخرسند هستند .
شماری از چهرههای حزب عدالت و توسعه به خاطر محدودیت سه دورهای این حزب از شرکت مجدد در انتخابات محروم شده است و انتظار میرود که در مقام مشاور اردوغان منسوب شوند. برخی از مسئولین نیز این وضعیت را کابینه در سایه میخوانند و از نفوذ تیم احمد داوود اغلو واهمه دارند .
یکی از منابع خبری در دفتر اردوغان میگوید: این مساله شخصی نیست یا موضعی نیست که اردوغان برای خودش بخوهد. اردوغان معنقد است که مشکلات جدی تری با سیستم پارلمانی خواهد داشتو به دنبال راه حل است. از نظر اردوغان این کار مخالفت با اوغلو نیست .
برخی حامیان اردوغان کفن پوش در حمایت از او تظاهرات کردند تا بگویند که آمادهاند برایش بمیرند. در یک کلیپ ویدئویی که در شبکههای اجتماعی بازنشر گستردهای داشت، مردی گفت که آنقدر اردوغان را دوست دارد که م یخواهد او را گاز بگیرد و بلیسد !
اردوغان به اتهامات استبدادیگری به شدت واکنش نشان داد و روزگاری نیز برای غرب نماد یک مسلمان دموکرات بود. در جایگاه نخست وزیری، تسلط غیرنظامی را بر کشوری ایجاد کرد در نیمه دوم قرن بیستم سه کودتا را تجربه کرده است . او درهای ترکیه را به بازرهای تجاری جدید گشود و اصلاحاتی را انجام داد که هدف آن تبادل و ارتباط نزدیک با اتجادیه اوپا و مذاکرات صلح با نظامیان کرد بود .
در عین حال اعتبار دموکراتیک ترکیه را هم زیر سوال برد چرا که در موراد متعدد پروندههایی وجود دارد که به خاطر اهانت به اردوغان در دست پیگیری است. توییتر و فیس بوک نیز مکرر مسدود میشوند و حتی یک دانش آموز ۱۶ ساله نیز به خاطر اهانت به اردوغان دادگاهی شده است .
هزاران نفر از نیروهای پلیس و مقامات قضایی پس از رسوائی فساد سال ۲۰۱۳ عزل شدهاند. اردوغان "دولت موازی" را عامل این فساد خواند، اصطلاحی که برای شبکه روحانی آمریکا نشین فتح الله گولن به کار برده است .
"اکرم دومانلی"، سردبیر روزنامه الزمان که نزدیک به گولن است میگوید که پس از رفراندوم سال ۲۰۱۰ که تغییرات دولتی در قانون اساسی با ۵۸ درصد آرا تصویب شد، اردوغان عوض شده است .
وی میگوید که اعتراضات گسترده در ترکیه در تابستان سال ۲۰۱۳ و برکناری محمد مرسی از قدرت که حزب او یعنی اخوان المسلمین با حزب عدالت و توسعه پیوندهای نزدیکی داشت نیز بر جنون اردوغان افزوده است .
دومانلی روزگاری با اردوغان روابط نزدیک و حسنهای داشت و حتی از او خواسته شده بود که فیلمنامهای بنویسد که در آن رهبری اردوغان به تصویر کشیده شود اما حالا متهم است که با گروههای تروریستی فعالیت و همکاری میکند .
وی میگوید: او درست در زمان پیروزیاش شکست خورد، یک دموکراسی که مشارکتی و پلورالیست باشد میتوانست از او قهرمانی در خاورمیانه بسازد .