اخبار آرشیوی
اعضای جنبش عدم تعهد روز شنبه در بیانیهای، ضمن تاکید بر حق همه کشورها برای دستیابی به انرژی هستهای اعلام کرد؛ موضع اصولی این جنبش، "استفاده از دیپلماسی به عنوان تنها راهحل موضوع هستهای ایران" است
بیانیه اعضای جنبش عدم تعهد در آژانس که بر گفتوگو و حل مسئله هستهای ایران از طریق دیپلماسی تاکید دارد، توسط علی اصغر سلطانیه نماینده دائم ایران در آژانس و رئیس ﺗﺭوئیکای غیرمتعهدها قرائت شد. مشروح این بیانیه به شرح زیر است: آقای رئیس 1- جنبش عدم تعهد مایل است مراتب تشکر خود را از آقای یوکیا آمانو مدیر کل آژانس بینالمللی انرژی اتمی بخاطر گزارش وی در خصوص اجرای موافقتنامه پادمان در جمهوری اسلامی ایران مندرج در سند37 2012// GOV ابراز کند. 2- جنبش عدم تعهد مایل است اعتماد به حرفهای و بی طرفی بودن دبیرخانه آژانس در انجام فعالیتهایش نسبت به اجرای پادمانهای معهده عدم اشاعه هستهای در جمهوری اسلامی ایران را مجداً بیان کند. 3- قبل از بیان نقطه نظراتش در خصوص گزارش مدیر کل، جنبش عدم تعهد مایل است مواضع اصولی خود را درباره این موضوع مورد تاکید قرار دهد: الف. جنبش عدم تعهد برحق اولیه و غیر قابل انکار کلیه کشورها برای توسعه، تحقیق، تولید و استفاده از انرژی اتمی برای مقاصد صلح آمیز، بدون هرگونه تبعیض و منطبق با تعهدات قانونی مترتب، تاکید میکند. بنابراین، هیچ موردی نباید به گونهای تفسیر شود که منجر به ایجاد ممنوعیت یا
محدودیت حقوق کشورها در توسعه انرژی اتمی برای مقاصد صلح آمیز شود. انتخابها و تصمیمات کشورها، شامل موارد (مربوط به) جمهوری اسلامی ایران، در زمینه استفادههای صلح آمیز از فن آوری هستهای و سیاستهای چرخه سوخت میبایست محترم شمرده شوند. ب. جنبش عدم تعهد، آژانس بینالمللی انرژی اتمی را بعنوان تنها مرجع ذیصلاح برای راستی آزمایی تعهدات پادمانی مترتب بر اعضا مورد شناسایی قرار داده و تاکید میکند که هیچ فشار یا مداخله غیر مقتـضی در فعالیـتهای آژانـس بویژه در فرآیند راسـتی آزمایی که میتواند کارایی و اعتبار آژانس را به مخاطره اندازد، نمیبایستی وجود داشته باشد. پ. جنبش عدم تعهد بر تفاوت بنیادین بین وظایف قانونی کشورها وفق موافقتنامههای پادمان مربوط به آنها با هرگونه اقدامات اعتماد ساز که بطور داوطلبانه اتخاذ میشوند و این که این امر مــوجد تعهـدات قـانونی پادمـانی نمیشود، تاکید میکند. ت. جنبش عدم تعهد تاسیس منطقه عاری از سلاح هستهای (NWFZ) در منطقه خاورمیانه را بعنوان گامی مثبت در راه نائل شدن به هدف خلع سلاح هستهای جهانی مورد تـوجه قرار داده و مراتـب حمـایت خود از تاسیـس چنـین منـطقهای مطابق با قطعنـامههای
مربوطه مجمع عمومی و شورای امـنیت را تکرار میکند. ث. جنبش عدم تعهد مصونیت فعالیتهای هستهای صلح آمیز را مورد تایید مجدد قرار داده و تاکید میکند، هر گونه حمله یا تهدید به حمله بر علیه تاسیسات هستهای صلح آمیز اعم از در حال فعالیت یا در حال ساخت که بشریت و محیط زیست را در معرض خطر جدی قرار داده و نقض عمده حقوق بینالملل، اصول و اهداف منشور ملل متحد و آئین نامه آژانس بینالمللی انرژی اتمی محسوب میشود، تاکید میکند. جنبش عدم تعهد نیاز به تدوین سند مذاکراتی چند جانبه جامع برای اعلام ممنوعیت حملات یا تهدید به حملات بر تاسیسات هستهای مختص استفادههای صلح آمیز از انرژی هستهای را تصدیق میکند. ج. جنبش عدم تعهد قویاً معتقد است که کلیه پادمانها و موضوعات راستی آزمایی منجمله موارد مربوط به ایران میبایست در چارچوب آژانس بینالمللی انرژی اتمی و بر اساس مبانی حقوقی و فنی حل و فصل شود. علاوه بر آن جنبش عدم تعهد تاکید دارد که آژانس میبایـست به کار خود برای حل موضوع هستهای ایران در چارچوب اختیاراتش ذیل اساسنامه آژانس ادامه دهد. چ. عدم تعهد تاکید میکند که دیپلماسی و گفتوگو از طریق صلح آمیز و همچنین مذاکرات محتوایی
بدون پیش شرط بین طرفهای ذیربط میبایستی بعنوان تنها روشهایی که از طریق آنها یک راه حل فراگیر و پایدار برای موضوع هستهای ایران قابل دستیابی است، باقی بماند. 4- جنبش عدم تعهد تاکید میکند که موضوع عدم اشاعه بایستی از طریق ابزارهای سیاسی و دیپلماتیک حل و فصل شود و اقدامات و ابتکاراتی که در این رابطه اتخاذ میشوند، بایستی در چار چوب حقوق بینالملل، کنوانسیونهای ذیربط و منشور سازمان ملل باشند. 5- جنبش عدم تعهد ملاحظه میکند که مدیر کل بار دیگر بیان داشته که آژانس قادر بوده است به راستی آزمایی عدم انحراف مواد هستهای اظهار شده در ایران در تاسیسات هستهای و مکانهای خارج از این تاسیسات که مواد هستهای به طور عرفی استفاده میشود (LOFs) همانگونه که توسط ایران ذیل موافقتنامه پادمانهایش اعلام شده، ادامه دهد. 6- جنبش عدم تعهد از تمایزی که مدیر کل بین تعهدات ایران ذیل موافقتنامههای پادمان و سایر درخواستها توسط شورای امنیت سازمان ملل استقبال میکند. در این رابطه جنبش عدم تعهد ملاحظه میکند که مدیر کل در گزارشش اظهار داشته که ایران شماری از تعهداتش برخاسته از مقررات مربوطه قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل را اجرا
نمیکند. جنبش عدم تعهد یاد آوری میکند که مدیر کل قبلاً اظهارات ایران را گزارش کرده مبنی بر اینکه برخی از درخواستهای آژانس «هیچ مبنای قانونی ندارند زیرا آنها در چار چوب مواقفتنامه پادمان قرار نمیگیرند» اظهاراتی که توسط ایران نیز در سند INFCIRC/810 تشریح شدهاند. جنبش عدم تعهد ایران را ترغیب میکند به منظور فراهم آوردن اطمینانهای معتبر مبنی بر فقدان مواد و فعالـیتهای هسـتهای اعلام نشده در ایران مطابق با حقوق بینالملل، همکاریش با آژانس را تقویت کند. 7- جنبش عدم تعهد دبیرخانه را ترغیب میکند همچنان از درج جزئیات فنی گسترده در رابطه با اطلاعات حساس در گزارش مدیر کل خودداری کند. 8- عدم تعهد از همکاری مستمر بین آژانس و ایران همانگونه که در آخرین گزارش مدیرکل ذکر شده استقبال کرده و در این رابطه موارد زیر را متذکر میشود: الف. ایران ذیل موافقتنامه پادمانهایش، 16 تاسیسات هستهای و 9 LOFs را به آژانس اعلام کرده و آژانس همچنان عدم انحراف مواد هستهای اعلام شده در این تاسیسات و LOFs را تحت راستی آزمایی دارد. ب. فعالیتهای تولید مواد هستهای، خصوصاً مواردی که به غنی سازی مربوط میشود همچنان تحت اقدامات کنترلی و
نظارتی آژانس قرار داشته و تا کنون کارخانه غنی سازی سوخت FEP در نطنز و کارخانه نیمه صنعتی غنی سازی سوخت (PFEP) همان طور که اعلام شدهاند مشغول فعالیت هستند. پ. آژانس راستی آزمایی کرده که کارخانه غنی سازی تولید سوخت فردو (FFEP) مطابق با آخرین اطلاعات طراحی ارائه شده از سوی ایران ساخته میشود، مطابقت داشته است. گرچه آژانس همچنین اظهار داشته که اطلاعات بیشتری از سوی ایران در رابطه با این تاسیسات لازم است. ت. آژانس به نظارت بر استفاده و ساخت سلولهای داغ در تاسیسات هستهای مربوطه در ایران ادامه داده و تایید میکند که ایران فعالیتهای بازفرآوری در هیچیک از تاسیسات اعلامی ذیل موافقتنامه پادمانهای ایران انجام نداده است. ث. آژانس در تاریخ اول اوت 2012 راستی آزمایی اطلاعات طراحی در رآکتورآب سنگین را در اراک (IR-40) انجام داده و ملاحظه کرده که به عنوان بخشی از ساخت در جریان تاسیسات، لولههای گردشی سیستمهای خنک کننده و تعدیل کننده در حال نصب هستند. طبق اظهارات ایران، پیش بینی میشود عملیات راکتور IR-40 برای فصل سوم سال 2013 آغاز شود. 9- جنبش عدم تعهد با رضایت نسبت به دو موضوع ذیل توجه میکند: الف- در نتیجه کار فشرده
فنی توسط کارشناسان آژانس و ایران در رابطه با حضور ذراتی با غنای 27 درصد اورانیوم 235، توضیحات ایران با ارزیابیهای بیشتر آژانس از گزارش قبلی تا کنون ناهمخوانی ندارد. ب- به دنبال تحلیل و اندازه گیری مواد مربوطه توسط آژانس و ارزیابی شفاف سازیها و تصحیحات فراهم شده از سوی ایران، آژانس قادر بوده تخمین اولیه نسبت به ناهمخوانی در رابطه با آزمایشات تبدیل که توسط ایران در آزمایشگاه تحقیقاتی چند منظوره جابر بن حیان انجام شده، را کاهش دهد. 10- جنبش عدم تعهد درخواستهای دبیرخانه برای اطلاعات بیشتر در رابطه با طراحی و زمان بندی ساخت تاسیسات هستهای جدید و پرسشنامه به روز شده اطلاعات طراحی برای IR-40 را مورد توجه قرار میدهد. جنبش عدم تعهد ایران را به ارائه اطلاعات به روز شده طراحی به آژانس درباره تاسیسات هستهای اش مطابق با موافقتنامه پادمان جامع این کشور ترغیب میکند. جنبش عدم تعهد همچنین توجه میکند که به منظور شناسایی چگونگی تجهیزات پادمان مورد نیاز جهت نصب در راکتور IR-40 و مکانی که این تجهیزات باید نصب شوند، آژانس بررسی را در سایت انجام داده و ایران برخی از جزئیات فنی مربوطه را برای آژانس فراهم ساخته است. 11- جنبش
عدم تعهد توجه میکند که مدیر کل در گزارش خود متذکر شده که موضعش مبنی بر نیاز به برداشتن گامهایی (از سوی ایران) به سوی اجرای کامل موافقتنامه پادمان و سایر تعهداتش به منظور ایجاد اعتماد بینالمللی به ماهیت صرفاً صلح آمیز برنامه هسـتهای اش، را برای ایران تکرار کرده است. 12- در این رابطه جنبش توجه میکند که این موضوع که علی رغم گفتوگوی فشرده بین آژانس و ایران از ژانویه 2012 تا کنون، تلاشها جهت حل همه موضوعات محتوایی باقی مانده به نتیجه ملموسی نائل نشده در گزارش مدیر کل برجسته شده است. بنا بر این، جنبش ادامه این مباحث به منظور نهایی کردن موافقتنامهای بین آژانس و ایران را تشویق میکند. 13- جنبش عدم تعهد همچنین توجه دارد که ایران هنوز اسناد مربوط به مطالعات ادعایی را دریافت نداشته است. در این چارچوب جنبش عدم تعهد از درخواستهای پیشین مدیر کل خطاب به آن دسته از اعضایی که اطلاعاتی را در ارتباط با «مطالعات ادعایی» به دبیرخانه ارائه کردهاند، برای موافقت با اینکه آژانس تمامی اسناد مربوطه را با ایران ارائه کند، کاملاً حمایت میکند. جنبش عدم تعهد یکبار دیگر نگرانیهای خود را نسبت به ایجاد موانع در این خصوص که فرآیند
راستی آزمایی آژانس را با مانع مواجه میسازد، ابراز میدارد. جنبش عدم تعهد در این رابطه، خاطر نشان میسازد که مدیرکل قبلاً طی سند GOV/2009/55 گزارش کرده: الف. آژانس بطور مستقل ابزارهای محدودی را برای اثبات صحت مدارک ارائه شده که اساس مطالعات ادعائی را تشکیل میدهند در اختیار دارد. ب. محدودیتهای اعمال شده از سوی برخی اعضا در قبال در اختیار گذاشتن اطلاعات به ایران، انجام مذاکرات مشروح را با ایران در این خصوص برای آژانس مشکلتر میسازد. 14- جنبش عدم تعهد از تصمیم ایران برای ادامه همکاری با آژانس استقبال میکند و کماکان منتظر است که اجرای پادمان در ایران به صورت معمول به انجام برسد. در این چار چوب، جنبش عدم تعهد، آژانس و ایران را تشویق میکند به منظور فراهم کردن روشنگری در خصوص موضوعات شناسایی شده در گزارش و با نظر حل و فصل سریع این موضوعات مطابق برنامه عمل «تفاهم نامه جمهوری اسلامی ایران و آژانس در خصوص مدالیته حل و فصل موضوعات باقی مانده» ((INFCIRC/71l ، به فوریت به گفتوگوی محتوایی خود ادامه دهند. 15- جنبش عدم تعهد موضع اصولی خود را مبنی بر اینکه دیپلماسی و گفتوگو تنها راه برای حل بلند مدت موضوع هستهای
ایران میباشد، تصریح میکند. جنبش عدم تعهد بدین منظور همه کشورهای عضو را نسبت به مشارکت مثبت، تشویق میکند. متشکرم آقای رئیس.