المانیتور: تغییر دکترین موشکی؛ معادله تازه بازدارندگی ایران
پایگاه خبری آمریکایی المانیتور در گزارشی نوشت جنگ اخیر نهتنها برنامه موشکی ایران را متوقف نکرده، بلکه به گفته مقامات ایرانی و کارشناسان خارجی، زمینهساز تقویت این توانمندی شده است؛ تهران اکنون از برداشته شدن محدودیت خودخواسته ۲ هزار کیلومتری برد موشکها و حرکت به سمت بردهای بیشتر خبر میدهد.
نسیمآنلاین: اظهارات مقامات نظامی ایران درباره برداشته شدن محدودیت خودخواسته ۲ هزار کیلومتری برد موشکها، از تغییر مهمی در موضع علنی جمهوری اسلامی ایران درباره بازدارندگی نظامی حکایت دارد.
پس از دستور رهبر معظم انقلاب مبنی بر پاسخ سریع، اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی نیروهای مسلح به هرگونه تهدید، مقامات ارشد نظامی ایران جنگ اخیر را بهعنوان عاملی برای عقبنشینی از چشمانداز توسعه توانمندیهای نظامی توصیف نکردهاند، بلکه آن را فرصتی برای شتاب بخشیدن به این روند دانستهاند.
پایگاه خبری آمریکایی المانیتور در گزارشی درباره تقویت برنامه موشکی ایران با هدف ایجاد بازدارندگی در برابر تهدیدهای آینده، با وجود آسیبهای ناشی از جنگ، به اظهارات سرلشکر احمد وحیدی، فرمانده کل سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اشاره کرد.
وحیدی در جمع گروهی از دانشجویان در تهران گفت نیروی هوافضای سپاه «یکی پس از دیگری» دستاوردهای تازهای ارائه میکند و قدرت این نیرو «بدون شک از جنگ اول بیشتر است». وی همچنین از برخورداری سپاه از «ابتکارها و توانمندیهای عملیاتی» خبر داد و گفت این نیرو اکنون روی محصولاتی «حماسی» کار میکند.
المانیتور در تحلیل این اظهارات نوشت که تحت رهبری آیتالله سید مجتبی خامنهای، رهبر معظم انقلاب اسلامی، محاسبه راهبردی جدیدی در حال شکلگیری است که براساس آن، ایران به بازدارندهای قدرتمندتر و از نظر جغرافیایی گستردهتر نیاز دارد.
برداشته شدن محدودیت ۲ هزار کیلومتری؛ تغییر در دکترین سیاسی
این رسانه آمریکایی با اشاره به اینکه مقامات ایرانی محدودیت ۲ هزار کیلومتری را مانعی فناورانه نمیدانند، نوشت این محدودیت پیشتر و در دوره رهبری آیتالله سید علی خامنهای، رهبر شهید انقلاب اسلامی، بهعنوان یک سیاست تعیین شده بود.
به نوشته المانیتور، برداشت غالب از این سیاست آن بود که ایران با تعیین سقف برد موشکها در پی کاهش نگرانیهای بینالمللی درباره برنامه موشکی خود بوده و در عین حال، توانایی هدف قرار دادن رژیم صهیونیستی، پایگاههای آمریکا در منطقه و بخش بزرگی از خاورمیانه را حفظ میکرده است.
بر همین اساس، این رسانه برداشته شدن محدودیت یادشده را نشانهای از تغییر در دکترین سیاسی ایران ارزیابی کرد.
در همین زمینه، سرتیپ حسین محبی، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اخیراً اعلام کرد محدودیت برد موشکها برداشته شده است. با این حال، المانیتور تأکید کرد که هنوز مشخص نیست ایران از قبل موشکهای عملیاتی با بردی فراتر از محدودیت قبلی در اختیار داشته است یا خیر.
برنامه موشکی ایران پس از جنگ؛ از بازسازی تا ارتقای توانمندیها
المانیتور در ادامه با اشاره به بیانیههای سپاه پاسداران درباره تقویت توان نظامی ایران، بهویژه در حوزه موشکی، نوشت زمانبندی این اظهارات نشان میدهد تهران چه نتایجی از درگیری اخیر گرفته است.
به نوشته این رسانه، حملات به ایران خساراتی به بخش نظامی وارد کرد، اما کارشناسان با اشاره به قابلیت استفاده از پرتابگرهای متحرک، تأسیسات زیرزمینی و امکان بازسازی از طریق زنجیرههای تأمین خارجی معتقدند برنامه موشکی ایران از بین نرفته است.
وزارت دفاع ایران نیز اعلام کرده نیروهای مسلح ۷۰ پروژه را برای تبدیل درسهای جنگ به فناوریهای نظامی جدید آغاز کردهاند. از نگاه المانیتور، این موضوع نشان میدهد تهران صرفاً به دنبال جایگزینی تجهیزات و پر کردن دوباره انبارها نیست، بلکه ارتقای بقاپذیری، انعطاف عملیاتی و عملکرد فنی سامانههای نظامی را نیز دنبال میکند.
این رسانه در ادامه تحلیل خود نوشت از نگاه تهران، حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی ممکن است پرتابگرها و انبارهای تسلیحاتی را هدف قرار دهند، اما دلیل راهبردی حفظ زرادخانه موشکی ایران را از بین نمیبرند. در این چارچوب، هرچه ایران در برابر یک کارزار نظامی دیگر آسیبپذیرتر باشد، انگیزه بیشتری برای توسعه تسلیحاتی خواهد داشت که بتوانند طیف گستردهتری از اهداف را مورد اصابت قرار دهند.
احتمال افزایش برد موشکها تا ۵ هزار کیلومتر و پیامدهای آن برای اروپا
المانیتور در بخش دیگری از گزارش خود مطرح کرد که ایران در صورت تصمیمگیری میتواند برد موشکهای خود را به ۵ هزار کیلومتر برساند و در این صورت، اهداف متخاصم یا محل استقرار نیروهای مهاجم در کشورهای اروپایی نیز میتوانند در محدوده برد این موشکها قرار گیرند.
به تحلیل این رسانه، هدف از طرح چنین پیامی میتواند بازداشتن دولتهای اروپایی از حمایت از اقدامات نظامی بیشتر علیه ایران باشد؛ با این پیام که پیامدهای یک درگیری دیگر لزوماً به خاورمیانه محدود نخواهد ماند.
با این حال، المانیتور احتمال نتیجه معکوس این رویکرد را نیز مطرح کرد. به نوشته این رسانه، افزایش احساس فشار از سوی ایران ممکن است دولتهای اروپایی را به هماهنگی بیشتر با واشنگتن برای تقویت سامانههای دفاع موشکی وادار کند و باعث شود تهران را تهدیدی امنیتی فوریتر تلقی کنند.
برد موشکها تنها معیار قدرت نظامی نیست
این رسانه آمریکایی در ادامه تأکید کرد که برد موشکها بهتنهایی معیار اصلی سنجش قدرت نظامی نیست. به نوشته المانیتور، ایران برای تقویت توان موشکی خود باید تأسیسات تولیدی آسیبدیده را بازسازی کند، قطعات تخصصی مورد نیاز را تأمین کند، دقت موشکها را افزایش دهد و از بقای سامانههای پرتاب در یک درگیری احتمالی آینده اطمینان حاصل کند.
المانیتور در پایان نوشت: «تهران این پیام را مخابره میکند که توسعه نظامی آینده آن کمتر از گذشته به جغرافیا و محدودیتهای پیشین وابسته خواهد بود.»