توقف طرح تحول جمعیت هلال احمر به منظور اجرای تحولی حقیقی و بر مبنای اصول علمی مدیریت
اگرچه رئیس جمعیت هلال احمر از شتاب در اجرای برنامههای نو خودداری کرد اما مهمترین برنامه مدیریت عالی پیشین هلال احمر یعنی طرح تحول را موقتا متوقف کرد تا پس از بررسی همه جانبه و رصد کارشناسانه، تحولی حقیقی و بر مبنای اصول علمی مدیریت در هلال احمر رقم زده شود.
گروه جامعه «نسیم آنلاین»- مهندس وحید رحمتی*: چند روزیست که مدیریت ارشد جمعیت هلال احمر رسما وارد دومین سال فعالیت خویش در این نهاد امدادی و داوطلبانه شده است. ۲۹ دی سال گذشته با معارفه رسمی دکتر امیرمحسن ضیایی به عنوان رئیس جمعیت هلال احمر فصل نوین مدیریتی در هلال احمر آغاز شد .
اما پیش از آن وقوع سلسله اتفاقاتی در جمعیت هلال احمر، این نهاد بزرگ را در وضعی حساس قرار داده بود. نخست، رای اعتماد نمایندگان مجلس به دکتر فرهادی (۵ آذر ۹۳) سبب شد تا رئیس وقت جمعیت هلال احمر روانه وزارت علوم شود و پس از آن رحلت آیتالله غیوری نماینده ولیفقیه در جمعیت هلال احمر (۲۷ آذر ۹۳) فضایی خاص و ساکن را در هلال احمر پدید آورد .
در چنان شرایطی حواسها معطوف به نظر و تصمیم بزرگان نظام شد. ابتدا با حکم رهبر معظم انقلاب (۱۴ دی ماه ۹۳)، حجتالاسلاموالمسلمین معزی به عنوان نماینده رهبر انقلاب در جمعیت هلال احمر منصوب شد و به فاصله چند روز پس از آن (۱۷ دی ماه ۹۳) رئیس جمهور از بین ۲ نامزد معرفی شدهٔ شورای عالی هلال احمر، امیرمحسن ضیایی را به عنوان رئیس هلال احمر انتخاب و حکم وی را صادر کرد .
طبیعی بود که رئیس جدید مشمول این حق بود تا برنامههای مورد نظر خویش را در هلال احمر اجرایی کند. اما وی که با تجربه مدیریت در وزارت بهداشت قدم به هلال احمر گذاشته بود از شتابزدگی و عجله در کلید زدن کارهای نو اما بیبهره از برنامهریزی پرهیز کرد تا امروز بتوان پیشبینی کرد که بررسی و نقد عملکرد یک سالهٔ سازمانهای تابعه، معاونتها و دیگر بخشهای هلالاحمر که این روزها گزارش آن آماده تحویل به حوزه ریاست هلال احمر است، شالوده برنامههای جدید هلال احمر را بنیان نهد .
اگرچه رئیس جمعیت هلال احمر از شتاب در اجرای برنامههای نو خودداری کرد اما مهمترین برنامه مدیریت عالی پیشین هلال احمر یعنی طرح تحول را موقتا متوقف کرد تا پس از بررسی همه جانبه و رصد کارشناسانه، تحولی حقیقی و بر مبنای اصول علمی مدیریت در هلال احمر رقم زده شود .
به قول رئیس جمعیت هلال احمر برنامههای تحول معمولا ۱۰ تا ۲۰ ساله، اما برنامههای توسعهای ۵ ساله تدوین میشود (جلسه شورای معاونین جمعیت هلال احمر-شنبه ۲ خرداد ۹۴). جمعیت هلال احمر که در برنامه پنج ساله ششم توسعه جمهوری اسلامی ایران حضور دارد، مدتی است که فرایندهای اولیه برنامه پنج ساله اختصاصی خود را نیز شروع کرده است. بنابراین با کنار هم قرار دادن واژگان کلیدی میتوان نتیجه گرفت که مبنا و اساس ساخت آیندهٔ هلال احمر بر توسعه استوار است. توسعهای که قطعا با برنامهریزیهای دقیق و کارشناسی به قله میرسد اما بدون برنامه در نیمه راه از حرکت باز میایستد .
صاحبنظران در اصول مدیریت سازمانی معتقدند که برنامهریزی اساسیترین وظیفه در میان وظایف مدیریتی است. زیرا برنامهریزی جایگاهی را تعیین میکند که سازمان باید در آینده در آنجایگاه قرار گیرد .
کونتز میگوید: «برنامهریزی مانند پلی است روی فاصله جایی که هستیم و جایی که میخواهیم به آن برسیم. برنامهریزی یعنی انتخاب ماموریتها، هدفها و اقداماتی برای نیل به آنها که مستلزم تصمیمگیری و انتخاب از میان راههای مختلف برای عملکرد آینده سازمان است.» به عقیده کارشناسان مدیریت، برنامهریزی را باید ریشه هر حرکت مدیریتی به حساب آورد که شامل ابعاد، سطوح، چارچوبهای زمانی، قلمرو و استمرارهاست .
جمعیت هلال احمر نیز در قامت نهادی بزرگ با مسئولیتهای بشردوستانهٔ بسیار حساس مستثتنی از قواعد مدیریتی و برنامهریزی نیست. چه بسا در نهادی عامالمنفعه و بیطرف برنامهریزی سختتر از سایر دستگاهها باشد. چرا که جمعیت هلال احمر در زیر موجی از انتظارات و توقعات باید طوری برنامهریزی کند که هم علتی موفق در اجرای برنامههای ملی و بینالمللی خویش باشد و هم معلولی سربلند و روسفید در خدماتی که به نمایندگی از دولت به جامعه عرضه میکند .
گزارشهایی که این روزها از بخشهای تابعه هلال احمر به اداره کل روابط عمومی- به عنوان مسئول جمعآوری و تدوین گزارشها- میرسد و پس از آن تحویل حوزه ریاست خواهد شد، در آیندهای نزدیک نقشه راه جمعیت هلال احمر را ترسیم خواهد کرد. نقشهای که محور و خط اصلی آن «توسعه» خواهد بود و هدف اول و آخر این توسعه، تقدیم خدماتی با کیفیتتر از گذشته به جامعه ملی و بینالملل است .
به علاوه؛ جذب و نگهداری داوطلبان، آشنا کردن خردسالان، نوجوانان و جوانان با مفاهیم بشردوستانه، جذب امدادگران و بالابردن کیفیت تجهیزات امدادونجات، افزایش کیفیت خدمات پزشکی، درمانی و توانبخشی در داخل و خارج کشور، جذب توانمندان جامعه به منظور وقف، هبه یا صلح بخشی از املاک خود به جمعیت هلال احمر و پوشش کمبودهای مرتبط با خدمات هلال احمر، توسعه خانههای داوطلب، تاسیس خانههای هلال و دیگر فعالیتها و خدمات فقط از مسیر برنامهریزی درست به هدف میرسد. حرف اول و آخر برنامههای توسعهای هلال احمر خدمت به مردم گرفتار و خسارتدیده در سوانح، مقوله پیشگری و حفظ سلامت انسانها و خدمت به نیازمندان جامعه است، بنابراین تدبیر در برنامههایی از این دست مهمترین شرط است که یقینا آگاهی کارشناسان مدیران هلالاحمر از این مهم و کمک پروردگار متعال توفیق برنامهریزیهای درست برای آینده هلالاحمر به دست خواهد آمد تا هلال احمر توسعه برنامههای خرد و کلان خود را روی ریل برنامهریزی تجربه کند .
*مدیرکل روابط عمومی و سخنگوی جمعیت هلال احمر