عضو هیئت علمی و رئیس دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران:
جامعه به نذر تخصص نیاز دارد/نذر فرهنگی شیرازه جامعه را حفظ می کند
عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم گفت: باتوجه به وجود بحران ها و آسیب ها ، تنها چیزی که می تواند شیرازه جامعه را حفظ کند جریان هایی مثل نذر فرهنگی است.
به گزارش خبرگزاری مهر، جبار رحمانی در دومین نشست از سلسله نشستهای واکاوی مولفههای نذر فرهنگی با محور "نذر فرهنگی، جامعه و تاریخ" که با حضور اساتید دانشگاه و صاحبنظران و استقبال شایان توجه مخاطبان، در تالار مطهری دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران برگزار شد، با اعلام این مطلب افزود: سیستم نذر می تواند به واسطه باز توزیع ثروت، جامعه را به انسجام مجدد برساند.
جبار رحمانی با اشاره به معنای ایجابی و سلبی نذر که به ترتیب انجام عمل یا ترک کاری در قبال رخدادی است، گفت: همیشه در نذر ها یک شرط و یک پیمان مورد نظر است.
وی افزود: عمدتا نذر از لحاظ اجتماعی نسبت به دیگران و تعهد به انجام کاری در قبال دیگران معنا می شود در حالی که در فرهنگ سنتی ما معطوف به خویشتن نیز معنا شده که موجب ارتقا شخصی می شود.
رحمانی با بیان اینکه نذر در جامعه امروز ما معطوف به دیگران و مبادله کالایی است ، تصریح کرد: در درون نذر وقت و تخصص یک کنش اخلاقی وجود دارد که کالا را از ارزش صفر مادی به امر معنوی تبدیل می کند.
وی ادامه داد: نذر جامعه را به لحاظ اخلاقی و انسانی به هم پیوند می دهد و نوع دوستی را به حد اعلا می رساند.
رحمانی اذعان داشت: در نذر وقت و تخصص، جهان کالایی برای لحظه ای تعلیق شده و کالاها ارزش معنوی و اخلاقی پیدا می کند که این بازگشت به سطح اخلاقی، امور جامعه را احیا و تقویت می کند.
عضو هیئت علمی پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم با اشاره به اینکه در جامعه ی ما همچنان بخش زیادی درگیر نیازهای اولیه خودشان هستند خاطرنشان کرد: در وضعیت کنونی تا اطلاع ثانوی نذر خوراکی اولویت اول جامعه را خواهد داشت.
رحمانی با اشاره به اینکه همچنان در جامعه ما نذر به خوراک معطوف می شود، گفت: به دلیل آسیب های موجود، این نوع نذر همچنان برتری خود را دارد و نذر فرهنگی باید در نظر داشته باشد که مقابل نذر خوراکی قرار نگیرد بلکه در کنار آن باشد.
وی اذعان داشت: نذر فرهنگی صرفا نذر کالاهای فرهنگی نیست بلکه نذر تخصص است که از قبل وجود داشته ولی فراموش شده در حالی که امروز جامعه به آن نیاز دارد.
دکتر رحمانی افزود: این نوع نذورات، صدقات، خیرات و فراوانی تشکل هایی که به این سمت می روند نشان می دهد مردم حس خوبی نسبت به وضعیت فعلی جامعه ندارند و گرفتاری همنوعان خود را لمس می کنند.
به گفته این صاحب نظر، میزان بالای تمایل جامعه به سیستم های نذر و خیریه ناشی از اضطرابی است که در درون جامعه ما وجود دارد. یک نا امنی و ناآرامی را حس می کنیم که این نوع فعالیت ها می تواند آرامش را برای جامعه ایجاد کند.
وی با بیان اینکه نذر وقت و تخصص به ما کمک می کند تا از سیطره ی نگاه اقتصادی و ابزاری صرف به جامعه فاصله بگیریم، گفت: در کنار توجه به اهمیت نذر اقتصادی باید به جامعه یادآور شویم که نوع دیگری از نذرها هم در گذشته وجود داشته و باید احیا شود. وی افزود: در نذر فرهنگی باید به انسان ها یاد بدهیم که نذر خویشتن کنند و فقط برای دیگران نذر نکند بلکه با نذوراتی مثل نذر کتاب خوانی ، نذر برای ارتقای خویشتن را احیا کنند.
دکتر رحمانی تصریح کرد: در حالی که جامعه اعتمادی به نهادهای عمومی ندارد و خودش به دنبال سامان دهی و رفع دغدغه های دیگران است، گسترش فعالیت خیرخواهانه مثل نذر فرهنگی هرچه بیشتر شود کیفیت اخلاقی و معنوی جامعه بیشتر می شود.
وی در پایان ابراز امیدواری کرد، شاهد گسترش انواع نذر در جامعه هم برای خویش و هم برای دیگران باشیم
نذر فرهنگی مصداق سرمایه اجتماعی است / حلقه مفقوده توسعه یافتگی، بهره مندی از سرمایه اجتماعی است
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران نذر فرهنگی را مصداق سرمایه اجتماعی دانست و گفت: با توجه به اینکه نذر فرهنگی بر اساس اقتضائات جامعه از سرمایه انسانی و اجتماعی بهره مند است ، یک گام جلوتر از وقف قرار گرفته است.
غلامرضا غفاری که در دومین نشست از سلسله نشست های واکاوی مولفه های نذر فرهنگی با محور " نذر فرهنگی ، جامعه و تاریخ " سخن می گفت، افزود: نذر یک امر داوطلبانه اجتماعی است که هدفی را دنبال می کند و در اسلام و ادیان دیگر نیز جایگاه ویژه ای دارد.
وی ادامه داد:در تمام فرهنگ ها وقتی بحث ارزش گذاری مطرخ میشود، عمل نذر در صدر می نشیند و مرتبه ویژه ای پیدا می کند.
غفاری با اشاره به انواع سرمایه خاطرنشان کرد: سرمایه های مادی به میزانی که از آن استفاده می شود دچار استهلاک می شود ولی سرمایه های اجتماعی به میزانی که مورد استفاده قرار بگیرند، تقویت شده و زایندگی خاص خود را دارند.
وی با اشاره به اینکه نذر فرهنگی معطوف به تخصص، مهارت وعناصری فراتر از عناصر مادی است ، گفت: رابطه دو طرفه بین نذر فرهنگی و سرمایه اجتماعی است یعنی وقتی سرمایه اجتماعی قوت می گیرد امر و کنش نذر فرهنگی هم همراه آن صورت می گیرد.
این استاد دانشگاه ادامه داد: تا دوره ای خودمان را براساس داشته های مادی و فیزیکی تعریف می کردیم ولی امروزه خودمان را بر اساس داشته های فرهنگی و اجتماعی تعریف می کنیم.
عضو هیئت علمی دانشگاه تهران تصریح کرد: امروزه حلقه مفقوده توسعه یافتگی، بهره مندی از سرمایه اجتماعی است یعنی در جامعه بی تفاوتی وجود نداشته باشد و هرکس به فکر خود نباشد، نذر فرهنگی می تواند این بی تفاوتی را کاهش دهد.
وی با اشاره به اینکه جامعه ما دچار یک نوع اختلال اخلاقی شده و ارزش های اخلاقی تنزل پیداکرده اند ، خاطرنشان کرد: جامعه دچار انواع مسائل و مشکلات شده است و حس اجتماعی و فرهنگی خود را از دست داده از این رو جامعه برای حفظ افراد نیاز به انرژی اجتماعی دارد که نذر فرهنگی در این زمینه نیز موثر است و می تواند این پیوند را ایجاد کند.
وی معتقد است اموری مثل نذر فرهنگی این پتانسیل را دارند که جامعه را زنده کنند و کمک کند گرمای اجتماعی خود را به دست بیاور
منبع: مهر
مسئولیت صحت اخبار ارائه شده به عهده منبع خبر بوده و این رسانه صرفاً رسالت اطلاعرسانی خود را در این رابطه انجام میدهد.