اخبار آرشیوی
یک کارشناس مسائل حقوقی: نام شیرین عبادی در گزارش گزارشگر ویژه سازمان ملل به عنوان اولین قربانی نقض حقوق بشر، نشان از رابطه متقابل احمد شهید و اپوزیسیون خارج نشین دارد
سید محمدحسین پیغمبری در سایت برهان نوشت: انتشار گزارش اولیه گزارشگر ویژه سازمان ملل تنها بخشی از سناریو ای است که اعمال فشار بر جمهوری اسلامی ایران را دنبال میکند. سناریو ای که گزارش دورهای یوکیو آمانو نیز قطعهای دیگر از آن است. در این ارتباط با عنایت به آنکه متأسفانه علیرغم گذشت روزها تا به امروز هیچگونه اقدامی درخصوص نقد منطقی و واکاوی این گزارش در فضای رسانه صورت نگرفته، برهان با نگاهی تحلیلی آن را به بوته نقد گذاشت. با پافشاریها و برنامهریزی و رایزنی آمریکا در 25 اردیبهشت، شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد، اقدام به تصویب قطعنامهای با محور نقض حقوق بشر نمود تا پازل سهگانهی «ترور، سلاح هستهای و نقض حقوق بشر» برای فشار بینالمللی بر ایران تکمیل گردد. این قطعنامه منجر به تعیین «احمد شهید» به عنوان گزارشگر ویژهی حقوق بشر برای ایران در تاریخ 10 مرداد گردید. احمد شهید اولین پیشنویس گزارش خود را تاریخ 23 سپتامبر در مجمع عمومی ثبت نموده و در تاریخ 15 اکتبر (20 مهر) این گزارش را برای رسانهها ارسال نمود. پیش از این، «آندریاس آگوئیلار»، «گالیندوپل» و «موریس کاپیتورن» در دورههای مختلف به عنوان
نمایندهی ویژهی سازمان ملل در امور حقوق بشر به ایران سفر کرده بودند، اما این بار سیاست ایران مبتنی بر عدم پذیرش گزارشگر جدید است. سیاسی کاری آمریکا و کشورهای غربی در کمیسیون حقوق بشر (ساختار قبلی حقوق بشر در سازمان ملل) باعث گردید تا کشورهای مختلف برای جلوگیری از این سوء استفادهها، وارد عمل شوند. با توجه به اهمیت روز افزون حقوق بشر، در سال 2006م. سازمان ملل با تصویب مجمع عمومی اقدام به تغییر ساختار خود نمود. از میان کشورهای شرکت کننده در نظرسنجی در مورد تغییر ساختار کمیسیون حقوق بشر، 107 کشور به این تغییر رأی مثبت دادند و فقط 4 کشور با این تغییر مخالفت کردند. این 4 کشور عبارت بودند از: «آمریکا، اسراییل، جزایر مارشال و پالائو» مهمترین انگیزهی کشورها برای تغییر ساختار نهاد بررسیکنندهی حقوق بشر در سازمان ملل، پیشگیری از سیاسی شدن در این نهاد بوده است. هر چند از دید منتقدین تغییرات ایجاد شده برای رسیدن به هدف یاد شده به نحو کامل کافی نبوده است. چرا که کماکان ابزار حقوق بشر چماقی است بر سر کشورهای ناهماهنگ با سیاستهای کشورهای غربی. گزارش ویژه چیست ؟ گزارش ویژهی ایران چه محتوایی داشته است؟ در شورای حقوق
بشر، هدف جلوگیری از سیاسی شدن و گزینشی شدن بررسی حقوق بشر از راه سازوکار موسوم به (UPR) دنبال میشود. این سازوکار مخفف عبارت (Universal Periodic Review) به معنای بررسی جهانی و دورهای میباشد. در این سازوکار هر 4 سال یک بار، پروندهی حقوق بشر تمامی کشورها مورد بررسی قرار گیرد. بنابراین باید هر سال 48 کشور در دستور کار بررسی این شورا قرار بگیرند. شورای حقوق بشر در نشست اردیبهشت ماه خود و بعد از گزارش (UPR) ایران اقدام به تصویب قطعنامهای نمود که در آن برای بررسی شفافتر وضعیت حقوق بشر در ایران و ارایهی گزارشی به مجمع عمومی، گزارشگر ویژه برای ایران تجویز شد. پس از رایزنیهای فراوان و البته اعتراض ایران به نقش بالای آمریکا در تعیین گزارشگر ویژه برای ایران، در نهایت احمد شهید به عنوان گزارشگر ویژه برای ایران تعیین گردید. احمد شهید در کمتر از یک ماه، گزارش خود را از خارج از مرزها تهیه کرد. متن این گزاش دارای ابعاد مختلفی است که در این قسمت به آنها خواهیم پرداخت. این گزارش شامل 78 بند است که 19 بند از آن به مقدمه، مقررات شکلی و نتیجه گیری پرداخته است که حاوی مطالب کلی بوده و مطلب قابل نقدی ندارد. اما در
بندهای دیگر این گزارش در واقع به ارایهی اسناد و کدهایی پرداخته است تا با استفاده از آن وضعیت حقوق بشر را مشخص نماید. این گزارش دارای ایرادهایی اساسی میباشد که در این نوشته صرفاً به بخشهایی از آن به عنوان نمونه خواهیم پرداخت: در بند 56 این گزارش چنین میخوانیم: «اجرای سختگیرانهی کدهای اخلاقی مربوط به پوشش و تلاش برای جرم آفرینی برای حجاب نامتناسب موجب محدودیتهایی در حضور زنان در صحنهی اجتماع شده است. همچنین بیانات برخی از مقامات در مورد برخی از قربانیان و کسانی که به کرامت انسانی و جسمی آنها بیحرمتی شده است موجب نگرانی است. این گزارشات شامل اظهارات مقامات دولتی در مورد پوشش زنان به عنوان دلیل حملاتی که اخیراً در اصفهان در ژوئن 2011 اتفاق افتاد و در طی آن 14 زنی که در یک میهمانی خصوصی بودند ربوده و مورد تجاوز جمعی قرار گرفتند. بیانات مقامات رسمی ادعا کردند که پوشش این زنان منبع خشونتی است که برعلیه آنها انجام شد و دلیلی برای عدم اقدام قضایی برعلیه عاملان شمردند.» در مورد این بند سؤالهای اساسی زیر وارد است: آیا به واقع موضوعی این چنینی یعنی تجاوز عدهای از اراذل و اوباش به چند زن، موضوعی مهم و
دارای اولویت در ارزیابی وضعیت حقوق بشر در کشورهای دنیا محسوب میشود؟ آیا در دیگر کشورها چنین مواردی اساساً رخ نمیدهد؟ آیا صرفاً پرداختن رسانهها به چنین موضعی دلیلی بر ارزش داشتن حقوق بشری این پدیدهی شوم میشود؟ آیا میتوان هدفی غیر از استفادهی تبلیغاتی و زنده نگه داشتن فضای تجاوز و ناامنی در کشور برای ذکر شدن آن در این گزارش متصور بود؟ دوم و مهمتر آن که آیا برای نشان دادن فضای اختناق و سختگیری نسبت به حجاب آیا میتوان به دروغ متوسل شد؟ این که در این گزارش ادعا شده به خاطر بدحجاب بودن قربانیان حادثهی خمینیشهر به پروندهی مجرمین رسیدگی نشده مطلبی خلاف واقع و کذب است. چرا که در دو هفتهی قبل از تنظیم گزارش احمد شهید، 4 نفر از مجرمین این پروندهی اعدام شدند. اگر احمد شهید به دنبال تنظیم گزارش مطابق با واقع بود با کمترین جستوجوی اینترنتی متوجه این موضوع میشد. مورد دوم از این ایرادات، بند 54 این گزارش میباشد در این بند چنین میخوانیم: «به کارگیری برخی قوانین که مانع برقراری برابری جنسیتی میباشند توانایی دولت را برای حفاظت از حقوقی که در پیمان نامهی حقوق مدنی سیاسی برای تمامی شهروندان تضمین شده
تضعیف میکند. برای مثال جان یک زن و شهادت یک زن در دادگاه نصف مرد حساب میشود. مردان حق مطلق طلاق دارند در حالی که زنان فقط می توانند درخواست طلاق را در شرایط ویژهای مطرح کنند که برخی از آنان باید از قبل عقد نامه ذکر شده و مورد موافقت قرار گرفته باشد. مادران نمیتوانند حق حضانت فرزندان خود را داشته باشند حتی پس از آن که شوهرشان فوت کنند. زنان حق ارثیه مساوی نداشته و حتی وقتی که یک زن تنها بازماندهی شوهرش باشد نمیتواند بیش از یک چهارم دارایی او را به ارث ببرد. اگر همسر تنها بازمانده نباشد ارث وی به یک هشتم اموال محدود است.» مشاهده میشود که احمد شهید برای نشان دادن وضعیت بحرانی(!!) حقوق بشر در ایران به قوانین جزایی و مدنی جاری کشور که مطابق با نصوص احکام اسلامی میباشد، اشاره کرده است. ایراداتی تحت عنوان نصف بودن ارث، دیه و شهادت او در دادگاه و... که بنا بر حکمتهای متعالی در اسلام در قوانین ایران بنا نهاده شده است به عنوان مصادیقی از چالشهای حقوق بشری در ایران نام برده شده است. سؤال اینجاست که چرا آقای احمد شهید که خود مسلمان است به این احکام به عنوان نقض حقوق بشر استناد کرده است. آیا غیر از این است که
احکام فقهی اسلام امروزه در حدود 60 کشور دنیا در حال اجراست؟ آیا غیر از این است که بنا بر همین قوانین اسلام است که گزارشگر ویژه برای خویش چهار زن اختیار کرده است. غیر از این است که این تعدد زوجات ایشان بر طبق برخی از قوانین کشوهای اروپایی جرم محسوب میشود و اگر بنا بود که ایران به خاطر تبعیت از احکام خدا و عدم تبعیت از برخی قوانین خود نوشتهی انسانی مورد مؤاخذه قرار بگیرد ابتدا باید خود ایشان به همین جرم تحت پیگرد قرار بگیرد.