اخبار آرشیوی

به گزارش «نسیم»، متن سخنرانی کاظم غریب‌آبادی ـ سفیر و نماینده دائم کشورمان نزد سازمان منع سلاح‌های شیمیایی ـ در شانزدهمین کنفرانس سالانه سازمان در لاهه به این شرح است: «بسم الله الرحمن الرحیم آقای رییس تمایل دارم سخنان خود را با تبریک به شما به مناسبت انتخابتان به عنوان رییس کنفرانس آغاز کنم. همچنین مایلم مراتب تشکر خود را از تلاش‌های رییس قبلی کنفرانس ابراز کنم و لازم می‌دانم مراتب حمایت خود از بیانیه ارائه شده از سوی جنبش غیرمتعهدها و چین توسط سفیر کوبا را اعلام کنم. آقای رییس، آقای مدیرکل، خانم‌ها و آقایان در طول یک‌صد سال گذشته، متاسفانه میلیون‌ها نفر مردم بی‌گناه و غیرنظامی قربانی جنگ افزارها و سیاست‌های خشونت‌طلبانه برخی کشورهای خاص شده‌اند. تلاش‌های فراوانی برای جلوگیری از جنگ و ایجاد صلح از جمله از طریق معاهدات خلع سلاحی به عمل آمده است. اجرای تعهدات ناشی از این معاهدات، بیش از همه به ارزش‌ها و اصول حاکم بر کشورها و هم‌چنین توجه آنان به ضرورت حفظ جان انسان‌ها وابسته است. جوامع ما براساس حاکمیت قانون بنا شده‌اند و جهان با ثبات و مشترکی که ما به دنبال آن هستیم، باید بر قانون و عدالت استوار باشد. قرار دادن یک کشور در مرتبه‌ای فراتر از دیگر کشورها با مجوز استفاده از زور، دستور‌العملی برای دیکتاتوری و هرج و مرج است. اگر حاکمیت زور به جای حاکمیت قانون به ویژه با توجه به نابرابر‌ی‌ها و بی‌عدالتی‌های موجود در جهان به هنجاری غالب تبدیل شود، به احتمال قوی امنیت جهانی قربانی اصلی این فرآیند خواهد بود. چندجانبه‌گرایی تنها گزینه پایدار در برابر چالش‌های پیش روی امنیت مشترک جهانی است. متاسفانه تمایل برخی کشورها برای توسل به اقدامات یک‌جانبه برای حل و فصل مسائل امنیت بین‌المللی، از هر زمان دیگری بیشتر است. اگر این تمایلات مهار نشوند، جهان ما در آغازین سال‌های هزاره جدید ممکن است با چالش‌های بزرگ‌تری مواجه شود که می‌تواند صلح و امنیت بین‌المللی را به طور عمیق به خطر اندازد. حفظ و تقویت صلح و امنیت بین‌المللی در مرحله نخست به تلاش‌های همه ما برای تضمین یک جهان امن‌تر از طریق توسعه قواعد بین‌المللی و اجرای آنها وابسته است. تاکنون جامعه بشری تلاش‌های متعددی را برای تدوین معاهدات و قواعد بین‌المللی جهت خلع سلاح و از میان برداشتن سلاح‌های کشتار جمعی از جمله سلاح‌های شیمیایی به عمل آورده است. با این وجود، مایه شرمساری است که سلاح‌های کشتار جمعی از جمله شیمیایی در تقابل با خواست تمدن بشری هم‌چنان وجود دارند. با وجود اینکه باید حرکت و عزم جامعه جهانی به سوی حل مسالمت‌آمیز مناقشات و منازعات مابین کشورها باشد تا به استقرار صلح و امنیت بین‌المللی منجر شود اما برخی کشورها بر اساس نظریه‌ها و مدل‌های امنیتی همواره سعی بر افزایش کمی و کیفی قدرت نظامی خود دارند. ما در عصری قرار گرفته‌ایم که همواره هراس استفاده از سلاح‌های کشتارجمعی وجود دارد. در این عصر، نادیده گرفتن تعهدات خلع سلاحی نه تنها غیرمنطقی و غیرقانونی، بلکه بسیار خطرناک است. ضروری است که کشورهای دارنده، برای مواجهه با چالش‌های امنیتی قرن بیست و یک و نیل به اهداف صلح و عدالت، تعهدات خلع سلاحی خود را که همه بر اساس منشور سازمان ملل بدان متعهد شده‌اند، اجرا کنند. در حال حاضر، جامعه بین‌المللی پدیده بی‌نظیر بیداری جهانی را تجربه می‌کند که مطمئنا موجب تغییرات ماهوی در جامعه بین‌المللی خواهد شد. رنسانسی نیز در اروپا و آمریکا آغاز شده است و صدای آن به بلندی شنیده می‌شود که مردم خواهان تغییرات عمده هستند. معتقدم که تمامی اینها یک پیام مشترک دارند: «مردم از نادیده گرفتن خود و حقوق اساسی خود توسط سیاستمداران خسته شده‌اند. آنان از نابرابری و بی‌عدالتی رنج می‌برند و احساس می‌کنند تحقیر شده‌اند.» بر این باورم تا جایی که به کار ما در این سازمان مربوط می‌شود، ما نیز باید این پیام را دریافت کنیم. سازمان منع سلاح‌های شیمیایی ایجاد شد تا نماد برابری میان کشورهای عضو باشد. این بدین معناست که ما نباید «دارا و ندار» در این سازمان داشته باشیم، چرا که باور نداریم «برخی‌ها از دیگران برابرترند». آقای رییس باعث افتخار اینجانب است که به عنوان نماینده آخرین و بزرگ‌ترین کشور قربانی دسته‌ای از سلاح‌های کشتار جمعی یعنی سلاح‌های شیمیایی، شانزدهمین کنفرانس اعضای کنوانسیون منع سلاح‌های شیمیایی را مورد خطاب قرار می‌دهم. رژیم پیشین عراق در تهاجم خود به ایران، از سلاح‌های شیمیایی علیه مردم بی‌گناه کشور من استفاده کرد. سلاح‌هایی که توسط آمریکا و متحدان غربی آن به آن رژیم اهدا شده بود. جهان هنوز این حادثه اسفناک و عواقب گسترده آن را فراموش نکرده است. بر اثر استفاده از این سلاح‌ها، بیش از 130 هزار نفر شهید و بیش از 100 هزار نفر نیز مجروح شدند و از مشکلات عمیق سلامتی رنج می‌برند. روزی نیست که شاهد شهادت یکی از این مجروحان شیمیایی نباشیم. تمامی کشورهای عضو کنوانسیون خود را متعهد کرده‌اند تا به تحقیق، توسعه، تولید، ذخیره و استفاده از سلاح‌های شیمیایی نپردازند و آنها را حداکثر ظرف 15 سال نابود سازند. به همین خاطر است که کنوانسیون منع سلاح‌های شیمیایی جامع‌ترین نمونه یک کنوانسیون بین‌المللی در حوزه خلع سلاحی است. هدف اساسی کنوانسیون، نابودی تمامی سلاح‌ها ظرف موعد مشخص زمانی است تا با ایجاد جهانی عاری از سلاح‌های شیمیایی، صلح و امنیت بین‌المللی نیز ارتقا یابد. این کنوانسیون، حقوق انحصاری برای برخی کشورهای منتخب قائل نمی‌شود و بنابراین همه اعضا از حقوق برابر برخوردارند. تداوم وجود سلاح‌های شیمیایی، صلح و امنیت بین‌المللی را به مخاطره خواهد افکند و کابوس به‌کارگیری این سلاح‌های غیرانسانی و مخرب همچنان وجود خواهد داشت. مخالفت ما با وجود سلاح‌های شیمیایی، بر اساس مواضع اصولی است که ابعاد حقوقی آن ریشه در مفاد کنوانسیون دارد و ابعاد انسانی و بشردوستانه آن نیز ریشه در آثار وحشتناک کاربرد این سلاح‌ها علیه مردم بی‌گناه دارد. همه ما اینجا هستیم و خود را متعهد کرده‌ایم و پذیرفته‌ایم که برای ایجاد دنیایی عاری و ایمن از تهدید و وجود سلاح‌های شیمیایی همکاری کنیم. این هدف متعالی، عملی نخواهد شد مگر از طریق پایبندی به تعهداتی که اعضای دارنده سلاح شیمیایی طبق کنوانسیون آنها را به صورت آزادانه پذیرفته‌اند. این هدف دست‌یافتنی نیست مگر از طریق اجرای کامل، صادقانه و متعهدانه مفاد کنوانسیون و الزام عملی به آنها. این تعهد، بارها و بارها توسط اعضا مورد تاکید چندین‌باره قرار گرفته است. ضرب الاجل نهایی امحای تمامی ذخائر سلاح‌های شیمیایی تا 29 آوریل 2012، تعهدی بنیادین و غیر قابل انکار طبق مفاد کنوانسیون و طبق مصوبات کنفرانس اعضا و شورای اجرایی سازمان است. همه باید برای تضمین پایبندی به این تعهد، تلاش و حرکت کنیم. حرکت در مسیری متفاوت و انحرافی برای جامعه جهانی غیرقابل قبول خواهد بود. ضروری است که یک رهیافت جامع نسبت به موضوع امحای کامل سلاح‌های شیمیایی داشته باشیم. ما نمی‌توانیم چشمان خود را به سادگی بر روی ابعاد پیچیده و حساس این موضوع ببندیم و آن‌گونه که آمریکا اعلام کرده، تلاش کنیم تا به یک راه حل سیاسی برسیم. متاسفانه این کشور به گونه‌ای ابراز نظر می‌کند که انگار هیچ اتفاقی نیفتاده است! مایه تاسف است که آمریکا به صراحت اعلام کرده است نمی‌تواند ضرب‌الاجل امحا را رعایت کند. این مصداق بارز پایبند نبودن است که بر طبق کنوانسیون باید به توجه جامعه بین‌المللی از جمله سازمان ملل متحد برسد. کاملا بدیهی است که در چنین وضعیتی، جامعه بین‌المللی حق دارد بداند و قضاوت کند که در سازمان چه می‌گذرد. هم‌چنین باید به طور دسته‌جمعی و مسئولانه برای اطمینان از اینکه اقدامات لازم برای بهبود وضعیت و حفظ هدف و روح کنوانسیون اتخاذ و اجرا می‌شود، عمل کنیم. متاسفانه اعتبار و حیثیت تنها کنوانسیون خلع سلاحی بین‌المللی در معرض مخاطره است. پس از اتخاذ اقدامات لازم توسط کنفرانس، حداقل کاری که کشورهای دارنده می‌توانند انجام دهند این است که برای بهبود بخشی از وضعیت به سختی کار کنند و از هیچ تلاشی برای نابودی تمامی سلاح‌ها در کمترین زمان و با اختصاص منابع لازم دریغ نکنند. صحبت از سالیان طولانی برای نابودی کامل سلاح‌ها، تردید و نگرانی ما را از انگیزه‌های اجرا نشدن ضرب‌الاجل نهایی توسط آمریکا دو چندان می‌کند. آمریکا از پیشینه تاریک به‌کارگیری سلاح‌های کشتار جمعی برخوردار است و هیچ‌گاه نیز خود را متعهد به استفاده نکردن از سلاح‌های کشتار جمعی نکرده است. تهدید به استفاده از ذخائر سلاح‌های کشتار جمعی توسط دولت‌های آمریکا در مقاطع مختلف و باز گذاشتن این گزینه برای خود، همواره به عنوان اهرمی برای پیش بردن منافع غیرمشروع این کشور در سطح جهان ادامه یافته است. تلاش غیرقانونی و نامشروع این کشور برای حفظ بخش کیفی ذخائر سلاح‌های شیمیایی خود، به عنوان منبع تهدید و خطر علیه صلح و امنیت جهانی تلقی شده و غیرقابل چشم‌پوشی است. این تنها مورد پایبند نبودن آمریکا به کنوانسیون نیست. وضع قانون اجرای ملی که بخش‌های اساسی آن در مغایرت آشکار با مفاد کنوانسیون است و هم‌چنین پایبند نبودن این کشور به تعهدات خود در زمینه انهدام سلاح‌های شیمیایی در عراق، نمونه‌های دیگری از این دست است. آمریکا ایجاد یک نظام تبعیض‌آمیز دیگر در سازمان‌های بین‌المللی را هدف خود قرار داده و اکنون نیز برای از بین بردن اصول اساسی هم‌گرایی و مشارکت در سازمان منع سلاح‌های شیمیایی، اجماع، وفای به عهد و اجرای صادقانه و متعهدانه تعهدات ذیل کنوانسیون از هیچ کوششی فروگذار نمی‌کند. جمهوری اسلامی ایران و اراده‌های مستقل و افکار عمومی جهانی، سوالات و نگرانی‌های جدی در این خصوص دارند. ما نسبت به اراده سیاسی دولت آمریکا کاملا شک و تردید داریم. تصمیم آمریکا به عدم انهدام ذخائر سلاح‌های شیمیایی خود تا مدت زمان بسیار طولانی و تداوم تهدید این سلاح‌ها بر سر مردم جهان، موجب نگرانی جدی است. مردم ایران، قربانی سلاح‌های کشتار جمعی هستند. یک بار این تجربه تلخ با سلاح‌های تقدیم شده دولت آمریکا و برخی دیگر از حامیان آن به رژیم صدام آزمون شده است. نمی‌خواهیم این تجربه تلخ و اسفناک، بار دیگر تکرار شود. حتی نمی‌خواهیم تهدید آن نیز در عمل و واقعیت وجود داشته باشد. استفاده از سلاح‌های شیمیایی نباید دوباره روی دهد. عاملان چنین جنایاتی نباید مصون بمانند. فراهم‌کنندگان این سلاح‌های غیر انسانی باید به پیشگاه عدالت معرفی شوند. ما از کشورهایی که اتباع یا شرکت‌های آنان چنین مواد و تجهیزاتی را برای رژیم صدام فراهم کردند، می‌خواهیم تا اقدامات لازم را علیه آنان اتخاذ کنند. این اقدام، علامتی قوی را ارسال می‌کند که این قبیل جنایات بدون مجازات نمی‌مانند. آقای رییس کنفرانس شانزدهم رسالت سنگینی را بر دوش دارد. توجه جامعه بین‌المللی به این کنفرانس است و هر تصمیم آن برای چگونگی پرداختن به موضوع اجرا نکردن ضرب‌الاجل نهایی امحا در معرض قضاوت افکار عمومی جهانی و قربانیان سلاح‌های شیمیایی قرار خواهد گرفت. هرچند متن پیش‌نویس تصمیمی که برای بررسی این وضعیت در دستور کار کنفرانس قرار دارد نشان می‌دهد که اتفاق ناگواری در حال روی دادن است و اینکه کشورهای دارنده تحت فشار شدید هیات‌های مختلف از جمله هیات کشور من مجبور به پذیرش بخشی از واقعیت‌ها شده‌اند، ضمن تشکر از تلاش‌های رییس شورای اجرایی در این راستا باید گفت که هنوز جای کار بسیاری برای تقویت این متن و نزدیک کردن آن به مفاد کنوانسیون وجود دارد. ما نباید این علامت را به خارج از سازمان صادر کنیم که تصمیم متخذه در سازگاری کامل با مفاد کنوانسیون نیست. از این رو، امیدوارم وجدان‌های بیدار و آگاه و کشورهای مستقل این وضعیت را کاملا تجزیه و تحلیل کنند و به فکر اعتبار و حیثیت کنوانسیون و سازمان باشند. آقای رییس ما در دوره تغییر قرار داریم. ما تمامی تلاش‌ها با هدف پیشرفت در اجرای کنوانسیون و تقویت کار این سازمان را تحسین می‌کنیم. به هرحال، قویا اعتقاد داریم که باید به اهداف اصولی کنوانسیون وفادار باشیم و هیچ انحرافی از آنها نباید به ماموریت سازمان وارد شود. بر این عقیده راسخ هستیم که ایجاد تعادل در اجرای تمامی مفاد کنوانسیون، از اهمیت اساسی برخوردار است. ما از فعالیت‌های سازمان در حوزه‌هایی نظیر همکاری‌های بین‌المللی و حفاظت و کمک و به عبارتی مواد 10 و 11 کنوانسیون حمایت می‌کنیم. کنفرانس در اجلاس پانزدهم خود پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران برای ایجاد یک شبکه بین‌المللی حمایت از قربانیان سلاح‌های شیمیایی را مورد توجه قرار داد و از شورای اجرایی خواست تا توصیه‌های خود برای عملیاتی کردن این پیشنهاد و سایر پیشنهادات را به این کنفرانس ارائه کند. از آنجا که سازمان ماموریت دارد تا کمک و حفاظت لازم را به قربانیان سلاح‌های شیمیایی ارائه کند، باید نیازهای این قربانیان را نیز مدنظر قرار دهد. اجرای کامل و غیرتبعیض‌آمیز ماده 11 کنوانسیون نیز موضوعی است که توجه ویژه می‌طلبد. ایجاد یک سازوکار نظارتی برای تضمین تجارت آزاد مواد و فن‌آوری شیمیایی در میان اعضا، پیشرفت بزرگی خواهد بود که ارزش افزوده بالایی را برای سازمان نیز در بر خواهد داشت. جمهوری اسلامی ایران با دارا بودن تجربیات غنی مقابله با سلاح‌های شیمیایی در طول هشت سال جنگ تحمیلی رژیم صدام و با بهره‌مندی از توان فنی در استفاده صلح‌آمیز از شیمی، آماده است تا تجربیات خود را در چارچوب اجرای مواد 10 و 11 کنوانسیون در اختیار تمامی اعضا قرار دهد. تعداد اعضای کنوانسیون منع سلاح‌های شیمیایی نیز به طور قابل ملاحظه‌ای افزایش یافته است اما باید گفت که بدون جهانی شدن کنوانسیون، کشورهای عضو در قبال حمله شیمیایی احتمالی یک غیر عضو حفاظت نمی‌شوند. این وضعیت، در منطقه خاورمیانه حساس‌تر است. منطقه خاورمیانه، منطقه‌ای است که از سلاح‌های شیمیایی در آن استفاده شده است. جمهوری اسلامی ایران از تقویت موثر تلاش‌های دبیرخانه فنی برای جهانی شدن حمایت می‌کند. تنها مورد خطرناک در این زمینه، رژیم صهیونیستی است. این رژیم با در اختیار داشتن سلاح‌های کشتار جمعی از جمله سلاح‌های هسته‌یی و شیمیایی، خطرناک‌ترین تهدید علیه صلح و امنیت منطقه‌یی است. آقای رییس جمهوری اسلامی ایران معتقد است که معاهدات بین‌المللی حاوی مجموعه‌ای از تعهدات و حقوق هستند. تمامی اعضا، صرف‌نظر از اندازه، جمعیت و قدرت آنان، در حوزه حقوق و تعهدات مساوی هستند. هیچ کشور یا گروهی از کشورها بالاتر از قانون نیستند. تمامی اعضای کنوانسیون باید تعهدات خود را اجرا کنند و از حقوق خود نیز بهره‌مند شوند. با اهداف صلح و عدالت برای همه، بیایید دست در دست هم برای رهایی از شر سلاح‌های شیمیایی کار کنیم و جهانی امن را برای نسل‌های کنونی و آینده ایجاد کنیم. در پایان، آقای رییس درخواست می‌کنم که این بیانیه به عنوان سند رسمی این کنفرانس ثبت شود. خیلی متشکرم»