کارشناس ارشد خاورمیانه: هم در فضای سیاسی و هم در فضای میدانی دست برتر با دولت سوریه است
میرمسعود حسینیان در گفتگو با «نسیم»: اکنون صحنه سیاسی بحران سوریه در قالب انتخابات این کشور ظهور کرده است/ برگزاری انتخابات پیروزی بزرگی برای "بشار اسد" است
- در زمان حاضر مهمترین موضوع در میدان سیاسی سوریه، موضوع انتخابات است و بعبارتی اگر صحنه نبرد را به دو حوزه سیاسی و میدانی تقسیم کنیم صحنه نبرد سیاسی فعلی در سوریه ، انتخابات است.
- وضعیت دولت سوریه در بخش میدانی ، در حال افزایش پیروزیهایی است که تقریبا از یک سال پیش از القصیر شروع شده و اکنون به شهر حمص رسیده است.
- موضوع قابل توجه درباره حمص این است که همه شهر در دست معارضه نبود، بلکه بخش قدیمی به دلیل وجود کوچههای تنگ و عدم امکان مبارزه در این مناطق ، در دست نیروهای معارض بود، موضوع دیگر اینکه گروههای مسلح مردم غیرنظامی را گروگان خود قرار بودند ولذا امکان برخورد با معارضه مسلح در این منطقه از شهر وجود نداشت.
- طرح ارتش سوریه در مورد حمص، محاصره گروههای معارضه بود که براثر تشدید فشار وارده بر آنها ، این گروهها مجبور به ترک آن منطقه شدند . البته این توافق حاصله میان ارتش و گروههای معارضه داخل حمص مورد اعتراض دیگر گروههای معارضه قرار گرفت و خود باعث تشدید اختلافات درونی انها شد.
- باید توجه داشت که بسیاری از افراد درون حمص، سوریهایی بودند که به مبارزه با دولت پرداخته بودند و به همین دلیل یعنی وجود عرق میهنی - ملی در ایشان ، مذاکره با آنها راحتتر بود و در نتیجه عزمی ملی و کشوری که برای مذاکره با این گروه ایجاد شده بود مذاکرات راحتتر به انجام رسید.
- در هرصورت مذاکرات صورت گرفته باعث شد تا حمص به دامن سوریه بازگردد . این موضوع میتواند برای دولت سوریه بخصوص با توجه به انتخاباتی که در پیش روی این کشور است و نسبت مشارکت ساکنان حمص در انتخابات ، بسیار موثر باشد.
- معارضه در جبهههای جنوب مانند درعا و مناطق دیگر به دلیل همجواری مستقیم با کشورهایی مانند اردن، فلسطین اشغالی و عراق وبطور غیر مستقیم با عربستان ، نیاز داشتند هرگونه عملیاتی را در راستای هماهنگی با منافع این سه یا چهار کشور انجام دهند و از آنجا که منافع این چندکشور در مورد سوریه یکسان نیست شاهدیم که علیرغم حملات متعدد از جنوب سوریه به داخل این کشور، معارضه موفق به دستیابی به اهداف خود نشده است.
- اکنون به صراحت میتوان گفت که هم در فضای سیاسی و هم در فضای میدانی دست برتر با دولت سوریه است.
- در طول یکسال و نیم گذشته، روند پیروزیهای ارتش سوریه که از منطقه القصیر شروع شده بود به مناطق دیگر استمرار یافت و باوجود اینکه پیش از این، شرایط سختی برای دولت سوریه در اطراف دمشق وجود داشت اکنون تقریبا تمام این مشکلات رفع گشته است.
- در این زمینه باید گفت با آموزشهایی که جهت تشکیل کمیتههای مردمی به ساکنان هر منطقه از سوریه برای دفاع از خود داده شد ، این کمیتههای مردمی توانستند به ارتش سوریه کمک کرده و فرصت بیشتری برای جنگ در مناطق مختلف نبرد به آنها بدهند، هم اکنون در هر محله، مردم همان محل وظیفه حمایت و حفاظت از محله خود را در دست دارند و از این طریق کمکم روند پیروزیها برمعارضه و نیروهای تکفیری که از یکسال و نیم پیش شروع شده است ، جلو میرود.
- مشکل اساسی کشورهای اعزام کننده مزدوران به سوریه با پایان یافتن درگیریها در این کشور، این است که به قول معروف این کشورها " شمشیر تیزی به دست زنگی مستی " دادهاند و اکنون این اوضاع در حال فیصله یافتن و بازگشت این شمشیرها به سمت خود آنهاست؛ کشورهای اعزام کننده به خصوص کشورهای اروپایی مانند فرانسه، آلمان، نروژ، بلژیک و... و همچنین کشورهای عربی این مشکل را برای خود ایجاد کردهاند و به همین دلیل نگران بازگشت این افراد به کشورهای خود هستند.
- برخی معتقدند که کشورهای غربی و عربی به دنبال استمرار جنگ در سوریه تا زمان از بین رفتن همه معارضینی هستند که وارد این کشور شده اند .
- در فضای سه سال گذشته کشورهای حامی معارضه در سوریه تصور میکردند، اتفاقی منجر به سقوط نظام در این کشور روی خواهد داد اما این اتفاق رخ نداد؛ عربستان، ترکیه و قطر و به خصوص ترکیه که فضای امپراطوری عثمانیرا برای خود در نظر گرفته بود، با این امید وارد سوریه شدند که 6 ماهه کار این کشور تمام خواهد شد و لذا تمامی اقدامات و تلاشها و اعلام مواضع و اعزام نیرو وارسال سلاح و...کاملا بر همین مبنا برنامهریزی شده بود.س
- بعد از سه سال و به نتیجه نرسیدن این تصور ،کشورهای حامی معارضه تصمیم به تغییر سیاست خود گرفته وپس از اینکه به این نتیجه رسیدند که از طریق نظامی نمیتوانند به هدف خود برسند ، دنبال این هستند که از مجاری سیاسی به اهداف خود نایل شوند ، لذا شاهد نشستهایی همچون ژنو 1 و2 بودیم که ان هم بدلایل متعدد به نتیجه دلخواه معارضه و حامیان ایشان نرسید .
- اکنون صحنه سیاسی بحران سوریه در موضوع انتخابات تبلور پیدا کرده است، اگر این اتفاق در سوریه بیفتد و انتخابات برگزار شود ، به این معناست که تمام تلاشهایی که در این مدت توسط کشورهای حامی معارضه صورت گرفته ، از بین رفته و بی نتیجه بوده است . به همین دلیل معارضه و حامیان عربی و غربی اش در تلاش هستند که انتخابات در این کشور برگزار نشود و در طرف مقابل نیز دولت سوریه به دنبال این است انتخابات به هرشکلی انجام شود .
- براساس قانون انتخابات سوریه ، اگر انتخابات در این کشور در موعد مقرر برگزار نگردد، رئیس جمهور میتواند 2 سال دیگر برسرکار بماند ، ولی دیگر نمیتواند در انتخابات بعدی کاندیدا شود؛ به همین دلیل دولتهایی که در این سه سال تلاش کردند دولت بشار اسد را ساقط کنند حالا تلاش میکنند که بشاراسد را قانع کنند با استفاده از این بند، دو سال دیگر دوره ریاست جمهوری خود را تمدید نماید، چرا که از این طریق اولا به جای هفت سال فقط دوسال دیگر مجبورند او را تحمل کنند و ثانیا دیگر وی امکان نامزدی برای مرحله بعد نخواهد داشت . اما اگر انتخاباتی در سوریه برگزار گردد برای بشار اسد ایجاد مشروعیت سیاسی خواهد کرد ولذا به همین دلیل فضای انتخاباتی در سوریه بعنوان میدان نبرد سیاسی خود را نشان میدهد .
- در زمان ثبت نام ، بیست و چهار نفر برای انتخابات ریاست جمهوری کاندیدا شدند اما از آنجا که هر کاندیدای ریاست جمهوری باید 35 رای تائید از مجلس شعب داشته باشد و باتوجه به اینکه 250 نفر در مجلس حضور دارند ، اگر هر 35 نماینده میخواستند یک نفر را تائید کنند ، حداکثر امکان حضور 7 کاندیدا در انتخابات ریاست جمهوری سوریه وجود داشت ، اما از آنجایی که 160 نفر از اعضای مجلس عضو حزب بعث بوده و از بشاراسد حمایت کردند ، 80 نفر باقیمانده حداکثر میتوانستند دونفراز کاندیداها را تایید کنند. لذا سه نفر یعنی بشار اسد ، ماهر حجار و حسان النوری بعنوان کاندیداهای تایید شده از سوی دادگاه عالی قانون اساسی اعلام شدند .
- انتخابات ریاست جمهوری در سوریه -در داخل کشور - قرار است در روز 13 خرداد برگزار گردد، اما به همان دلایل فوق در اهمیت آن برای طرفین معادله قدرت در سوریه ، میتوان انتظار داشت کسانی که مخالف برگزاری انتخابات در سوریه هستند از خود واکنشهایی نشان دهند . لذا بنظر میرسد وضعیت در این کشور تشدید خواهد شد . و احتمال اینکه حملات بیشتری از طرف این گروهها را شاهد باشیم ، میرود . ممکن است سلاحهای دیگری به معارضه داده شود و ترورها و انفجارهایی به منظور اینکه به هر وسیله ممکن در برگزاری انتخابات اختلال ایجاد شود اتفاق بیفتد . باوجود همه این موارد دولت سوریه به هرنحو به دنبال برگزاری انتخابات در این کشور است.
- براساس آمار موجود حدود13 تا 14 میلیون نفر از سوریها واجد شرایط رای دادن در انتخابات هستند که با توجه به اینکه حدود 3 میلیون نفر در خارج سوریه امکان حضور در انتخابات این کشور را ندارند (طبق مصوبه دولت سوریه کسانیکه بطور غیر قانونی از کشور خارج شده اند نمی توانند در انتخابات شرکت نمایند ) و در حدود 3 تا 4 میلیون نفر نیز در محدوده مناطقی هستند که یا در اشغال معارضه است یا احتمال ایجاد نا امنی از سوی معارضه در آنها وجود دارد ، حدود 8 تا 9 میلیون نفر واجد شرایط شرکت در انتخابات هستند و در صورتی که این اتفاق بیفتد پیروزی بزرگی برای بشار اسد و خط حمایت از مقاومت به حساب خواهد آمد.
- البته تعداد زیادی از ساکنان مناطق تحت اشغال معارضه به مناطق تحت حاکمیت دولت مهاجرت نموده اند و لذا این امکان برایشان فراهم شده ، ضمن اینکه دولت سوریه اعلام داشته است درکشورهایی که سفارت این کشور فعال است ؛ شهروندان سوری با مراجعه به این سفارات در رای گیری شرکت میکنند. در برخی نقاط مرزی هم - البته در خاک سوریه - مراکزی جهت مراجعه سوریها بخصوص سوریهای مهاجر به لبنان فراهم شده است .