سایه سنگین اختلاف بر میز مذاکرات هستهای ایران و ۱+۵
گزارش «نسیم» از فضای پیش از برگزاری دور پنجم مذاکرات هستهای در وین: هم طرف ایرانی و هم غربی بارها تاکید کردهاند که سرعت را فدای دستیابی به یک توافق بد نمیکنند و آنچه که به دنبال آن هستند یک توافق خوب است
گروه سیاسی «نسیم»: تیم مذاکره کننده هسته ای ایران به منظور انجام دور جدید مذاکرات با 1+5، صبح امروز به ریاست محمدجواد ظریف عازم وین شد.
این پنجمین بار است که تیم هسته ای ایران به ریاست محمدجواد ظریف عازم وین می شود و دستور کار این دور از مذاکرات همان دستور کار دور چهارم مذاکرات، یعنی "آغاز نگارش و تدوین متن" توافق نهایی است.
قرار است این دور از مذاکرات از ظهر امروز با ناهار کاری ظریف و اشتون آغاز شده و تا روز جمعه 30 خرداد ادامه یابد؛ هرچند برخی منابع از احتمال کشیده شدن این مذاکرات به روز شنبه 31 خرداد نیز خبر داده اند.
پیش از این قرار بود که ایران و 1+5 در دور قبلی مذاکرات خود که در تاریخ 23 اردیبهشت در وین آغاز شد، ورود به نگارش متن را آغاز کنند که به دلیل بالا گرفتن بحث ها درباره موضوعات اختلافی این امر محقق نشد.
پافشاری تیم مذاکره کننده ایران بر خط قرمزهایش در مذاکرات هسته ای از یک سو و زیر میز زدن آمریکا درخصوص خیلی از مواردی که طرفین بر سر آنها به تفاهم رسیده بودند موجب شد تا طرفین در دور قبلی مذاکرات نتوانند نگارش متن را آغاز کنند و عملا پس از سه روز گفتگوهای سخت و فشرده به هیچ پیشرفتی دست پیدا نکنند؛ چنانکه محمدجواد ظریف و کاترین اشتون هم سنت شکنی کردند و این بار در پایان گفتگوها نشست خبری مشترک برگزار نکردند، تا اختلافات سه روزه بیش از پیش خودنمایی کند.
در این میان یک مقام آگاه به تیم مذاکره کننده هسته ای ایران در پایان مذاکرات به میان خبرنگاران ایرانی آمد و با اعلام اینکه درباره همه موضوعات اختلاف داشتیم، تاکید کرد که تا وقتی درباره این مسایل به نتیجه نرسیم نگارش متن توافق نهایی نمیتواند شروع شود.
وی همچنین یکی از دلایل به نتیجه نرسیدن مذاکرات دور قبل را زیاده خواهی های و توهمات طرف مقابل عنوان کرد و گفت: هیات ایرانی در این مذاکرات با قاطعیت ایستادگی کرده و خطوط قرمز ما از مذاکرات ژنو تاکنون برقرار است و برای تثبت حقوق هستهیی مردم هیچ سازشی صورت نمیگیرد.
اما از آن مذاکرات تا به امروز مذاکره کنندگان هسته ای ایران دیدارهایی را بصورت دوجانبه با طرفهای غربی و اعضای 1+5 برگزار کرده اند.
در همین راستا محمدجواد ظریف رئیس تیم مذاکره کننده هسته ای ایران به فاصله ده روز پس از "وین4"، به ترکیه رفت و طی دو روز اقامتش در این کشور مذاکرات دوجانبه ای را با کاترین اشتون برگزار کرد.
عباس عراقچی و مجید تخت روانچی نیز در روزهای اخیر جلسات دوجانبه ای را با هیأتهای آمریکایی، فرانسوی، روسی و آلمانی در ژنو، رم و تهران برگزار کرده اند که در میان این دیدارها جلسه با آمریکایی ها بیشتر از دیگر دیدارها به طول انجامیده است.
هرچند فضای اختلافات ریز و درشت، کماکان پابرجاست اما دیدارهای روزهای اخیر مذاکره کنندگان ایرانی با برخی اعضای 1+5 تا حدی انتظار پیشرفت از دور جاری مذاکرات را بالا برده است.
30 تیرماه مهلت شش ماهه دستیابی به توافق جامعه میان ایران و 1+5 که در چارچوب توافق ژنو موسوم به برنامه اقدام مشترک تعیین شده بود به پایان می رسد و اگر طرفین تا این تاریخ به توافق نهایی دست پیدا نکنند، این مهلت برای شش ماه دیگر تمدید خواهد شد.
به هر حال هنوز موارد اختلافی از ابعاد غنی سازی ایران گرفته تا لغو تحریم ها و حتی برنامه موشکی ایران از روی میز برداشته نشده اند و هرچند تلاش هایی در هر دو طرف دیده می شود که بتوانند در شش ماهه اول به توافق نهایی دست پیدا کنند اما هم مذاکره کنندگان ایرانی و هم مذاکره کنندگان غربی بارها تاکید کرده اند که سرعت را فدای دستیابی به یک توافق بد نمی کنند و آنچه که به دنبال آن هستند یک توافق خوب است.