گزارش «نسیم» از روند اجرای طرح مسکن مهر در خراسان رضوی
طرح مسکن مهر با هدف خانهدار شدن اقشار مختلف جامعه به ویژه اقشار کمدرآمد و زوجهای جوان اجرایی شده است/ اجرای این طرح در خراسان رضوی، بخش عمدهای از مشکلات مسکن شهرستانهای این استان را برطرف کرده است
گروه استانیهای خبرگزاری «نسیم»- حسین مختاری: طرح مسکن مهر به منظور ایجاد زمینه و بستر لازم برای تأمین مسکن اقشار مختلف جامعه به ویژه اقشار کمدرآمد و زوجهای جوان در نقاط مختلف کشور به اجرا درآمده است. حذف قیمت زمین از نرخ تمامشده مسکن و آورده اولیه نسبتا پایین متقاضیان(پنج میلیون تومان) در زمان نامنویسی، از نقاط مثبت این طرح بود و باعث شد افراد بسیار زیادی که خانه و سرپناهی نداشتند، جهت ثبت نام در این طرح و خانهدار شدن اقدام کنند.
طرح مسکن مهر با وجود تمامی مزایا و نقاط مثبت، به دلیل طولانیشدن روند اجرا، کمکاری برخی انبوهسازان و بروز نوسانات اقتصادی؛ در برخی شهرهای بزرگ با مسائلی مواجه شد. هرچند این مسائل در شهرستانها و حتی بعضی شهرهای بزرگ به چشم آمد اما با این حال، اجرای مطرح مسکن مهر در شهرستانها موجب برکات زیادی شد و بسیاری از خانوادههای فاقد سرپناه توانستند به کمک این طرح فراگیر، به آرزوی دیرینه خود دست یابند.
*اجرای طرح مسکن مهر در خراسان رضوی
با توجه به جمعیت و موقعیت جغرافیایی خراسان رضوی، این استان در زمینه اجرای طرح مسکن مهر نسبت به سایر استانها از شرایط ویژهتری برخوردار بوده است و به همین خاطر بهرهبرداری از حدود 170 هزار واحد مسکن مهر برای این استان مدنظر قرار گرفت که 70 درصد از متولیان ساخت واحدها، تعاونیها و 30 درصد مابقی، انبوهسازان بودهاند. در عین حال با وجود پنج هزار پیمانکار صاحب صلاحیت در استان، پیمانکاران خاصی از سوی متولیان غیرمتخصص اکثر تعاونیها به کار گرفته شدند و همین امر مشکلاتی را پدید آورد.
در این زمینه محمدحسن واحدی، معاون امور عمرانی استانداری خراسان رضوی در گفتگو با «نسیم» اظهار کرد: آن دسته از واحدهای مسکن مهر که توسط انبوه سازان مسکن پیمانکاری میشد با اینکه دیرتر از تعاونیهای مسکن کار خود را آغاز کرده بودند اما نسبت به تعاونیها پیشرفت بیشتری داشتهاند. واحدی، متوسط پیشرفت فیزیکی مسکن مهر استان، را بیش از 82 درصد و پیشرفت فیزیکی شهرهای بالای 25 هزار نفر، زیر 25 هزار نفر و شهرهای جدید استان را تا اواخر تیرماه 93 به ترتیب 85.97، 83.49 و 75.22 درصد عنوان کرده است.
*بهرهبرداری از 50 هزار واحد در استان
معاون استاندار خراسان رضوی در ادامه این گفتگو افزود: از آغاز اجرای طرح مسکن مهر در خراسان رضوی تاکنون حدود 50 هزار واحد به بهرهبرداری رسیده که برای 44 هزار واحد آن دفترچه اقساط صادر شده است. از مجموع واحدهای مسکن مهر افتتاحشده قریب به 31 هزار واحد مربوط به شهرهای بیش از 25 هزار نفر جمعیت استان بوده است، حدود شش هزار واحد در شهرهای زیر 25 هزار نفر و بیش از 13 هزار واحد نیز در شهرهای جدید گلبهار و بینالود افتتاح شده است.
اگرچه بنا به اظهارات معاون استاندار خراسان رضوی در ماههای پایانی سال گذشته، باید تمامی پروژهها تا شهریورماه به اتمام میرسید اما وی چندی قبل گفته است که در صورت حل مشکل اعتبارات زیربنایی و روبنایی، تمامی 118 هزار واحد مسکن مهر ناتمام استان تا پایان سال 94 افتتاح میشود.
*پیشرفت 80 درصدی 40 هزار واحد در حال ساخت
بنا به آمار ارائهشده از سوی استانداری خراسان رضوی تاکنون سه هزار میلیارد تومان تسهیلات از سوی بانک مسکن برای مسکن مهر استان اعطا شده و تمامی واحدهای در حال احداث در سطح استان به جز واحدهای شهر جدید بینالود متقاضی کافی دارند. همچنین 34 درصد از واحدهای مسکن مهر در حال ساخت در سطح استان دارای بیش از 80 درصد پیشرفت فیزیکی هستند. 66 درصد از واحدهای در حال ساخت در شهرهای بالای 25 هزار نفر، 16.2 درصد از واحدهای شهرهای زیر 25 هزار نفر و 27.8 درصد از واحدهای شهرهای جدید بالای 80 درصد پیشرفت فیزیکی دارند. همچنین طبق بررسیها و سنجشهای صورت گرفته، تنها 2 درصد واحدهای مسکن مهر خراسان رضوی کیفیت نامطلوب دارد و 98 درصد دیگر دارای کیفیت متوسط و خوب است.
*راهکار مناسب برای تعاونیهای کمکار
براساس این گزارش، عملکرد تعاونیهای کمکار و تأمین اعتبار خدمات زیربنایی و روبنایی به عنوان مهمترین مشکلات مسکن مهر خراسان رضوی مطرح است. در همین راستا تعاونیهای کمکار با توجه به ضعف تخصص و مدیریت نتوانستهاند به تعهدات خود عمل کنند لذا با تصمیمات شورای مسکن استان اکثر اعضای این تعاونیها به تعاونیهای پیشرو منتقل شدهاند. همچنین تاکنون با 15 پیمانکار متخلف برخورد شده و از این تعداد "گرید" پنج پیمانکار باطل شده و این پیمانکاران دیگر در هیچ نقطهای از کشور نمیتوانند پروژه عمرانی داشته باشند. هرچند با همه این اوصاف، نظر برخی از متقاضیان در تعاونیهای کمکار انصراف از مسکن مهر بوده و بنا به این درخواست، آورده این متقاضیان عودت داده شده است.
*ثمرات مثبت مسکن مهر در شهرستانها
اجرای طرح مسکن مهر در استان خراسان رضوی بهویژه شهرستانهای آن مزایا و ثمرات مثبت زیادی داشته است. به طور مثال اجرای این طرح در شهرستان نیشابور و تحویل چهار هزار واحد به خانوادههای فاقد خانه، علاوه بر بهبود سطح زندگی اقشار کمدرآمد، منجر به کاهش محسوس قیمت مسکن و اجارهبها در این شهرستان شده و تأثیرات مذکور در سایر نقاط و شهرستانهای استان نیز محسوس است. البته در این بین برخی مشکلات نظیر شبکه فاضلاب مسکن مهر در شهرستانهای سبزوار و طرقبه وجود دارد که قرار است برای رفع این مشکلات نیز مسئولان خراسان رضوی اقدام کنند.
*متقاضیان مشهدی در انتظار کمک دولت
با وجود نکات مثبت طرح مسکن مهر در شهرستانهای خراسان رضوی اما اجرای این طرح بنا به جانمایی نامطلوب و هزینههای بالا، برای شهروندان کلانشهر مشهد چندان خوشایند نبوده است. قرار گرفتن واحدهای مسکن مهر مربوط به متقاضیان مشهدی در مناطقی نظیر بینالود و گلبهار به دلیل فاصله زیاد تا شهر مشهد باعث بروز مشکلاتی شده و لذا حتی کسانی که مسکن مهر خود را تحویل گرفتهاند نیز رغبتی به سکونت و زندگی در آن ندارند. این مشکل البته بیشتر در منطقه بینالود مشاهده میشود، کما اینکه به گفته مسئولان مربوطه، متقاضی کافی برای واحدهای مسکن مهر بینالود وجود ندارد. در شهر جدید گلبهار نیز اگرچه برخی امکانات اولیه برای رفاه ساکنان فراهم شده اما مشکل فاصله زیاد تا شهر همچنان دردسر ساز است. با توجه به این شرایط به نظر میرسد دولتمردان باید هر چه سریعتر در زمینه تکمیل پروژه مترو مشهد-گلبهار و تأمین ناوگان عمومی موردنیاز جهت حمل و نقل بین شهری اقدام کنند تا براین اساس بخش عمدهای از مشکلات رفع شود.