آوازخوانی زنان در ایام عزا و حسرت یک عذرخواهی ساده

حکایت اپرای عاشورا و سیاست مسولین هم همین است. اپرا آن هم با تکخوانی خانم در ایام دهه اول محرم اجرا می شود. آن وقت مسولان محترم سیاست درمان با زمان را در پیش میگیرند و به جای تنبیه خاطی و عذر خواهی برای خودشان زمان می خرند شاید ناراحتی ها از این ماجرا کم شود و خشم مردم فرو بنشیند و تمام...اتفاقی که اگر از همینجا جلویش گرفته نشود فردا سنگ روی سنگ بند نخواهد شد. روش هم روش تازه‌ای نبود. انکار و انکار و زمان خریدن و حل و فصل کردن ماجرا یک روش کلیشه‌ای است که تقریبا همیشه جواب می‌دهد. خصوصا اگر دست پیش هم بگیری و یکباره بروی توی شکم طرفت و اورا ظالم بنامی و خودت را مظلومی نشان دهی که درحقت جفا شده است و ... بعد از انتشار تصاویر تکخوانی زن و انکار حضرات ، روز گذشته فیلمی منتشر شد که در آن هم تمرین آورده شده بود و هم اجرای شب اول که با تکخوانی زن همراه بود و هم اجراهای بعد از انتقاد که با ناهماهنگی اجرا شده بود. اما عجیبتر اینکه حسین نوش آبادی سخنگوی ارشاد دوباره در حرفهایی که به شوخی شبیه بود این فیلمها را " تست " صدا خواند و با دفاع از این اثر آن را کاری ارزشمند و قابل تقدیر دانست که در همه کشورهای اسلامی قابل ارائه است.

او که انگار فیلم جدید را هنوز ندیده بود گفت: فیلم منتشر شده مربوط به تک خوانی یک زن در این اپرا مربوط به پشت صحنه و تمرین این ارکستر بوده و این فیلم از نمای نزدیک گرفته شده است و انتشار آن با هدف خاص و انگیزه سیاسی بوده است. من و شخص آقای وزیر در اجرای این اپرا بودیم و از ابتدا تا انتها اجرای صحنه ای آن را دیده ایم. در آن اجرا زنی تک خوانی نکرد و شاهدان هم هیچ ادعایی در این باره مطرح نکرده اند که بگویم اتفاق یا پوشش نامتعارفی و جود داشته است. ما در این باره هیچ گزارشی نداشته ایم.» ایشان البته فیلم دوم را که درآن اجرا و تمرین با هم آورده شده بود و دست زدن ممتد ایشان در ایام عزاداری هم وجود داشت را ندیده بودند و طبیعی بود که این حرف‌ها را بزنند.

با این اوصاف همچنان حضرات حتی از یک عذرخواهی ساده هم دریغ دارند و تلاش می کنند تا به قول روزنامه جوان با ماله کشی همه چیز را حل و فصل کنند. هادی عسگری نویسنده "جوان" روز گذشته درباره این ماجرا نوشت: حضور دستپاچه یک خواننده مرد در کنار تک‌خوان زن اپرای عاشورا باعث شد تا اجرایی ضعیف و همراه با ناهماهنگی از این اپرا را شاهد باشیم. در پی تأکید بیش از حد وزارت ارشاد مبنی بر اینکه اجرای اصلی اپرای عاشورا با همخوانی خواننده زن و مرد همراه بوده است و فیلم منتشر شده از اجرای خواننده زن صرفاً برای اجرای تمرینی بوده، خواننده مرد برای هم‌آوایی با خواننده زن انتخاب شد که کار عجله‌ای و سرهم‌بندی شده‌ای را ارائه کرد. در ویدئوی جدیدی که در اینترنت منتشر شده است به خوبی می‌توان تفاوت اجرای اصلی را که در آن یک زن به تک‌خوانی می‌پردازد با اجرایی که بعد از ادعای هم‌آوایی خواننده مرد و زن انجام شده است، دید. در اجرای جدید عدم تسلط خواننده مرد در اجرا و ناهماهنگی با خواننده زن، باعث می‌شود که اجرای ضعیف و پر از اشتباهی را شاهد باشیم.

در ویدئوی منتشر شده تلفیقی از سه کلیپ دیده می‌شود، ابتدا اجرای تمرینی که خواننده زن با شالی به رنگ روشن حضور دارد، در اجرای اصلی خواننده زن با شال مشکی دیده می‌شود. این دو کلیپ که پیش‌ از این به صورت مجزا منتشر شده بود، اعتراض‌های زیادی را در باره قبح‌شکنی آوازخوانی بانوان که از نظر شرعی دارای ایرادات زیادی است، به همراه داشت. وزیر ارشاد در واکنشی تند به این اعتراضات گفت: اپرای عاشورا در نوع خود اثر بی‌نظیری است که با استفاده از اشعار محتشم کاشانی و شعرهای زیبای دیگر درباره واقعه‌ عاشورا اجرا شده است. اجرایی که بیش از ۱۳۰ هنرمند ارکستر سمفونیک تهران آن را به عالی‌ترین شکل ممکن به مخاطبان ارائه کردند. آن وقت عده‌ای می‌گویند اینها تاریخ عاشورا را به بازیچه گرفته‌اند، تکخوانی زن دارند و در واقعه‌ عاشورا ابتذال ایجاد کرده‌اند. وزیر ارشاد همچنین بیان کرد: وقتی من اپرای عاشورا را دیدم، متوجه شدم، یک اثر بسیار برجسته و قابل عرضه در سطح جهانی است که بسیاری از اشعار آن برگرفته از تعزیه‌های خودمان است و ما هم در طول سال‌های دراز، آنها را شنیده‌ایم. جای تأسف دارد یکسری از عناصری که فقط و فقط به سیاست‌بازی فکر می‌کنند، به چنین کاری خدشه‌ وارد کنند و زحمات کسانی را زیر سؤال ببرند. البته سومین کلیپ منتشر شده درباره اپرای عاشورا به خوبی نشان می‌دهد که ماله‌کشی وزارت ارشاد روی گاف تک‌خوانی خواننده زن باعث شده اجرا به صورت همخوانی مرد و زن باشد که اجرای بدون تمرین باعث ناهماهنگی فاحشی بین دو خواننده شده است. پایین آمدن کیفیت اجرا نشانه بهتری از تفاوت اجرایی است که اصل آن براساس تک‌خوانی یک زن ایجاد شده و حال با اجبار و برای بستن دهان معترضان خواننده مرد به عنوان وصله ناجور به آن اضافه شده است. با انتشار این ویدئو باید دید این بار وزارت ارشاد چه توجیهی را خواهد تراشید.