وقتی تاریخ کشور را یک شاخه از سیاست میدانیم
هر جا بحث سیاسی باشد، کارشناس نظر نمیدهد
از کشف مومیایی منتصب به سرسلسله پهلویها تا امامزادهای که به طور ناگهانی وسعتی چند هکتاری در محدوده جهانی پاسارگاد پیدا کرد و اظهارنظرهایی از سوی یکی از مشاوران رئیس جمهور در امور نوسازی بافتهای قدیمی مبنی بر نبود یک رفتار مناسب با بافتهای تاریخی و قدیمی از سوی متولیِ فرهنگی آن، باعث شد تا معاون میراث فرهنگی کشور در آغاز هفته میراث فرهنگی با پرسشهایی سخت مواجه شود.
پرسشهایی که بعضا سیاسی خوانده شدند و حتی طالبیان، معاون میراث فرهنگی هم رسما اعلام کرد، وقتی بحثی سیاسی شود، به سختی میتوان وارد آن شد و نقطه نظرات کارشناسی را مطرح کرد.
به گزارش ایسنا، کشف جنازهای از جنس مومیایی و انتصاب آن به شخصیتی تاریخی مانند "رضا شاه" خبری متفاوت از همه خبرهای حوزه میراث فرهنگی دستکم در طول چند سال گذشته بود، اتفاقی که هر چند انتظار برای وارد شدن و اظهار نظری رسمی و قاطعانه در مورد این خبر از سوی متولیان میراث فرهنگی وجود داشت، اما سازمان میراث فرهنگی از زمان انتشار این خبر تا همین یک هفته پیش که علی اصغرمونسان، رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در پاسخ به علت سکوتاش به عنوان معاون رئیس جمهور به ایسنا قول پیگیری این وضعیت را داد، هیچ اظهارنظر رسمی در این زمینه نکرده بود.
تا اینکه محمد حسن طالبیان، معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری هم که در طول این مدت مهر سکوت بر لب داشت، بالاخره مجبور شد به پرسش گسترده تری نسبت به برخی واکنشها از سوی مسئولان بالادست یا زیر دست خود پاسخ دهد.
از طالبیان پرسیده شد؛ «سازمان میراث فرهنگی چرا در مورد یکسری از مسائلی که سیاسی میشود واکنش به موقعی ندارد و در نهایت هم اصرار خبرنگارها این سازمان را مجبور میکند تا دستکم واکنشی منفعلانه نشان دهند. ما فقط در مورد مومیایی منتسب به رضاشاه با این وضعیت مواجه نبودهایم. زمانی که در جایی مانند پاسارگاد امامزادهای ساخته میشود واکنشی ندارید. اسناد جغرافیایی ارتش نشان میدهد که امامزاده موجود در پاسارگاد متعلق به قبل از دهه ۵۰ نیست، اما جواب سازمان میراث فرهنگی در دفاع از ساخت آن امامزاده است. ما بازیهای سیاسی و جایگاهی که یک کارشناس و مدیر نمیخواهد ان را در سازمان متبوع خود از دست بدهد را درک میکنیم که چرا ه پرسشهای خبرنگاران در این راستا جواب نمیدهد. اما شما سالهاست مسئولیتی را پذیرفتهاید و ما نمیپذیریم که در همه اتفاقها یک واکنش داشته باشید.»
معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی در پاسخ به این نقد اظهار میکند: «حدود دو دهه در پاسارگاد مسئولیت داشتم. در این مدت زمان، این اتاقک همیشه در همان نقطه بود. اما هیچ وقت تا امروز سعی در برجسته کردن و توسعهی آن نداشتند، هر گاه هم میخواستند توسعه دهند به آنها اعلام کردیم که نمیشود. حتی برای ثابت کردن این نشدن، کار ژئوفیزیک انجام دادیم تا تائیدی بر حرفهایمان باشد.
ناگهان شب تا صبح یا صبح تا ظهر یک هیات امنا میرود تابلو میزند و این طرح را انجام میدهد. اما میراث فرهنگی بلافاصله در دادستانی امضا گرفت و کار کرد. ولی اینکه امامزاده در واقع سندیت دارد یا نه، یا اصلا در گذشته آن وجود داشته است یا خیر؟ بخشی از پاسخ به این پرسش به سازمان متولی برمیگردد.
این که امامزاده وجود داشته یا خیر؟ یک بحث است و این که آن از قبل از انقلاب بوده یا نه، نیز بحث دیگری است. اما میراث فرهنگی فقط نباید به آنها اجازه توسعه میداد.»
وی با بیان اینکه در هر نقطهای که کار کارشناسی باشد آن را به صورت روشن اعلام میکنیم، ادامه میدهد: «مسلما هر جا بحث سیاسی باشد کارشناسی نمیتواند اظهار نظر کند. کارشناسی وارد یک جریان سیاسی میشود و همه چیز در یافتهها متفاوت است.»
علاوه بر مومیایی گرفتار بافت تاریخی شیراز هم هستیم
وی در ادامه با اشارهای کوتاه در مورد وضعیت مومیایی نیز تاکید میکند: «موضوع مومیایی نیز روشن است، نه فقط در مورد شهرری و شاهعبدالعظیم، بلکه این گرفتاری را در شاهچراغ نیز داریم. اینها تولیتهایی هستند که کارهای عمرانی را انجام میدهند وما همیشه میگوئیم که چرا از میراث فرهنگی استعلام نمیکنید.
کم انرژی نگذاشتهایم، درمورد شاهچراغ هم هنوزدرگیریم. چند کمیته حفاظت تشکیل دادیم، دستگاهها دیدند. آن به کمیسیون اصل نود رفته است، ما همه را همسو کردیم و حداقل به این جا رساندیم تا مصوبات مربوط به شاهچراغ نیز باید مصوب باشد.»
وی صادر کننده مجوز برای طرح ۵۷ هکتار بافت تاریخی شیراز را در دورههای قبل مربوط به شورای عالی معماری و شهرسازی میداند و میگوید: «دردورهای اینکار را مصوب کردند و آنها نیز براساس این مجوز، کارهایشان را انجام میدادند، بنابراین بعد از ان وقتی میگوئیم کارشان غیرقانونی است، میگویند ما این مجوز را گرفتهایم. با این وجود تخریب دو اثر در بافت تاریخی، آنقدر پیگیری کردیم که منجر به اجرایی نشدن آن طرح شود.
بنابراین در برخی نقاط حتا اگر نقطهای در حال توسعه عمرانی است، مانند مسجد گوهر شاد که کار مرمتی در ان میشود، حتما باید زیرنظر سازمان میراث فرهنگی باشد، از سوی دیگر زمانیکه استعلام نمیگیرند، ما تلاش خود را میکنیم تا این کار برای اظهارنظر کارشناسی برگردد.»
کارشناسان در حال بررسی نحوه برگزاری "سی" در سعدآبادند
هر چند گروههای موسیقی و فیلمبرداری در بناهای تاریخی حضوری گرم دارند، اما از یک سو هشدارهای دوستداران میراث فرهنگی و از سوی دیگر برخی نظرات کارشناسی مبنی بر مخاطراتی که این نوع پروژهها میتوانند برای بناهای تاریخی به دنبال داشته باشند، باعث میشود تا دستکم مسئولان میراث فرهنگی نسبت به صودر مجوز برای حضور گروههای فیلمبرداری و موسیقی در بناهای تاریخی قدری تردید به دل راه دهند.
اما در اخرین خبرها اعلام میشود بار دیگر پروژه «سی» توسط شجریان قرار است در سعدآباد اجرا شود، طالبیان در مورد این خبر نیز میگوید: «اینکه شاهد برگزاری رویدادهای فرهنگی در موزهها و کاخموزهها باشیم اتفاق خوب و خجستهای است اما باید همه جوانب در نظر گرفته شود.
با توجه به تجربه پیشین پروژه سی نقاط قوت و ضعف سنجیده شد و اکنون موضوع ازسوی کانون کارشناسان در حال پیگیری است تا بر سر نحوه برگزاری آن توافق حاصل شود. در صورتی که این توافق به نتیجه برسد این پروژه در سعدآباد اجرا میشود که در صورت توافق جزئیات آن بهصورت رسمی اعلام میشود.»
همه ملزم به رعایت قوانین هستند
بعد از اعلام نظر اکبر ترکان - مشاور رئیس جمهور در امور هماهنگی نوسازی بافتهای فرسوده و ناپایدار شهری -در بازدید از بافت تاریخی اطراف حرم امام رضا (ع) و قدیمیخواندن رفتارها و قوانین میراث فرهنگی در مواجه با بناهای تاریخی؛ اظهارنظرهای متفاوتی نسبت به این صحبتها مطرح شدند.
معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی نیز در این زمینه ترجیح میدهد به بیان جملاتِ کوتاهی اکتفا کند. او میگوید: «ضوابط بافت تاریخی از نگاه کسانی که نگاه سوداگرانه دارند سختگیرانه است. این ضوابط با پشتیبانی ما ادامه دارد. شورای عالی معماری و شهرسازی نیز این ضوابط را ابلاغ کرده و قانونی است و همه ملزم به رعایت این ضوابط هستند.»
برای جامع بودن فهرست موقت یونسکو، راهاهن در ان ثبت شد
طالبیان همچنین در پاسخ به این پرسش که چرا پرونده راهآهن و دانشگاه تهران به فهرست موقت یونسکو اضافه شده است، میگوید: «فهرست موقت باید جامع باشد، چون میتواند سندی باشد که بر مبنای آن پایگاه ایجاد شود.
هر سال قوانین و اولویتهایی از سوی یونسکو برای ثبت ارائه میشود که امکان دارد محدودیتهایی را ایجاد کند. مثلا اعلام شد که میراث طبیعی در اولویت قرار دارد و امسال فقط ۴۵ اثر و سال آینده ۳۵ اثر از کل دنیا ثبت خواهد شد در نتیجه باید از ظرفیت موجود استفاده کرد و فهرست موقت را جامعتر کرد.»
انتهای پیام
منبع: ایسنا
مسئولیت صحت اخبار ارائه شده به عهده منبع خبر بوده و این رسانه صرفاً رسالت اطلاعرسانی خود را در این رابطه انجام میدهد.