اخبار آرشیوی

خبرگزاری قرآنی ایران نوشت: سیدحسین سراج‌زاده، عضو هیات علمی دانشگاه تربیت معلم، در دومین کنگره ملی علوم انسانی (در بستر ارزش‌های اسلامی) که عصر دیروز با حضور اساتید علوم انسانی و جمعی از شخصیت‌های مطرح این حوزه در مرکز همایش‌های بین‌المللی دانشگاه شهید بهشتی برگزار شد، در موضوع "بومی شدن یا اسلامی شدن علوم انسانی و اجتماعی؛ ایجاد علم جدید یا رویکرد جدید(مواجهه دو رویکرد تمامیت‌خواه و تکثرگرا" به ایراد سخن پرداخت. وی اظهار داشت: - محصولات فکری بشر در هر جغرافیایی تولید شده باشند، بخشی از معرفت بشریاند که باید آنها را فرا گرفت و نقادانه به‌کار برد. اگر غیر از این بود، پیامبر خاتم مسلمانان را به جست‌وجوی علم حتی در چین توصیه نمیفرمود. - بحث شایستگی و کفایت علوم انسانی و اجتماعی مدرن برای جامعه ایران و نسبت و رابطه این علوم با ارزش‌های دینی و فرهنگی که اخیراً از یک جایگاه اداری و سیاسی دنبال میشود، بحث مهم باسابقه و پردامنه‌ای است. در این بحث، درباره بومی شدن یا بومی کردن و اسلامی شدن یا اسلامی کردن چند ملاحظه مطرح میشود، اما تأکید مفهومی بحث بر ملاحظه آخر است. - ملاحظه اول این‌که موضوع کفایت و کارآمدی علم اجتماعی مدرن با خاستگاه غربی برای جوامع غیر غربی در خود علوم اجتماعی هم زمینه و سابقه دراز دارد و در منابع و مباحث و درس‌های فلسفه و روش‌شناسی علوم اجتماعی به تفصیل مورد بحث قرار میگیرد. - همچنین هژمونی و استیلای علمی جهان غرب، به‌خصوص در رشته‌های علوم اجتماعی موضوعی است که بسیاری از دانشمندان علوم اجتماعی غیرغربی به آن توجه داشته و برای رهایی از آن تأمل و چاره‌اندیشی کرده‌اند. طرح مفاهیمی مثل بومیسازی، علوم جایگزین، دگرواره، نقد سنت شرق‌شناسی و غیره برخاسته از همین دغدغه هاست. - طرح موضوع بومیسازی یا اسلامیسازی علوم اجتماعی براساس نقد شرایط علوم انسانی و اجتماعی در دانشگاه‌های کشور میتواند ناشی از احساس عدم کفایت گام‌های نظری و عملی برداشته شده در این زمینه یا ناکامی برنامه‌های اجرا شده باشد. - محصولات فکری بشر قبل از آن‌که به تمدن و فرهنگ خاصی اختصاص داشته باشد، میراث مشترک بشری است و حداقل جنبه‌هایی از آنها حتی اگر از نظر تاریخی در فرهنگ و تمدنی خاص زاده شده باشند، بازنمای خصلت مشترک نوع انسانی هستند.