اخبار آرشیوی
غلامعلی حداد عادل: اقتدار واقعی یک ملت، اقتدار فرهنگی است و اگر فقر فرهنگی در ملتی وجود داشته باشد، اقتدار نظامیاش نمیتواند تحولی در آن ملت ایجاد بکند
خبرگزاری فارس نوشت: اختتامیه نخستین همایش بینالمللی "گسترش زبان و ادبیات فارسی، چشمانداز راهکارها و موانع" شب گذشته در دانشکده ادبیات و زبانهای خارجه دانشگاه علامه طباطبایی با حضور اعضای هیات رئیسه متشکل از مظفرعلی کشمیری از پاکستان، نعمتالله ایرانزاده، عباسعلی وفایی و سیدرضا سبزواری مصطفوی از ایران آغاز و با سخنرانی صحرایی دبیر همایش، وفایی رئیس همایش و حداد عادل رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی برگزار شد. غلامعلی حداد عادل در این مراسم ضمن اشاره به اینکه عنوان سخنرانی بنده زبان فارسی و فرهنگ ایران است، گفت: این سخن را با شعری درباره زبان فارسی آغاز میکنم؛ ای زبان فارسی ای در دریای دری ای تو میراث نیاکان ای زبان مادری در تو پیدا فرما فرهنگ ما آئین ما از تو برپا رایت دانایی دانشوری کابل و تهران و تبریز و بخارا و خجند جمله ملک توست تا بلخ و نیشابور و هرا جاودان زی از زبان دانش و فرزانگی تا به گیتی نوربخشی آفتاب جاودان فارسی را پاس میداریم زیرا گفتهاند قدر زر زرگر شناسد قدر گوهر گوهری وی ادامه داد: زبان فارسی یکی از بارزترین نشانههای فرهنگ ماست و ما بر آنیم زبان و ادبیات فارسی را به منزله جلوه
دیگری از زبان فارسی بشناسیم. حداد عادل یادآور شد، تفاوت ادبیات زبان فارسی را می توان تفاوت میان باغبان و کشاورز دانست که در اولی زیبایی اهمیت دارد و در دومی کیفیت و مانایی. رئیس کمیسون فرهنگی مجلس اضافه کرد: زبان عناصری اساسی از عناصر سازنده فرهنگ و ملیت ما است که در کنار اسلام هویت بخش فرهنگ ملی ما است. اگر تعریف فرهنگ را بپرسید باید گفت جغرافیا، تاریخ، حافظه مشترک، دین و زبان عناصری هستند که آن را تشکیل میدهند و در میان آنها زبان عامل پیوند دهنده ما با اندیشه نیاکانمان است. رئیس فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی با تاکید بر اینکه ما میخواهیم زبان فارسی را از منظر فرهنگی نظری کنیم و ارزش و جایگاه فرهنگی زبان را بنگریم، ادامه داد: آگاهی ما از تاریخمان به مدد زبان است و همچنین این موضوع عامل پیوند ما با جهان معاصر مان نیز هست به گونهای که میتوان گفت: تمامی فارسی زبانان جهان به واسطه زبان فارسی با یکدیگر خویشی و پیوند دارند. به گفته این فعال فرهنگی، زبان فارسی مایه اقتدار ما است، اقتدار واقعی ملت اقتدار فرهنگی است و اگر فقر فرهنگی در ملتی وجود داشته باشد اقتدار نظامی اش نمی تواند تحولی در آن ملت ایجاد بکند چرا که
فرهنگ مایه احترام ملت های جهان به یک ملت است و این تعارف نیست. وی در ادامه با بیان اینکه برای ما ایرانیان اسلام و زبان فارسی توامان 2 رکن اصلی هویت ملی است تصریح کرد: همان گونه که در یک جامعه میان فکر و گفتار رابطهای وجود دارد در یک ملت نیز استواری زبان حکایت از نیرومندی آن ملت دارد. ایرانیان نیز همواره از گذشته تاکنون زبان خود را توسعه داده و طعم شیرین آن را به سرزمینهای دورتر نیز کشاندهاند که نشانههای آن را میتوان در فراوانی ترجمه بزرگان زبان و ادبیات فارسی جست. وی به گسترش زبان فارسی اشاره و افزود: شاهنامه فردوسی تاکنون به 28 زبان دنیا ترجمه شده است و در کنار آن آثار مولانا به 16 زبان ترجمه شده است که بنا بر مقالهای در مجله کریستین ساینس مانیتور در سال 1376 هجری شمسی این ترجمهها پرفروشترین آثار ادبی ایالات متحده آمریکا به شمار میرفتند؛ در کنار آن ترجمه آثار سعدی به 25 زبان و ترجمه اشعار حافظ به 12 زبان نشانه از اقبال جهان به زبان فارسی است. حداد عادل با تاکید بر این مهم که زبان فارسی حامل پیام و فرهنگ ملت ایران است، غمها و شادیهای ما، آرزوها و حسرتها و باورهایمان با این زبان در ادبیاتمان بروز
پیدا کرد، خاطرنشان کرد: در کنار این دایره پژوهش در آن نیز بسیار فراوان است تا جایی که بسیاری از محقق و دانشمندان آن سوی مرزها نیز به این مسئله توجه ویژه ای داشتند. وی اینگونه ادامه داد که در واقع میتوان هر ساعت از زبان فارسی را چون باغ و بهاری دل انگیز دانست که حضور در آن باعث ارتقاء روحی میشود. رئیس فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی ادامه داد: زبان فارسی در هزار سال پیش از این به تکاملی رسیده بود که از آن پس تاکنون زوال نیافته است و همه میتوانند آن را بفهمند. وی سخن خود را اینگونه ادامه داد: اگر امروز زبان فارسی، زبانی همه فهم است نشان از رکود آن نیست بلکه نشان میدهد زبان فارسی زودتر از سایر زبانهای جهان به تکامل رسیده است. حداد عادل در خاتمه سخنان خود غزلی از قیصر امینپور خواند و گفت: برای حاضران در این همایش غزلی از قیصر میخوانم، برای اینکه سنت هزار ساله ادبی جاری است و هرگز به تاریخ نپیوسته است. در این برنامه عباسعلی وفایی رئیس همایش ضمن اشاره به اینکه این همایش یکی از علمیترین و مؤثرترین همایشها در راستای زبان وادبیات فارسی خواهد بود گفت: خدا را شاکریم که طی دو روز برگزاری همایش بینالمللی گسترش زبان و
ادبیات فارسی، یکی از علمیترین و پرمنفعتترین جلسات را شاهد بودیم، چرا که تلاش شد از جنبههای صوری صرفنظر و نکات مفید مطرح شود. به گفته وفایی، از روز نخست همایش شاهد حضور پررنگ روحانیت و علاقمندان به ساحت زبان فارسی بودیم؛ بیش از 10 هزار دانشجو در جامعهالمصطفی مشغول تحصیل هستند حضور این همه دانشپژوه نشان از آموختن زبان فارسی در سطحی گسترده دارد. رئیس دانشکده ادبیات دانشگاه علامه طباطبایی با اشاره به اینکه تمام مقالات را منتشر خواهیم کرد، یادآور شد: طی دو روز برگزاری همایش، جلسات در زمان مقرر آغاز و در زمان خود به اتمام رسید. از این رو قول میدهیم تمام مقالات را منتشر کنیم. وی با اشاره به اینکه بسیاری از استادان در دانشگاههای علامه طباطبایی و شورای گسترش زبان فارسی در این همایش همگام با ما حرکت کردند، ادامه داد: باید در این محل از اساتید و پژوهشگران در دانشگاه و شورای گسترش تشکر کنم. * دبیر مقدم: پیشنهاد تاسیس دبیرخانه «میراث مشترک» در ادامه محمد دبیر مقدم معاون فرهنگستان زبان و ادب فارسی و عضو فرهنگستان ضمن اشاره به اینکه دوشنبه هفته جاری، میزبان میهمانان همایش بودیم گفت: در فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی
اعتقاد داریم که رسالت بسیار بزرگی بر دوش ما در این مقطع برای خدمت به زبان فارسی وجود دارد، و معتقدیم پیوندی ناگسستنی میان زبان و ادب فارسی وجود دارد و پرداختن به هر دو حیطه از وظایف فرهنگستان است. از این رو امیدواریم در جهت اعتلای زبان فارسی به صورتی که این زبان بتواند در مقام زبان علم برای بیان پیشرفتهایی که در جامعه بشری صورت میگیرد، گامهای مثبتی بردارد تا زبان فارسی در این عرصه هم سربلند باشد. وی ادامه داد: در فرهنگستان به این نتیجه رسیدیم برای آنکه بتوانیم زبان فارسی در مقام زبان علم پایدار داشته و تقویت کنیم و از آسیبهایی که این زبان را تهدید میکند مصون داریم، چند مسیر را باید مراقبت کنیم، اولین مسیر آموزش و پرورش است؛ از آنجا که جمعیت میلیونی از صافی وزارت آموزش و پرورش عبور میکند، یکی از مسیرهای زبانآموزی و فراگیری زبان رسمی کتابهای درسی وزارت آموزش و پرورش است. به گفته دبیر مقدم در سالهای گذشته تلاش کردیم که رسمالخطی در فرهنگستان مصوب شود که این مهم محقق شد و در حال حاضر در تلاشیم این رسمالخط در کتب پیش از مقطع دانشگاه اجرا شود، البته در 95 درصد کتابها شاهد به اجرا درآمدن این رسمالخط هستیم.
این مقام آگاه ادامه داد 1100 عنوان کتاب درسی در مقطع آموزش و پرورش تألیف و تجدید چاپ میشوند، از این رو اگر آموزش و پرورش با فرهنگستان پیوندی قوی ایجاد کند میلیونها نفر با زبان فارسی آشنا شده و این امر تأثیر بر رسمالخط خواهد داشت. از سوی دیگر تعداد قابلتوجهی از کتابهای راهنمایی و دبیرستان به موضوع علوم اختصاص دارد، فرهنگستان بیش از 35 هزار واژه علمی را در بیش از 60 گروه علمی مصوب کرده است. وی در راستای صدا و سیما و اینکه فرهنگستان زبان و ادب فارسی به این نهاد هم توجه داشته عنوان کرد: فرهنگستان تفاهمنامهای با صدا و سیما امضا کرده، از این رو دفتر مشترک صدا و سیما در فرهنگستان تأسیس و اهتمام آن این است که کاربرد صحیح زبان فارسی و رسمالخط زبان فارسی در زیرنویسها رعایت شود. اخبار، فیلمها، نشستها و...، بنابراین فرهنگستان معتقد است اگر این دو مسیر به خوبی هدایت شود ما میتوانیم در ارتقاء زبان و خط فارسی بر مبنای اساسنامه به نحو مطلوب در این مسیر گام برداریم. این عضو فرهنگستان زبان فارسی با اشاره به انعقاد تفاهمنامه فرهنگستان با وزارت علوم و وزارت بهداشت یادآور شد: با انجمنهای وزارت علوم از سوی فرهنگستان،
تفاهمنامهای امضا شد تا رسمالخط مصوب فرهنگستان در مجلات علمی وزارت علوم رعایت شود، البته چنین تفاهمنامهای را نیز با وزارت بهداشت امضا کردیم. وی ادامه داد: نگاه دیگر ما در فرهنگستان به تقویت و گسترش زبان در کشورهایی چون تاجیکستان، افغانستان و... است. قصد آن داریم دبیرخانهای را تأسیس کرده و در این راستا طی هفته گذشته جلسهای تشکیل شد. این دبیرخانه میکوشد میراث مشترک ایرانیان و زبان فارسی را حفظ و احیا کند. دبیریمقدم با پیشنهاد نامی برای این دبیرخانه اضافه کرد: اگر فرهنگستان موافقت کند (اعضا و ریاست) نام این دبیرخانه را «میراث مشترک» نهیم و بکوشیم با همفکری در دیگر کشورها متوجه شویم چگونه با کمک هم این ریسمان ناگسستنی را تقویت و در مواردی آن را ترمیم کنیم. وی در خاتمه سخنان خود تصریح کرد: تصور میکنم ایران و ایران فرهنگی، آزمایشگاه بزرگ زبان فارسی است، چرا که کمتر زبانی وجود دارد که از هر سه دوره تاریخی تا این حد اثر مکتوب داشته باشد. * در این برنامه صحرایی عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی گزارشی ارائه کرد. * سلیم نیساری در ادامه برنامه برای حاضران شعر خواند. * پس از این شاعر، جلالی از دانشجویان دکترای
ادبیات فارسی شعری خواند. * در ادامه با حضور شفیع آبادی لوح تقدیری به پاس تلاشهای علی تمیزال مبلغ کشور ترکیه به وی اهدا شد. * کتاب «سفینه خوشگو» رونمایی شد؛ این کتاب به همت کتابخانه مجلس شورای اسلامی منتشر شده است.