شهرام کرمی: اصلی‌ترین دلیل جذبم به تئاتر، دیدن تعزیه حر در کودکی بود

شهرام کرمی، نویسنده و کارگردان تئاتر در گفتگو با «نسیم»، به معضلات حال حاضر تئاترهای دینی مذهبی پرداخت و از خاطرات کودکی خویش و از اینکه چگونه به تئاتر و هنر علاقه مند شده است، به خبرنگار ما توضیح داد.

در عرصه فرهنگی و هنری برنامه‌ریزی بلند مدت نداریم

شهرام کرمی گفت: ما باید بپذیریم در عرصه فرهنگی وهنری یک آفت جدی داریم و آن این است که متاسفانه برنامه ریزی بلند مدت نداریم و به خاطر همین، بسیاری از برنامه های نمایشی و فرهنگی ما جنبه فصلی و مناسبتی دارند. این آفت علاوه بر اکثر نهادها، حتی در صداوسیما هم وجود دارد و همیشه شاهد آن بوده ایم که خیلی شتاب زده چند ماه قبل از شروع مناسبتی مثل محرم، برنامه ای را آماده می کنند. درصورتی که تاریخ ها و تقویم ها مشخص است. ما می دانیم ایامی مثل دفاع مقدس و محرم را در تقویم داریم و این ایام علاوه بر مناسبتشان، بعد فرهنگی هم دارند و هرکدامشان دارای یک جریان فرهنگی می باشند. این آفتی است که وجود دارد و سال هاست که در حوزه فرهنگ و هنر نگاه مناسبتی داشته ایم.

مهمترین معضل ما عدم حمایت از همه گروه هاست

این نویسنده تئاتر افزود: اتفاقا در این حوزه های فرهنگی و مذهبی از طرف سازمان ها و نهادهای مختلف در کشور، بودجه های خوبی هم تصویب می شود ولی به دلیل نبود برنامه ریزی بلند مدت و دقیق، این بودجه ها همیشه به افراد خاصی تعلق گرفته است و برنامه ای نداریم که بتوانیم به نحوی از تمامی گروه ها استفاده کنیم و اگر الان لیستی از کسانی که تئاترهای عاشورایی و محرمی انجام داده اند تهیه کنیم، باز به یک سری افراد خاص می رسیم که این بودجه ها را به دست می آورند ولی تعداد گروه ها، خیلی بیشتر از این هاست . اگر بتوانیم در یک فراخوان از گروه های مختلفی که کارهایی از این قبیل آماده اجرا دارند دعوت کنیم، می بینیم که چقدر گروه ها و افراد جوان و خلاقی وجود دارند که با کارهای خوبی از این دست نیاز به حمایت سازمان ها و جشنواره های مختلف دارند. الان به نظرم مهمترین معضل این است که نمی توانیم عادلانه از همه گروه ها حمایت کنیم و هیچ برنامه ریزی برای حمایت از گروه های تئاتر جوان نداریم برای همین است که در این حوزه ها یا با کارهای تکراری مواجه می شویم، یا با کارهایی که فاقد هیچ گونه خلاقیت و نوآوری همراه اند.

خلاقیت در تئاترهای عاشورایی به تخصص زیادی نیاز دارد

همچنین دبیر جشنواره تئاتر شهر درباره اهمیت تئاترهای دینی گفت: در واقع فعالیت های تئاتر دینی و آثار مذهبی علارغم اینکه تصور می شود کارهای ساده و آسانی باشد، با دشواری ها و سختی های زیادی همراه اند. زیرا این آثار مضامینی هستند که نیاز به تحقیق و مطالعه فراوان دارند، نیاز به اشراف به حوزه تئاتر دینی دارند، به تخصص و باور قلبی احتیاج دارند و چون مفاهیم این آثار ارزشی مورد احترام جامعه است و برای جامعه حساسیت دارد ، باید با جدیت و حساسیت ویژه ای در این حوزه ها فعالیت کرد . خلاقیت در آثار و تئاترهای دینی و عاشورایی نیاز به تخصص و دقت زیاد دارد، مثل تئاتر کودک و نوجوان به دلیل اینکه جنبه تربیتی دارد ، خیلی مهم است . خیلی ها فکر می کنند که تئاترهای دینی و واقعه عاشورا کارهای راحتی است به همین دلیل ما در این کارها از خلاقیت دور شدیم و خیلی از کارها دچار تکرار و کلیشه شدند و اگر ما نگاه مناسبتی نداشته باشیم و چند ماه پس از محرم نیز با گروه های جوان و خلاق سراغ این آثار و موضوع ها برویم به مرور می توانیم جریانی را ایجاد کنیم که هم از گروه های حرفه ای به طور دقیق تر حمایت کنیم و هم پای گروه های جوان تئاتری را به این عرصه باز کنیم.

تعزیه حر، دلیل علاقه من به تئاتر

این کارگردان تئاتر درباره علاقه و دلیل جذب خود به عالم تئاتر افزود: من یکی از دلایل جذبم به هنر تئاتر تعزیه ای بود که در کودکی در زمان جنگ در شهرستان شوش دیده بودم . من آنجا اولین نمایشی را که در عمرم دیدم، تعزیه حر بود. این تعزیه در یک محوطه باستانی تاریخی اجرا می شد و برای من بسیار خاطره انگیز بود و دیدن آن شور و شعف و تاثیری که بر روی مخاطب خود داشت، انگیزه ای شد برای ورود و جذب من به عالم تئاتر و تلخی هایی که من از جنگ داشتم با آن اجرا تبدیل به لحظات پرحماسه ای از یک واقعه تاریخی مذهبی به نام کربلا شد. چقدر می تواند این هنر بر روی مخاطب تاثیرگذار باشد که درواقع من با دیدن این تعزیه غم دوستان شهید خود را فراموش کرده و این مصیبت دربرابر واقعه بزرگ کربلا یک اتفاق معمولی به حساب می آمد، وقتی الگوی ما واقعه کربلا باشد. ضمن اینکه ما در یک جامعه دینی زندگی می کنیم جامعه ای که مردم باور دینی دارند. مردمی که با ایدوئولوژیک خود فکر می کنند، زندگی و رفتار می کنند و به نظر من یکی از نکاتی که باید توجه جدی به آن داشته باشیم و شعارش را ندهیم، هنر اصیل شبیه خوانی است که خیلی اهمیت دارد که به آن توجه کنیم . چرا ما نباید یک تکیه دائمی داشته باشیم که در آن اجرای تعزیه داشته باشیم و امیدوارم یک نهادی به صورت عملیاتی در این حوزه ورود کرده و شاهد یک کار جدی در این زمینه باشیم.