داوری اردکانی: اگر شاعر اخلاق هم نداشته باشد باز نمی توان شعرش را منکر شد

به گزارش خبرنگار «نسیم»، رضا داوری اردکانی در نشست نقد و بررسی کتاب "نیست انگاری و شعر معاصر" که روز گذشته در حوزه هنری برگزار شد، با بیان اینکه اگر شاعر اخلاق هم نداشته باشد باز نمی توان شعرش را منکر شد، گفت: اینکه فروغ شاعر است یا خیر به اختیار من و شما نیست با توجه به اینکه ما اخلاقیات او را نپسندیم بازهم او شاعر است و نمی‌توانیم بگوییم که او بی خود شعر گفته است.

داوری اردکانی: اگر شاعر اخلاق هم نداشته باشد باز نمی توان شعرش را منکر شد

وی ادامه داد: میرشکاک در این به چند شاعر پرداخته و عمق شعر و وزن آنها را تشخیص داده‌ است؛ از این رو باید گفت اگر شاعر، شاعر نباشد هیچگاه منتقد به شعرش نمی‌پردازد.

رئیس فرهنگستان علوم با بیان اینکه ناصر خسرو از جمله معدود شاعرانی است که از فلسفه در آثارش استفاده کرده، تصریح کرد: اگر شاعر با تصنع اخلاق و فلسفه را در شعرش بیاورد از عهده کارش بر نمی‌آید، از سوی دیگر شاعرانی مانند مهدی اخوان ثالث نیز هستند که به اعتقاد برخی8 مرداد سال 1332 این شاعر را بدبین کرده بود و اشعارش نتیجه بدبینی اوست درصورتیکه اگر شعر نتیجه بدبینی و یأس و شکست احساسی باشد دیگر چیز مهمی نیست.

داوری اردکانی با بیان اینکه معتقدم در شعر تفکر و سخن وجود است و این را قبول ندارم که کسی در عشق و سیاست شکست بخورد، اظهار داشت: اگر اینگونه بود که در همان دوران شاملو، عده زیادی شاعر خوب داشتیم آنها هم می‌بایست به همین راه بروند که نرفتند، البته شعر غم و درد گفته می‌شود منتها از این آن قسم نیست.

وی با اشاره به این مطلب که نقاد ادبی باید شجاع باشد، تصریح کرد: زمانی که کتاب میرشکاک را خواندم تصور کردم در عین تحسین آن، یک گروهی که آن را بخوانند می‌گویند که نیست‌انگاری چیست؟ شعر نیست‌انگار چیست؟ بنابراین اگر نیست‌انگار است که او را دور بیاندازیم چرا او را شاعر می‌دانیم؟.

رحبی دوانی: فاصله یک فرد و شعرش از ایمان تا کفر است

در ادامه نشست رجبی‌دوانی گفت: در دورانی که حضرت رسول (ص) مکه و طائف را فتح کرد،‌ شخصی به نام سِنان دو سال پیش از فتح مکه فوت کرد، وی شعرهایی از توحید و نفی شرک گفته بود و امید داشت که خدا او را به پیغمبری مبعوث کند،‌ وی با پیامبر اسلام (ص) هم دورادور میانه خوبی نداشت پس از فتح مکه، دختر این فرد با پیامبر (ص) بیعت کرد و اشعار پدر را برای ایشان قرائت کرد. پیغمبر (ص) فرمود شعرش ایمان آورده بود درحالیکه قلبش کفر ورزیده بود. یعنی شاعر اگر شاعر باشد در مقام سرایش ممکن است اصلاً‌ خودش نباشد.

وی با بیان اینکه شاید فاصله یک فرد و شعرش از ایمان تا کفر باشد، اظهار داشت: به افرادی که در زندگی شاعران جستجو می کنند، حق می دهم؛ چرا که عده‌ای نام شعر و هنر را برداشته اند در حالی که بویی از شعر و شاعری نبرده اند.

رجبی دوانی خاطر نشان کرد: خداوند در قرآن کریم موجودات را به کلمه تعبیر کرده است، درو اقع کلمه عین خواست است و شعر اصیل شعری است که عین روح هنرمند باشد که یا دائماً با آن روح در ارتباط یا از آن غربت پیدا می‌کند.

وی خاطر نشان کرد: میرشکاک چندین بار در کتاب "نیست انگاری و شعر معاصر" به این مسئله که اجمال مقام وحیانی و الهام است و تفصیل مکانی برای فعالیت و میدان شیطان است، اشاره کرده است و بنده تفسیرم از این مسئله این است که مقصود از اجمال،‌ حضور است و تفصیل، حصول یعنی در وقت حضور انسان در اجمال است و وقتی به حصول می‌آید در تفصیل است.