"سینما تاثیرگذارترین رسانهای است که میتواند به ترویج کتاب و کتابخوانی کمک کند"
مجید غلامی جلیسه در نشست "هماندیشی کتاب و سینما" گفت: البته تا امروز سینمای ایران از همه ظرفیتهای خود برای ترویج و تبیین این مهم، استفاده نکرده است
به گزارش «نسیم»، مجید غلامی جلیسه در این نشست که عصر جمعه سی آبان ماه در خانه کتاب برگزار شد، هدف این نشست را ترویج کتاب و مطالعه و انعکاس هرچه بیشتر زیباییهای این فعالیت انسانی در لایههای مختلف فرهنگی عنوان کرد و گفت: سینماگران کتابخوانان حرفهای هستند و با مرور بر سینمای کشورمان، میبینیم که بهترین آثار همواره مولد ذهنهایی بوده اند که حیاتی مستمر در میان آثار مکتوب داشتهاند.
معاون فرهنگی، آموزشی و پژوهشی موسسه خانه کتاب هفته کتاب را بهانهای دانست تا با برگزاری این نشست از چند نفر از هنرمندانی که میان کتاب و سینما رابطه برقرار کردهاند، قدردانی شود.
دبیر فعالیت های هفته کتاب موسسه خانه کتاب، سینما را یکی از تاثیرگذارترین رسانههایی دانست که میتواند به کمک ترویج فرهنگ مطالعه و کتابخوانی بیاید و ادامه داد: تا امروز سینمای ایران از همه ظرفیتهای خود برای ترویج و تبیین این مهم، استفاده نکرده وما در این نشست با قدردانی از این هنرمندان به دنبال راههایی هستیم که این پیوند هرچه پُررنگتر شود.
وی توضیح داد: چقدر خوب است که در فیلمها، کتاب دیده یا از آن سخن گفته شود و به انحای گوناگون، مسائل مختلفِ عرصه پژوهش، نگارش، چاپ و نشر کتاب مطرح شوند.
همچنین محمد علی سجادی کارگردان سینما که سابقه نویسندگی و حضور در عرصه ادبیات داستانی را هم دارد نیز در سخنانی به گفتوگویی که با حجتالله ایوبی، معاون سازمان سینمایی داشته است اشاره کرد و گفت: به آقای ایوبی گفتم خیلی غمانگیز است که در تاریخ سینمای ایران، تقریبا هیچ فیلمی درباره شاهنامه نداریم و گویا قرار است که درباره شاهنامه، تنها «سخن» بگوییم.
نویسنده رمان «حیرانی» ادامه داد: سی سالی است که تلاش زیادی کردهام تا آثار مکتوب را تصویری کنم و براساس داستان «عقل سرخ» (شهابالدین سهروردی) و نیز داستان «حلاج» در تذکره اولیای عطار فیلمنامههایی نوشتهام.
این سینماگر به دو فیلم اقتباسی خود به نامهای «مهره» و «جنایت» اشاره کرد و گفت: «مهره» اقتباسی از یکی از آثار کارل چاپک (نویسندهای اهل چکسلواکی) و «جنایت» از یکی از داستانهای داستایوسکی اقتباس شده است. در کنار این دو فیلم، فیلمنامههای اقتباسی زیادی دارم که ساخته نشدهاند.
وی در ادامه به درخواست مجری، بخشی کوتاه از کتاب «شطرنج با ماشین قیامت» نوشته حبیب احمدزاده را روخوانی کرد و در پایان لوح تقدیر و تندیس خانه کتاب را از فرزاد مؤتمن؛ دیگر مهمان این نشست دریافت کرد.
همچنین فرزاد مؤتمن کارگردان فیلم «شبهای روشن» در سخنانی اظهار داشت: با هدف گسترش قدرت تخیلم کتاب میخوانم همانطور که به همین هدف مجبورم موسیقی گوش دهم چون اتفاقا بیش از کتاب تخیل را گسترش میدهد.
این سینماگر نیز به پیشنهاد مجری جلسه بخشی از کتاب «یک عاشقانه آرام» نوشته نادر ابراهیمی را روخوانی کرد و سپس «نرگس آبیار» و «مجید غلامی جلیسه» لوح تقدیر و تندیس خانه کتاب را به او اهدا کردند.
در ادامه این برنامه نرگسآبیار؛ داستاننویس و کارگردان فیلم «شیار 143» گفت: در سال 1381 برای نوشتن یک رمان با موضوعی که به من سفارش داده شده بود به بیجار رفتم و در آنجا تحقیقاتم را انجام دادم. نوشتن رمان بیش از یک سال طول کشید و به دلایلی دریافت مجوز این کتاب به تعویق افتاد و من ناگزیر به انتشار آن در شمارگانی محدود در یکی از شهرستانهای ایران رضایت دادم. در همان سال هم کاندیدای جایزه دفاع مقدس شد.
وی افزود: سالها بعد یکی از شخصیتهای این رمان را که برای خود من بسیار جذاب بود جدا کردم و گسترش دادم تا در نهایت به فیلم نامه «شیار 143» تبدیل شد. آبیار درباره حضور کمرنگ ادبیات در سینمای ایران گفت: طی سالهای اخیر شاهد ادبیات پیچدهگویی هستیم که برای سینماگران استفاده از آنها سخت است و کمتر سراغ این داستانها میروند. نویسندگان خیلی در دام فُرمگرایی افتادهاند و خود همین فاصله میان ادبیات و سینما را افزوده است.
نویسنده و کارگردان «شیار 143» با اشاره به ضرورت ترجمه آثار شاخص ادبی توسط گروهی که تحت حمایت وزارت ارشاد باشند افزود: برای چاپ و حضور این آثار در محافل ادبی دنیا حمایتهای مالی و حتی انجام برخی لابیها لازم است تا بتوان این ادبیات را جهانی کرد.
وی در پاسخ به اینکه چقدر مولفبودنش در موفقیت فیلم او تاثیر داشته است گفت: گاهی میبینیم که فیلمنامهای کمتر از یک ماه نوشته میشود. روشن است که در این صورت از بسیاری جزئیاتی که میتوانند اثر را باورپذیر و تاثیرگذار کنند، چشمپوشی شده است.
نرگس آبیار لوح تقدیر و تندیس خود را از اندیشه فولادوند و فرزاد موتمن دریافت کرد.
همچنین اندیشه فولادوند؛ بازیگر سینما و تلویزیون که تا کنون دو مجموعه شعر از او منتشر شده درباره جذابیت مشترک بازیگری و شاعری به عنصر خیال در هر دو اشاره کرد و گفت: شعر سرزمینی است که شاعر پادشاه بلامنازع آن هست و در آن فضای انفرادی و ارتفاع تفکر خود را آشکار میکند. اما بازیگری یک تعالی فردی است که در قالب یک زایش گروهی تجلی پیدا میکند.
او که به گفته خود از 9 سالگی شعر می گفته و و بازیگری را از 19 سالگی آغاز کرده است، درباره یاری شعر به هنر بازیگریاش گفت: شعر به آن دلیل که جرثومه خیال است، قطعا نقش آشکاری در فهم و تصویرکردن شخصیت هر نقش دارد.
فولادوند دو مجموعه شعر به نامهای «عطسههای نحس» و «شلیککن رفیق» دارد که کتاب اول در سال 1387 و کتاب دوم در سال 1392 توسط انتشارات ثالث، منتشر شدهاند.
لوح تقدیر و تندیس این برنامه توسط فرزاد موتمن و نرگس آبیار به اندیشه فولادوند اهدا شد. وی سخنان خود را با شعرخوانی از اشعار منتشر شده خود پایان داد.
سروش صحت، بازیگر، فیلمنامهنویس و کارگردان نیز دیگر سخنران این نشست بود که با کلامی طنزآلود به کمشدن مطالعات خود در سال های اخیر اشاره کرد و گفت: اخیرا بیشتر کتاب میخرم تا کتاب بخوانم. امیدوارم عمر درازی داشته باشم تا بتوانم از خجالت کتابهای نخواندهام دربیایم.
وی درباره نوع و میزان تاثیر سینما بر فرهنگ کتابخوانی اظهار داشت: به گمان من کسی که میخواهد در حوزه رسانه، از هر نوع آن، فعالیت کند بیش از باقی مردم نیاز به مطالعه دارد تا به این طریق بتواند بر اجتماع پیرامون خود احاطه داشته باشد.
سروش صحت نیز به درخواست مجری برنامه صفحه ای از کتاب « من هشتمین آن هفت نفر هستم» نوشته عرفان نظرآهاری را روخوانی کر د و سپس لوح تقدیر و تندیس خانه کتاب به وی اهداء شد.
در آخرین بخش نشست بهارک محمودی؛ پژوهشگر و نویسنده کتاب «تهران، سینما ومدرنیته شهری» درباره کتاب خود توضیح داد: در این کتاب تلاش داشتم تناقضات زندگی مدرن را که در آثار سینمایی ایران به تصویر کشیده شده، به قلم بیاورم. سینما از این قابلیت برخوردار است که یک سری از پدیدههای اجتماعی را پیشاپیش به ما خبر دهد و اساسا مدرنیته از مفهوم شهر جدا نیست.
وی افزود: سینما همیشه برای دانستن چیزهایی که دیگر در دسترس نیستند یک پناهگاه است. من با میانجی قرار دادن سینما شهر تهران را با نگاهی انتقادی مطالعه کردم.