غلامحسین‌نژاد: خلیل عمرانی شعر را قدم به قدم آموزش می‌داد

کدخبر: 958008

این شاعر در گفتگو با «نسیم» با بیان این مطلب گفت: شعر عمرانی متعهدانه به مخاطب می‌نگرد؛ چرا که او معتقد بود مخاطب باید با خواندن شعر و در رویارویی با زیبایی نهفته در شعر هم از منظر محتوا سیراب شود

رضا غلامحسین نژاد از شاعران جوان و از شاگردان مرحوم خلیل عمرانی در گفتگو با «نسیم» در خصوص ویژگی های شخصیتی استاد خود گفت: استاد انسانی اخلاق مدار و متعهد به اداب اجتماعی بود و آنچه که در رفتار و نگاه او نمود بیشتری داشت حیا و خاکساری اش بود که در لحن و صدای او نیز مشخص بود. حتی صراحت لهجه و صراحت بیان او نمی توانست حجب و حیایی که در طریقه ی صحبت و بیان نظرات و عقایدش نهفته بود را از بین ببرد. اعتراضات و بی تابی هایش نیز حیایی دلنشین و زیبا داشت.

وی ادامه داد: روح طغیان گرش که ریشه در صداقت او با خود و جامعه داشت توانسته بود مرامی و شیوه ای جدید برای زندگی به ما که شاگردان او بودیم نشان دهد. با این همه وقتی با او در مورد مسائل اجتماعی و اقتصادی صحبت می کردیم بسیار دردمند و دلسوزانه صحبت می کرد اما هیچ گاه نظریاتش را به شاگردانش تحمیل نکرد و یکی از اصلی ترین خصوصیات اخلاقی او بزرگی روحش بود که همه را انسان می دید و حق اندیشه و تفکر مستقل برای همه قائل بود. و در ارتباطش با مخالفینش خود درباره آنها قضاوت نمی کرد.

این شاعر با بیان یکی دیگر از ویژگی های شخصیتی خلیل عمرانی تصریح کرد: از دیگر ویژگی های استاد توجه بسیار زیادشان به شاگردان و اوضاع و احوالشان بود. کافی بود برای یکی از شاگردانش مشکلی ایجاد شود تا جایی که می توانست سعی می کرد به او کمک کند و البته همیشه ما را هم به این موضوع بسیار سفارش می کردند.

غلامحسین نژاد در ارتباط با ویژگی های معلمی عمرانی اظهار داشت: او براستی آنچه که باید باشد بود ،‌ معلمی که نه تنها شعر بلکه اخلاق ، زیبایی ، هنر ، زندگی و راه و رسم زیبا زیستن را به ما آموخت. مهربانی او در تدریس و بیان انتقادات و نظراتش با لبخندی که سراسر مهربانی و عطوفت بود شعر را و زیبا زیستن را در نهاد شاگردان او که امروز هر یک زنجیر وار سر حلقه ی انجمنی هستند که راه استاد اندیشمند خود را ادامه می دهند قرار داد.

وی افزود: شعر را قدم به قدم در کنار ما صبورانه آموزش داد و زیباترین و خوشایندترین نکته ای که ما در کلاسهایش منتظر شنیدنش بودیم این بود که نسبت به جلسه ی قبل شعرت خیلی تغییر کرده است.

این شاعر با اشاره به نحوه برگزاری کلاس های استاد عمرانی گفت: کلاس های شعر هرگز صرفا ً به آموزش شعر نمی گذشت و همیشه در مورد مسائل مختلف اقتصادی و اجتماعی و سیاسی و دینی بحث و گفتگو می کردیم و اعتقاد داشتند که یک شاعر باید از همه ی علوم اندیشه ها و جنبه ها مطلع و آگاه باشد.

وی ادامه داد: او از هیچ روش و متد علمی ثبت شده ای و با هیچ کتاب و جزوه ای به آموزش شعر نپرداخت. شعر را از اولین قدم که تفاوت نگاه انسان غیر شاعر با شاعر است به ما آموخت و این قانون کلی و ثابت شعر سرایی شد.

غلامحسین نژاد در ارتباط با اعتقادات مرحوم عمرانی در تدریس شعر بیان کرد: استاد خلیل عمرانی براستی از معدود اساتیدی بود که اعتقاد داشت شعر را باید مثل سایر هنرهای دیگر پس از کشف استعداد و بروز جوهره ی اصلی آموزش داد و با تمرین و ممارست تکنیک های آنرا آموخت و معتقد بود شعر را باید آکادمیک و هدفمند در خدمت جامعه ی انسانی قرار داد.

غلامحسین نژاد رویارویی با کلام را یکی از مهمترین خصوصیات تدریس خلیل عمرانی دانست و گفت: از این رو اغلب جوانان شاعری که امروزه در قله ی شعر معاصر قرار گرفته اند با نام او آشنا هستند و شعر او که جسورانه کلام را در خدمت شاعر قرار داده است را و طرز بیانش را در برخی از آثارشان می بینیم. اعتماد به نفس دادن ایشان به شاگردانشان در شعر گفتن و رویارویی با کلام یکی از مهمترین خصوصیات تدریس ایشان بود.

وی افزود: بی پروا با کلمه روبرو می شد و البته در شعر خود نیز چنین بود از این رو خلاقیت و تصویر سازی و ترکیب های بدیع در شعرش بسیار زیاد است و می توان ایشان را از نخستین کسانی نام برد که شعر را با اعتقاد بر قداست و وحیانی بودنش محصول و مخلوق شاعر می دانست به این صورت که شاعر با تکیه بر تخیل و زیبایی شناسی سعی در خلق موجودی به نام شعر دارد.

این شاعر با اعتقاد بر اینکه عمرانی توانست کلانم را بنده خویش سازد اظهار داشت: هر چند این اعتقاد پیش از این نیز بیان شده اما عمرانی با شعرش و استفاده از ظرفیت کلمه توانست کلام را بنده خویش کند و در این زمینه به دانسته های ارزشمندی دست یافته است که لازمست با مطالعه و تعمق در شعرش بیان شود.

رضا غلامحسین نژاد در خصوص ویژگی های شعری خلیل عمرانی گفت: استاد خلیل عمرانی هیچگاه سعی نکرد برای ارتباط با مخاطب سطح شعرش را از منظر ادبی و زبانی و معنایی به مخاطبش نزدیک کند. چند لایه بودن و تأویل پذیری از ویژگی های برجسته و مهم شعر اوست که او را دارای سبکی خاص و بیانی مختص به او کرده است که امروزه در بین شاعران به زبان و شعر نسل مروارید معروف شده است.

وی افزود: این زبان و طرز نوشتن به اعتقاد استاد اتفاقی نو در زبان و نگاه شعر معاصر است و جامعه ی شعری امروز نیازمند این نگاه می باشد اما یکی از مهمترین ویژگی های شعری او همانگونه که قبلا گفتم توجه خاص به مخاطب بود. هر چند گاهی از سوی منتقدین شعرش را شعری می خواندند که مخاطب خاص دارد ولی در واقع اینگونه نبود .

غلامحسین نژاد با یادآوری خاطره ای از انجمن نسل مروارید بیان کرد: یادم می آید که در جلسات منزل ایشان که در جمعه های آخر هر ماه برگزار می شد صحبت های مفصلی راجع به مخاطب رد و بدل شد و نتیجه آن بالا بردن سطح نگاه و ذائقه و نیاز مخاطب امروز بود. و این در حالی است که آنچه که امروز مخاطب شعر با آن روبروست ذائقه ایست که با ذات هنر بیگانه است و نیازی که با نوشیدن شعر ناب نیز سیراب نمی شود چرا که نیازها تغییر کرده است.

این شاعر با بیان اینکه شعر خلیل عمرانی متعهدانه به مخاطب خود می نگرد اظهار داشت: شعر خلیل عمرانی متعهدانه به مخاطب می نگرد و توجه ویژه ای به او دارد چرا که معتقد است مخاطب باید با خواندن شعر و در رویارویی با زیبایی نهفته در شعر هم از منظر محتوا سیراب شود و هم از منظر زیبایی حظ کافی را ببرد ضمن اینکه آرامش و اخلاق همواره در کنار هم در شعرش دیده می شود.

غلامحسین نژاد در پایان با بیان اینکه در تمام سروده های مرحوم عمرانی انسان جایگاه رفیعی دارد خاطر نشان کرد: نکته ی دیگر در شعر ایشان توجه به همه ی وجوهات زندگی انسان است از بدو تولد تا پیری و زندگی پس از مرگ نیز بیان شده و در جای جای اشعارش چه اشعاری که با محتوای عاشقانه و چه آنهایی که با محتوایی آیینی و مذهبی سروده شده اند انسان جایگاهی رفیع دارد در عاشقانه ها هیچگاه انسان را به حیوانی شهوانی بدل نکرده است و در شعرهای آیینی اش با انسانی روبرو هستیم که اشرف مخلوقات است و نیازمند و خواستار زیبایی های روحانی و معنوی.

ارسال نظر: