مجید ابهری: تولیدات فرهنگی سرمایه‌های اصلی کشور هستند

دکتر مجید ابهری، عضو هیات علمی دانشگاه و کارشناس مسائل اجتماعی در گفتگو با «نسیم»، در ارتباط با هفته کتاب، ضمن اشاره به پایین بودن سرانه مطالعه در کشور گفت: میزان سرانه مطالعه در ایران 7 دقیقه در روز است که مطالعه روزنامه و مجله نیز در آن محاسبه شده و با مطالعه دعا و قرآن به 12 دقیقه می رسد که این میزان بسیار اندک بوده و قابل تامل است.

این استاد دانشگاه تولیدات فرهنگی را از سرمایه های اصلی کشور دانست و اظهار داشت: با توجه به اینکه تولیدات فرهنگی جزء سرمایه های اصلی جامعه به حساب می آیند کتاب، مجله، روزنامه ، اینترنت، رادیو و کتاب الکترونیک جزء ارکان اصلی سرمایه های فرهنگی می باشند و می توان گفت که متاسفانه فرهنگ مطالعه و کتاب خوانی در خانواده های ایرانی نهادینه نشده است.

نویسنده کتاب «آسیب‌های اجتماعی» کانون خانواده و مدارس را بستر اصلی نهادینه شدن فرهنگ کتاب خوانی در جامعه برشمرد و ادامه داد: اگر والدین خود اهل مطالعه باشند الگوی مناسبی برای فرزندان می گردند و فرهنگ مطالعه به این صورت در ذهن و شخصیت افراد نهادینه می شود و به طبع آن ما شاهد افزایش سرانه مطالعه خواهیم بود و همچنین مسئولین باید توجه داشته باشند که برای بالا بردن سرانه مطالعه در ایران باید در مدارس و دانشگاه ها نیز بعضی از ساعات به عنوان اوقات مطالعه تعیین گردد.

این کارشناس اجتماعی در ارتباط با آسیب های حوزه فرهنگ مطالعه و کتاب خوانی افزود: به عنوان آسیب های حوزه کتاب و کتاب خوانی در جامعه می توان گفت که بالا بودن قیمت کتاب ها با توجه به قدرت خرید جامعه، پایین بودن سطح انتشار کتاب ها با توجه به نیاز جامعه و فقدان الگوی مطالعه مطلوب از آسیب های موجود در این زمینه می باشد.

دکتر ابهری ضمن اشاره به تعریف مطالعه مطلوب، بی برنامه‌گی و عدم سیاست گذاری مناسب در این حوزه را از عوامل آشفتگی وضعیت کتاب دانست و تصریح کرد: مطالعه مطلوب به این معنا می باشد که از نگاه رفتار فرهنگی مطالعه کتاب باید به صورت پیوسته و زنجیره ای باشد نه دلخواه و تصادفی. حتی در زمینه رمان و داستان نیز سطح نشر در اندازه مطلوب نیست و متاسفانه دولت در زمینه چاپ و توزیع کتاب سیاست و برنامه مشخصی ندارد و همین موضوع باعث آشفتگی وضعیت کتاب و کتاب خوانی در کشور ما می باشد.

این متخصص علوم رفتاری کتاب های الکترونیک را یکی از ابزارهای افزایش سطح مطالعه جامعه دانست و گفت: با توجه به پیشرفت تکنولوژی و سبک زندگی مردم برای افزایش سطح مطالعه باید الگوهای پیشرفته در زمینه کتاب الکترونیک در اختیار مدارس و دانشگاه ها قرار گرفته و این محصول ارزشمند فرهنگی با کیفیت و قیمت مناسب در اختیار علاقه مندان قرار گیرد.

دکتر ابهری مطالعه و کتاب خوانی را یکی از راه های کاهش آسیب های اجتماعی دانست و اظهار داشت: کتاب به عنوان بهترین دوست هر فرد نقش موثری در کاهش آسیب های اجتماعی ایفا می کند و با انتقال مهارت های اجتماعی می تواند در این زمینه مفید و موثر باشد اما در همین جا باید اشاره کنم که مطالعه نادرست و غیر اصولی و یا استفاده از کتاب هایی که دارای مطالب غیر علمی وخلاف ارزش های دینی می باشد خود می تواند منبع آسیب ساز قلمداد گردد.

این استاد دانشگاه در ارتباط با نوع کتاب های مورد مطالعه و تاثیر آنها در جامعه گفت: نوع و محتوای کتاب ها در انتقال و یا کاهش آسیب ها بسیار با اهمیت و تعیین کننده است. اگر کتابی غیر اخلاقی باشد ممکن است خودش آسیب ساز باشد. کتابی را به عنوان کتابی که از آسیب های اجتماعی جلوگیری می کند معرفی می کنیم که خود خلاقیت فرهنگی داشته باشد و سازنده و تعالی بخش باشد.

این دکترای علوم رفتاری همچنین با اشاره به رشد و تعالی فکری افراد بوسیله مطالعه ادامه داد: از آنجا که ارتباط با کتاب یک رابطه اصولی و تعیین کننده می باشد ، فرد با مطالعه می تواند به منابع علمی و آموزشی دست یابد و با بهره گیری از کتب مناسب می توان رشد شخصیت و تعالی فکری و بالندگی فرهنگی را در افراد و در جامعه مشاهده کرد.

مجید ابهری در ارتباط با هفته کتاب گفت: در برگزاری هفته کتاب در یک سال هرچند فرصت مناسب و خوبی برای بحث و گفتگو و نمایش آثار مکتوب می باشد اما در طول سال باید به این امر مهم فرهنگی توجه گردد تا فرهنگ کتاب خوانی در جامعه بیش از پیش رواج پیدا کند و تبدیل به یک فرهنگ گردد.

این پژوهشگر اجتماعی در پایان هفته کتاب را فرصتی برای مبادله تجارب و اندوخته های علمی دانست و خاطر نشان کرد: هفته کتاب باید فرصتی مناسب برای توجه به مشکلات نویسندگان، ناشران و دست اندرکاران حوزه کتاب باشد و فرصتی برای مبادله تجارب و اندوخته های علمی در این زمینه گردد.

گفتگو از: حدیثه سوختانلو