وضعیت اجرای طرح گواهینامه موتور ۱۶ ساله در شهرهای مختلف ایران
اگر این روزها با یک نوجوان ۱۶ ساله صحبت کنید، احتمال زیادی دارد با هیجان از موتور ۱۲۵ سیسی و گواهینامهای بگوید که «بالاخره قرار است صادر شود». اما کافی است خانوادهها برای ثبتنام به یک آموزشگاه مراجعه کنند تا ماجرا شکل دیگری پیدا کند. در یک شهر میگویند «فقط تهران شروع کرده»، جای دیگر میگویند «بخشنامه هنوز نرسیده» و بعضی آموزشگاهها حتی از اصل طرح هم بیخبرند. نتیجه مشخص است: سردرگمی و بلاتکلیفی برای خانوادهها و نوجوانها.
در این مطلب، آخرین وضعیت اجرای طرح گواهینامه موتور ۱۶ سال در شهرهای مختلف ایران را بررسی میکنیم تا دقیقاً بدانید کدام شهرها وارد مرحله اجرا شدهاند و کجاها این طرح هنوز در حد وعده و خبر باقی مانده است.
روند رسمی طرح صدور گواهینامه ۱۶ سالهها؛ از مصوبه تا اجرا
این طرح برای اولین بار در سال ۱۴۰۳ مطرح شد اما بهدلیل آماده نبودن زیرساختها عملیاتی نشد. امسال، یعنی در سال ۱۴۰۴، پلیس راهور اعلام کرد مقدمات کامل شده و طرح آماده اجرا است.
● طبق مصوبه هیئت وزیران، سن دریافت گواهینامه موتورسیکلت از ۱۸ به ۱۶ سال کاهش یافت.
● سردار تیمور حسینی اعلام کرد: «پلیس آماده صدور گواهینامه موتور برای نوجوانان ۱۶ ساله در سراسر کشور است.»
● سخنگوی فراجا (منتظرالمهدی) در ۱۵ مهر ۱۴۰۴: «صدور گواهینامه ۱۶ ساله از ابتدای هفته انتظامی در تمام شهرهای کشور آغاز شده است.»
تناقض بین اعلام رسمی و اجرای واقعی
اگرچه اعلام شده بود طرح سراسری است، اما گزارشهای مردمی و اطلاعات آموزشگاهها نشان میدهد اجرای واقعی در بسیاری از شهرها هنوز آغاز نشده است. دلیل این موضوع تاخیر در صدور بخشنامه اجرایی برای آموزشگاههای شهرهای مختلف است؛ به همین دلیل وضعیت شهرها یکسان نیست.
وضعیت اجرای طرح در شهرهای مختلف ایران
بر اساس گزارشهای میدانی، پرسوجوهای کاربران و اطلاعات آموزشگاهها، وضعیت شهرها به شرح زیر است:
تهران؛ کاملاً فعال و عملیاتی
تهران تنها شهری است که اجرای کامل و رسمی طرح در آن تایید شده است.
● آموزشگاههای موتور در شرق، غرب، جنوب و شمال تهران ثبتنام را انجام میدهند.
● استقبال نوجوانان بسیار زیاد بوده و ظرفیت برخی آموزشگاهها سریع پر میشود.
● صدور گواهینامه در ردههای الف-۱ (تا ۱۲۵ سیسی) و الفمیم فعال است.
اصفهان؛ اجرای محدود در برخی آموزشگاهها
آموزشگاه پارسیان اصفهان از ۱۵ مهر ۱۴۰۴ ثبتنام ۱۶ سالهها را آغاز کرده است. سایر آموزشگاهها هنوز برای شروع کار در انتظار بخشنامه هستند.
تبریز؛ امکان ثبتنام اولیه
بر اساس گزارش کاربران، آموزشگاه پورانی تبریز ثبتنام متقاضیان ۱۶ ساله را انجام داده است. اما اجرای کامل در همه مراکز تبریز هنوز تایید نشده است.
مشهد؛ وضعیت مبهم
مشهد یکی از شهرهایی است که وضعیت آن متناقض گزارش شده است:
● برخی متقاضیان گفتهاند آموزشگاهها اعلام کردهاند طرح هنوز اجرا نشده است.
● پاسخهای پراکنده اشاره دارد که احتمالاً اجرای طرح در محدودهای محدود آغاز شده، اما خبری از راهاندازی سراسری نیست.
شیراز — در انتظار بخشنامه
در شیراز هنوز گزارش رسمی یا قطعی درباره شروع ثبتنام وجود ندارد. آموزشگاهها گفتهاند باید منتظر بخشنامه اجرایی بمانند.
در جدول زیر به طور خلاصه وضعیت اجرای این طرح در شهرهای مختلف آمده است:
|
شهر |
وضعیت اجرا |
توضیحات |
|
تهران |
فعال و کامل |
ثبتنام در تمام آموزشگاهها انجام میشود. |
|
اصفهان |
محدود |
برخی آموزشگاهها فعال، برخی منتظر بخشنامه. |
|
کرج |
محدود |
اجرای اولیه آغاز شده اما سراسری نیست. |
|
تبریز |
شروع محدود |
حداقل یک آموزشگاه (پورانی) ثبتنام را آغاز کرده است. |
|
مشهد |
مبهم |
برخی مراکز میگویند اجرا نشده؛ وضعیت نهایی مشخص نیست. |
|
شیراز |
غیرفعال |
در انتظار بخشنامه |
|
کرمانشاه |
غیرفعال |
اعلام رسمی عدم اجرا |
|
سایر شهرها |
در انتظار |
اغلب آموزشگاهها هنوز بخشنامه ندارند. |
چرا اجرای طرح از شهری به شهر دیگر فرق دارد؟
تفاوت وضعیت شهرها دلایل مشخصی دارد:
ارسال بخشنامه بهصورت مرحلهای
آموزشگاهها بدون دریافت بخشنامه رسمی نمیتوانند ثبتنام کنند. تهران اولین شهری است که بخشنامه عملیاتی برای آن ارسال شده است.
کمبود زیرساخت آموزشی
در برخی شهرها، پیست استاندارد موتور وجود ندارد و تجهیزات آموزشی موتورهای ۵۰ و ۱۲۵ سیسی ناقص است و مربیان آموزش عملی کم هستند.
اجرای آزمایشی در تهران
برای جلوگیری از ازدحام و مشکلات اجرایی، طرح ابتدا در تهران بهصورت آزمایشی فعال شده تا تجربه به سایر شهرها منتقل شود.
حجم بالای متقاضیان
پیشبینی میشود حجم متقاضیان نوجوان در شهرهای بزرگ بسیار زیاد باشد؛ بنابراین پلیس تلاش میکند کنترلشده و مرحلهای اجرا شود.
شرایط و محدودیتهای گواهینامه موتور برای ۱۶ سالهها
این گواهینامه در دو سطح الفمیم و الف–۱ صادر میشود و فقط برای پسران ۱۶ تا ۱۸ ساله فعال است. همچنین اگر قصد دارید بدانید مجوز تردد با وسایل نقلیه موتوردار برای نوجوانان زیر سن قانونی دقیقاً شامل چه مقرراتی میشود، میتوانید راهنمای کامل این موضوع را مطالعه کنید. موتورسیکلتهای مجاز:
● الفمیم: موتورهای ۵۰ سیسی یا موتورهای برقی تا ۴ کیلووات
● الف–۱: موتورسیکلتهای بنزینی تا ۱۲۵ سیسی
دارندگان این گواهینامه اجازه ورود به بزرگراهها، تردد در تونلها و رانندگی در شرایط بد جوی (باران، برف و مه شدید) را ندارند. مراحل دریافت گواهینامه در زیر آمده است:
● معاینه پزشکی
● ثبتنام در آموزشگاه
● دوره تئوری
● دوره عملی
● آزمون آییننامه
● آزمون عملی موتور
پیشبینی وضعیت اجرای سراسری تا پایان سال ۱۴۰۴
با توجه به روند فعلی، انتظار میرود تا پایان سال ۱۴۰۴ اجرای این طرح در سراسر کشور تکمیل و یکپارچه شود. احتمال دارد چند شهر بزرگ دیگر نیز پیش از زمستان وارد فاز عملیاتی شوند و در نهایت، بخشنامههای رسمی به همه آموزشگاهها ابلاغ شود و ظرفیت اجرای مرحلهای طرح بهطور کامل بهثبات برسد.
طرحی که آغاز شد، اما هنوز راه درازی تا اجرای کامل دارد
طرح صدور گواهینامه موتورسیکلت برای افراد ۱۶ ساله از تهران آغاز شده و هر چند هنوز در همه شهرها اجرا نشده، اما گامی مثبت است زیرا نوجوانان را از رانندگی غیررسمی به مسیر قانونی، آموزشدیده و قابل نظارت هدایت میکند.
گواهینامه ۱۶ ساله تنها برای موتورسیکلتهای زیر ۱۲۵ سیسی اعتبار دارد و پس از ۱۸ سالگی برای موتورهای با حجم بالاتر، دریافت گواهینامه جدید و شرکت در آزمونها الزامی است. اجرای کامل این طرح میتواند به افزایش ایمنی و مهارت نوجوانان کمک کند و خانوادهها را از نگرانیهای غیرضروری دور کند.
