شکیبایی: قطعنامه جدید شورای امنیت سند شکست دشمنان مقاومت در بحران سوریه است
کارشناس مسائل منطقه در گفتگو با «نسیم»: دشمنان مقاومت علیرغم تاکید قطعنامه "نقشه راه برای صلح سوریه" بر برگزاری انتخابات آزاد در سوریه، تلاش برای روی کار آوردن دولت مطیع خود را کنار نمیگذارند
شورای امنیت سازمان ملل در آخرین جلسه خود، قطعنامه 2254 با عنوان نقشه راه برای صلح سوریه را با اجماع کامل تصویب کرد. آنچه در ادامه میخوانید، گفتگوی « نسیم » در خصوص این قطعنامه با "مهدی شکیبایی" کارشناس مسائل منطقه است.
«نسیم»: فضای کلی قطعنامه ۲۲۴۴ را چگونه ارزیابی میکنید؟
قطعنامه 2254 شورای امنیت سازمان ملل متحد در خصوص نقشه راه صلح سوریه که با اجماع تمام اعضا تصویب شد، نکات منفی و مثبت دارد. تصویب این قطعنامه بعد از چهار سال که کشورهای غربی از تمام ابزارهای خود از جمله گروههای تروریستی استفاده کردند تا دولت بشار اسد و نظام سوریه را ساقط کنند، نشان داد که مسیر آنان اشتباه بود. این کشورها بعد از این مدت به ناچار اذعان کردند که بحران سوریه راه حل نظامی ندارد. بحث اسقاط نظام سوریه مربوط به این سالها نیست.
وقتی شورای امنیت با صدور قطعنامه ۱۵۵۹ در سال ۲۰۰۴ خواستار خروج نیروهای نظامی سوری از لبنان شد، به دنبال این بود که چند سال بعد با قطعنامهای دیگر، نظام سوریه را نیز به ورطه سقوط بکشاند و دولت همسو با خود را سر کار بیاورند. تمام تلاش خود را نیز به کار بستند تا قطعنامهای به این منظور صادر کنند.
قطعنامه 2254 از این حیث که نتوانست خواستههای آمریکا را به انجام دهد، سندی و نکتهای مثبت برای مردم و دولت سوریه است. این قطعنامه در نهایت حرف کشورهایی که معتقد بودند این بحران راه حل نظامی ندارد را بر کرسی نشاند. آن کشورها از تمام ظرفیتهای دیپلماتیک، سیاسی، اقتصادی و حتی نظامی خود نهایت استفاده را کردند که نظام سوریه در آینده وجود نداشته باشد اما پس از طی این راه چهار ساله، به این نقطه رسیدند. این اتفاق پیروزی بزرگی برای کشورهایی است که سیاستی مستقل از غرب اتخاذ میکنند. نکته بعدی، حفظ تمامیت ارضی، استقلال، حاکمیت سوریه است. درج این نکات در قطعنامه ۲۲۴۴ نشان میدهد که کشورهای غربی و همپیمانان منطقهای آنان از مواضع قبلی خود مبنی بر لزوم تغییر نظام سوریه و تمام پیششرطهایی که در ژنو ۱ مطرح کردند، کوتاه آمدند.
«نسیم»: یعنی شما معتقد هستید که این کشورها با صدور قطعنامه مذکور، شکست در صحنه سوریه را پذیرفتهاند؟
بله. آنها پیش از این نیز به این شکست اعتراف کرده بودند اما نه در این سطح و یک سازمان جهانی، بلکه در سطح کنفرانسها و نشستها. اینکه در قطعنامه ۲۲۴۴ بر حاکمیت و نظام موجود سوریه تاکید کردهاند، یعنی شکست خود را پذیرفتهاند. بنای این کشورها بر این است که چند سال بعد که بحران سوریه از یادها رفت، این نسخه را در کشورهایی مانند سومالی و امثالهم منتشر کنند. کشورهایی مانند ایران و روسیه از ابتدای این بحران بر این نکته تاکید داشتند که سوریه راه حل نظامی ندارد. ایران تمام تلاش خود را به کار بست تا این مفهوم را به کشورهایی مانند عربستان و آمریکا بفهماند که راه حل بحران سوری، گفتگوهای سوری - سوری است.
یکی دیگر از نشانههای پذیرش شکست، این است که در این قطعنامه هیچ سخنی از برکناری اسد نشده، بلکه راجع به برگزاری انتخابات صحبت شده است. البته طرفین درگیر این بحران همچنان بر سرنوشت بشار اسد بحث دارند اما در این سند جهانی، صحبتی از صاقط کردن نظام و رئیسجمهوری سوریه نیست. هرچند که کشورهایی مانند آمریکا تلاشهای خود برای برکناری اسد کنار نمیگذارند، این یکی از نکات مثبت قطعنامه ۲۲۴۴ است.
«نسیم»: به نظر شما، بارزترین نکته منفی این قطعنامه چیست؟ کشورهای دشمن جریان مقاومت، چه روشی برای تاثیرگذاری در آینده سوریه در پیش میگیرند؟
آنها نمیتوانند به راحتی شکست خود را بپذیرند و همچنان به پشتیبانی خود از این گروهها ادامه میدهند تا برگ برنده را در در اختیار داشته باشند. مانند آنچه با استفاده از گروهک تروریستی منافقین، در ایران پیاده کردند. جبهه النصره، داعش و دیگر گروههای مسلح میتوانند منافعی را برای آنان در آینده سوریه داشت باشند.
سازمان ملل و کشورهایی مانند فرانسه و انگلیس که در صحنه سوریه شکست خوردند، با استفاده از این قطعنامه خود را در آینده سوریه جای دادند. این کشورها با نقشی که برای خود در آینده سوریه تراشیدند، در این روند کارشکنی و تلاش خواهند کرد که دولت مطبوع خود را روی کار بیاورند که به نوعی با سیاستهای آنان هماهنگ باشد. حق آنان نیست که در آینده سوریه نقش آفرینی کنند زیرا همین کشورها بیشترین ظلم را بر مردم سوریه میکنند. اما ساختار سازمان ملل گونهای است که همین کشورها، به خاطر حضور در شورای امنیت علیرغم تمام اقدامات، با صدور قطعنامهای برای کشورهای دیگر تصمیمگیری میکنند.
«نسیم»: به نظر شما چرا کشورهایی مانند آمریکا و انگلستان، انقدر با حضور اسد در انتخابات مخالف هستند؟ وقتی که از تعیین سرنوشت مردم سوریه توسط خودشان و برگزاری یک انتخابات آزاد صحبت میکنند، نباید از حضور وی در این رقابت واهمه داشته باشند.
امروز بشار اسد به عنوان نماد مقاومت در برابر زورگوییهای غرب نه تنها در کشور خود و جهان عرب، بلکه در جهان اسلام شناخته میشود. پیروزی اسد میتواند برای ملتها و حتی دولتهایی که میترسند در برابر اسرائیل و آمریکا بایستند، الگو باشد. بنابراین، حضور این فرد در آینده سوریه میتواند الگو باشد و این کشورها از ظهور چنین الگویی به خصوص در جهان عرب واهمه دارند؛ به این دلیل بیش از ۴۰ درصد ذخایر انرژی در این کشورها قرار دارد و منافع آنان را به خطر میاندازد. بنابراین اعلام میکنند که اسد نباید در صحنه سیاسی باشد چون میدانند بشار بعد از پایان این بحران، محبوبیت بیشتری پیدا میکند و همین وضعیت فعلی را هم از دست میدهند.