اخبار آرشیوی
موسسه "کارنگی" در تحلیلی ضمن انتقاد از سیاست خارجی دولت باراک اوباما در قبال برنامه هستهای پکن نوشت: چین به طرز فزایندهای از استراتژی هستهای آمریکا "فاکتور" گرفته شده است
این موسسه در تحلیلی به قلم "لورا سالمن" از نادیده گرفته شدن برنامههای هستهای چین در سیاست خارجی ایالات متحده و دولت باراک اوباما انتقاد و ابراز نگرانی کرد.
چین به طرز فزایندهای از استراتژی هستهای آمریکا فاکتور گرفته شده است. "باراک اوباما" رئیسجمهوری آمریکا در آوریل 2010، بازبینی نگرش هستهای (NPR) دولت خود را منتشر کرد که سندی است که سیاست، استراتژی، قابلیتها و نگرش نیروی هستهای آمریکا را برای 5 الی 10 سال آینده هدایت میکند. در این بازبینی، نام چین 36 مرتبه آورده شده بود اما در آخرین بازبینی نگرش هستهای آمریکا که در سال 2002 تکمیل شد، نام چین به ندرت در آن دیده میشد. آمریکا برای بهبود ثبات استراتژیک با چین از خود علاقه نشان داده است اما بهتر آن است که آمریکا متوجه این مسئله شود که چین چگونه نگرش هستهای آمریکا را درک و ارزیابی میکند. در حالیکه چین در خصوص چگونگی تفسیر NPR مطمئن نیست، اما کارشناسان چینی بر این باورند که استراتژی آمریکا نتوانسته است به طور دقیق چگونگی ثبات استراتژیکی در بافت روابط چین و آمریکا را توصیف کند. واژه ثبات استراتژیک که به طور کلی در توصیف روابط روسیه و آمریکا استفاده شده است، اغلب اوقات نمایانگر یک تعادل میان دو قدرت تقریباً برابر یا متعادل هستهای است اما تفاوتهای چشمگیری در شمار قابلیتهای میان آمریکا و چین وجود
دارد. در نتیجه، حرکت چین در جهت ثبات استراتژیک با آمریکا، هم چالشها و هم فرصتهایی را برای چین به همراه دارد. چالشهای چین این است که واشنگتن میتواند از گفتوگوهای هستهای برای اعمال فشار به پکن استفاده کند تا این کشور با آمریکا در زمینه موضوعات هستهای بسیار شفافتر باشد و این در حالی است که آمریکا در قبال این اقدام چین خود را موظف نمیکند تا اهداف و آرزوهای نظامی خود را محدود کند. به گزارش اشراف، فرصت چین در این زمینه این است که هر دو کشور چین و آمریکا میتوانند روابط خود را بر اساس آسیبپذیری دو طرفه بنا کنند و احتمال اینکه هر یک از طرفین از تهدید یا خشونت هستهای استفاده کنند نیز کمرنگ میشود. *به منظور بهبود روابط هستهای آمریکا و چین، ابتدا باید 4 موضوع اساسی رفع شود. اول آنکه، آمریکا و چین باید به صراحت و وضوح، مفهوم ثبات استراتژیک و آنچه که همکاری و مشارکت هستهای دو طرفه شامل میشود را تعریف کنند. در حالیکه پکن به دنبال تشریح واژگان خاص تعامل است، واشنگتن به مفاهیم گستردهتری تکیه کرده است. رویکرد نامفهوم آمریکا این خطر را به دنبال دارد که برداشتهای اشتباهی از نیات و اهداف آمریکا شود که این امر
میتواند روابط دو طرفه آمریکا با چین را خدشهدار کند و در نهایت نیز تا زمانیکه هر دو کشور چین و آمریکا حاضر نشوند امتیازاتی را واگذار کنند، گفتوگوهای هستهای احتمالاً به جایی نخواهد رسید. دوم آنکه آمریکا باید به منظور ترغیب چین برای مشارکت در مذاکرات مفصل در خصوص موضوعات هستهای، اقدامات اعتمادسازی ملموسی را تعریف کرده و آن را گسترش دهد. درک بهتر طرفین از انگیزههای یکدیگر برای دو طرف لازم و حیاتی است. زمینههایی برای مذاکرات و توضیحات بیشتر شامل: "سیاست اول استفاده نکن" (no-first-use policies)، (اشاره به درخواست یا سیاست یک قدرت هستهای دارد که از سلاح هستهای به عنوان وسیلهای برای جنگ و ستیز استفاده نکند مگر آنکه قدرت نامبرده ابتدا توسط یک دشمن که دارای سلاح هستهای است، مورد حمله قرار گیرد).، سامانههای تسلیحات متعارف پیشرفته، استفاده از تسلیحات هستهای در شرایط های وخیم که شامل تایوان میشود، تمدید بازدارندگی هستهای و تسلیحاتی کردن فضای بیرونی میشود. سوم آنکه، NPR پنجرهای را به سمت تعامل بیشتر آمریکا با چین میگشاید و همچنین به چین فرصت میدهد تا روشهای استراتژیکی جدیدی را در این رابطه شکل دهد.
کارشناسان چینی در خصوص زمان و میزان سطح مشارکت پکن در مذاکرات کنترل تسلیحات با واشنگتن اختلاف نظر دارند اما چین باید هماکنون و قبل از آنکه هر شیوه جدید به وجود آمده به منافع این کشور آسیب وارد آورد، در گفتوگوهای ثبات استراتژیکی شرکت کند. چهارم آنکه، واشنگتن و پکن باید اقدامات مشارکتی را به منظور عمیق کردن تعامل خود از سرگرفته و آن را گسترش دهند. برای مثال دیدارهای دو جانبه و همچنین پروژههای آزمایشگاهای هستهای چین و آمریکا گسترش پیدا کند. این همکاری همچنین میتواند در زمینههای دیگر همچون ریشهکن کردن پسماندهای فضایی، اشتراک اطلاعات در زمینه دفاع موشک بالستیک و گسترش یک سامانه رادار مشترک نیز تعمیم داده شود. انجام چنین اقداماتی به کشور چین نشان میدهد که آمریکا خواستار تعامل و مشارکت در زمینه موضوعات مهم با چین است و چین را ملزم میکند تا با آمریکا در سطوح مختلف همکاری کند. واضح و روشن است که آمریکا باید لفاظیهای خود در خصوص خلع سلاح هستهای را با پیشنهادات و اقدامات ملموسانه خود که منجر به ایجاد اعتماد میان آمریکا و چین میشود، هماهنگ کند و پکن نیز باید یکی از اعضای فعال در شکل دهی روابط دوجانبه
استراتژیک با آمریکا باشد. بدون این اقدامات، تقریباً غیرممکن است که یک ارتباط هستهای که امروزه با ابهام استراتژیکی تعریف شده، به یک اعتماد استراتژیکی و نهایتاً ثبات استراتژیک تغییر پیدا کند.