فارن پالیسی: شکست مقابل ایران میتواند پایان حضور آمریکا در منطقه را رقم بزند
مجله آمریکایی فارن پالیسی در تحلیلی با بررسی پیامدهای جنگ اخیر آمریکا علیه ایران، نوشت ناکامی واشنگتن در دستیابی به اهداف راهبردی خود میتواند زمینهساز کاهش چشمگیر حضور نظامی آمریکا در غرب آسیا و حتی پایان نقش سنتی این کشور بهعنوان ضامن امنیت منطقه باشد.
نسیمآنلاین: در ادامه ارزیابی رسانهها و اندیشکدههای غربی از پیامدهای جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران و توافق حاصلشده میان تهران و واشنگتن، مجله آمریکایی فارن پالیسی در مقالهای به قلم «استیون کوک» تحلیلگر ارشد مسائل خاورمیانه، به بررسی آثار این رویارویی بر آینده حضور آمریکا در منطقه پرداخت.
جنگ علیه ایران دستاورد راهبردی نداشت
نویسنده این مقاله معتقد است عملیات نظامی دولت آمریکا علیه ایران، با وجود ادعاهای مطرحشده از سوی کاخ سفید، نتوانسته به اهداف استراتژیک مورد نظر واشنگتن دست یابد و در عمل محدودیتهای قدرت و نفوذ آمریکا در غرب آسیا را آشکار کرده است.
به نوشته فارن پالیسی، مفاد تفاهم اعلامشده میان ایران و آمریکا نشان میدهد که دو طرف بار دیگر به مسیر مذاکره درباره برنامه هستهای بازگشتهاند و ایران نیز اجازه یافته برای مدت مشخصی صادرات نفت خود را ادامه دهد؛ موضوعی که از نگاه این نشریه با اهداف اولیه جنگ همخوانی ندارد.
تردیدها درباره آینده حضور آمریکا
استیون کوک در ادامه تأکید میکند که نتیجه این جنگ میتواند برخلاف انتظار دولت آمریکا، به افزایش درخواستها برای خروج نیروهای آمریکایی از منطقه منجر شود؛ زیرا بسیاری از سیاستمداران و قانونگذاران آمریکایی دیگر تمایلی به صرف هزینههای گسترده مالی، سیاسی و نظامی برای حفظ حضور گسترده در غرب آسیا ندارند.
به اعتقاد وی، روندی مشابه خروج بریتانیا از خلیج فارس در دهه ۱۹۷۰ اکنون ممکن است برای آمریکا نیز تکرار شود؛ زمانی که لندن به دلیل هزینههای سنگین، حضور نظامی خود در شرق سوئز را پایان داد و زمینه برای گسترش نفوذ آمریکا در منطقه فراهم شد.
کارنامه ۵۰ ساله آمریکا زیر ذرهبین
فارن پالیسی با اشاره به عملکرد چند دهه گذشته واشنگتن در منطقه، مینویسد آمریکا در تحقق بسیاری از اهداف اعلامی خود از جمله ایجاد ثبات پایدار، بازسازی عراق، حل مسئله فلسطین و گسترش دموکراسی در کشورهای منطقه موفق نبوده است.
این گزارش تأکید دارد که جنگ اخیر علیه ایران نیز به فهرست شکستهای راهبردی آمریکا در منطقه افزوده شده و اکنون هر دو حزب جمهوریخواه و دموکرات بیش از گذشته بر کاهش مداخلات خارجی و تمرکز بر چالشهای داخلی و رقابتهای جهانی تأکید دارند.
پایان دکترین کارتر؟
نویسنده مقاله پیشبینی میکند در صورت تداوم این روند، حضور نظامی آمریکا در منطقه به سطحی محدود شامل برخی پایگاههای دریایی و هوایی کاهش یابد؛ تغییری که میتواند به معنای پایان عملی «دکترین کارتر» باشد؛ راهبردی که از دهه ۱۹۸۰ بر حفاظت آمریکا از مسیرهای انرژی و امنیت خلیج فارس تأکید داشت.
به باور فارن پالیسی، متحدان منطقهای آمریکا نیز در چنین شرایطی ناچار خواهند شد راهبردهای امنیتی خود را بازتعریف کنند؛ زیرا در حال حاضر قدرتی مانند چین نیز تمایل چندانی برای جایگزینی نقش واشنگتن در منطقه نشان نمیدهد.
جمعبندی
این نشریه آمریکایی در پایان نتیجه میگیرد که جنگ علیه ایران نهتنها نتوانسته دستاورد راهبردی مشخصی برای واشنگتن به همراه داشته باشد، بلکه ممکن است آغازگر مرحلهای جدید در سیاست خارجی آمریکا باشد؛ مرحلهای که در آن کاهش حضور نظامی و پایان نقش سنتی این کشور در غرب آسیا بیش از هر زمان دیگری در دستور کار قرار گیرد.
