یک کارشناس محیط زیست:
ضرورت تولید محصولات گیاهی سازگار با کم آبی و شوری
یک کارشناس محیط زیست و امنیت غذایی گفت: باید به سمت تولید محصولات گیاهی پیش برویم که علاوه بر مصرف کم آب و مقاومت در برابر شوری و خشکی، خاصیت آلاینده زدایی هم داشته باشند.
به گزارش خبرگزاری مهر، افشین اسماعیل فر با اشاره به مسائل زیست محیطی کشورمان از جمله کم آبی و خشکسالی افزود: یکی از صفات مطلوبی که می تواند در عرصه محیط زیستی به ما کمک کند مقاومت این گیاهان به شوری و خشکی است. در حال حاضر کشمکش های زیادی بین صاحب نظران در خصوص استفاده از محصولات تغییر ژنتیک یافته در دنیای امروز وجود دارد. از سوی دیگر امنیت غذایی یکی از اولویت های اساسی جوامع بشری محسوب می شود. در همین راستا محققان در تلاشند با اصلاح و ایجاد مقاومت و بهره وری بیشتر در گیاهان در تولید هرچه بیشتر محصولات اولیه غذایی بشر تحول ایجاد کنند.
وی ادامه داد: ما بحثی داریم راجع به محصولات تراریخته که به صورت تجاری در دنیا تولید شده و در بازار مصرف وجود دارند. از سویی دیگر بحثی هم در خصوص تولید محصولات تراریخته به صورت تجاری در داخل کشور داریم. پس این دو حوزه را باید از هم تفکیک کرد. در مورد محصولاتی که در عرصه بین المللی تولید شده اند، در مقیاس تجاری عرضه شده اند، در حال حاضر در دنیا مصرف می شوند و مانند روغن وارداتی که قسمت عمده ای از آن به صورت تراریخته است. برای این که از صحت و سلامت و در واقع اثرات سوء آنها بر روی سلامت مصرف کننده و همینطور بر روی محیط زیست مطمئن شوند ، یک سری قوانین در حین تولید این محصولات یک سری دستورالعمل ها و قوانین در عرصه بین الملل تهیه و تدوین شده تحت عنوان قوانین ایمنی زیستی. محصولات تراریخته باید بر اساس این دستورالعمل ها تهیه و تولید شوند و پس از تولید نیز باید مجموعه ای از آزمایشات را طی کنند که صحت و سلامت آنها برای مصرف کننده و عدم اثرات سوء آنها بر روی محیط زیست و به ویژه میکروارگانیسم های محیط زیست در این آزمایش ها به تایید برسد. این آزمایشات نیز در دنیا عمدتا تحت نظارت موسسات علمی تخصصی بین المللی هستند مانند سازمان بهداشت جهانی، سازمان غلا و کشاورزی ملل متحد (فائو) و ... پس از این که این آزمایشات تایید شد که عمدتا روند آن تا ۱۰ سال نیز به طول می انجامد،آنگاه اجازه می دهند این محصولات تراریخته به بازار مصرف در سطح تجاری و وسیع وارد شوند. اما در خصوص محصولاتی که ما در کشور قصد تولید آنها راداریم تاکید داریم که حتما این محصولات طبق قوانین این حوزه باید آزمایشات دقیق زیستی و ایمنی خود را طی کنند.
عضو هیات علمی دانشگاه علوم و تحقیقات اراک تاکید کرد: وقتی ما یک گیاه تراریخته درست می کنیم در واقع بدین معنی است که در قصد داریم در گیاه صفتی جدید ایجاد کنیم. این صفت جدید باید یک صفت مطلوب باشد که بتوانیم در کنار اینکه خصوصیات زراعی و باغبانی گیاه را حفظ می کنیم صفت مطلوب را نیز در گیاه ایجاد کنیم. اگر صفتی ایجاد کردیم که خصوصیات زراعی و باغبانی گیاه را تحت تاثیر قرار داد قطعا گیاه به درد ما نخواهد خورد و مشکلی از ما حل نخواهد کرد. پس گیاه تراریخته یعنی گیاهی که در کنار حفظ خصوصیات زراعی و باغبانی صفت مطلوبی نیز به آن اظافه شده باشد. حال یکی از صفات مطلوبی که می تواند در عرصه محیط زیستی به ما کمک کند مقاومت این گیاهان به شوری و خشکی است. یعنی ما می توانیم گیاهان تراریخته ای تولید کنیم که با انتقال ژن ها صفت هایی در آنها به وجود بیاید که نسبت به شوری و خشکی مقاوم باشند. یکی دیگر از گیاهان تراریخته در سطح بین المللی به ویژه کشور های توسعه یافته به شدت روی آن کار می کنند، گیاهان تراریخته ای هستند که دستکاری ژنتیکی شده و این توانایی را پیدا کرده اند که محیط زیست را از آلاینده های محیطی پاک کنند. در واقع به این نوع گیاهان تراریخته گیاهانی می گویند که از طریق مهندسی ژنتیک صفتی در آنها ایجاد شده که آلاینده زدایی از محیط زیست می کنند.به نظر بنده این گیاهان تراریخته با این خصوصیت اگر در عرصه بین المللی به صورت تجاری عرضه شوند گران ترین قیمت را داشته و مهمترین کاربرد را نیز خواهند داشت.با توجه به این که محیط زیست ما در عرصه جهانی به علت صنعتی شدن و فعالییت های صنعتی، آلاینده های بسیار خطرناکی دارد و این گیاهان توانایی برطرف کردن این آلاینده ها و پاکسازی محیط زیست را دارند.
اسماعیل فر خاطرنشان کرد: ما در راستای کمک به محیط زیست می توانیم گیاهانی را داشته باشیم که به انحای مختلف بتوان صفت هایی در آنها ایجاد کرد و تغییراتی در فیزولوژی آنها داد که بتوانند با کمتر مصرف کردن میزان آب عملکرد بیشتری داشته باشند. در واقع می توانیم محصولاتی داشته باشیم که به بهره وری آب در این زمینه به ما کمک کنند. در واقع این مساله ناشی از توانمندی های مهندسی ژنتیک است که در چنین مواردی به کمک می آیند.اما باید همه چالش ها، نقاط ضعف، نقاط قوت و نتایج مثبت را دید و از سمت نقاط مثبت به سمت حل چالش های این کار رفت. نه می توان آن را مطلق تایید و یا مطلق رد کرد. نگاه علمی و تخصصی به ما می گوید که هر مورد را به صورت مجزا ببینیم. اگر نقطه ضعفی در خصوص بعضی از گیاهان تراریخته وجود دارد هم باید دیده شود. از سوی مقابل هم اگر نقطه قوتی هم این گیاهان وجود دارد قرار نیست به همه چیز تعمیم داده شود. در واقع هر کدام از این نقاط ضعف و قوت درجایگاه خود دیده شود تا بتوان بر اساس توانمندی ها و نقاط مثبت به سمت حل چالش های این حوزه رفت تا بتوان از این تکنولوژی در سطح ملی مانند همه تکنولوژی های روز دنیا با ایجاد زیرساخت های لازم و فراهم آوردن بسترهای مناسب بهره مند شویم.
منبع: مهر
مسئولیت صحت اخبار ارائه شده به عهده منبع خبر بوده و این رسانه صرفاً رسالت اطلاعرسانی خود را در این رابطه انجام میدهد.