اخبار آرشیوی

کدخبر: 267005

رؤسای جمهور ایران و تاجیکستان پیش از ظهر امروز با حضور در شهر "کولاب" تاجیکستان، از آرامگاه "علامه سید علی همدانی"، عارف ایرانی قرن هشتم هجری قمری بازدید کردند

به گزارش نسیم پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست جمهوری نوشت: دکتر محمود احمدی نژاد و امامعلی رحمان قبل از ظهر امروز (دوشنبه) پس از پایان مراسم افتتاح سد و نیروگاه برق آبی سنگ توده 2 هنگام ورود به شهر کولاب از محل فرودگاه تا آرامگاه سید علی همدانی مورد استقبال گرم و صمیمی مردم قرار گرفت و مردم این شهر با در دست داشتن پرچم جمهوری اسلامی ایران و خواندن سرود به رییس جمهوری اسلامی ایران خیر مقدم گفتند. رییس جمهور همچنین به همراه امامعلی رحمان از موزه احداث شده در کنار آرامگاه سید علی همدانی بازدید کرد. سید علی همدانی در دوشنبه دوازده رجب 714 ه . ق در همدان به دنیا آمد، پدرش امیر شهاب الدین حسن بن سید محمد همدانی از بزرگان این سامان محسوب می گردید و خاندانش از سادات حسینی هستند. همدانی که در برخی مناطق با نام های شاه همدان و امیرکبیر نیز شناخته می شود در تاجیکستان عهد شوروی چهره ای شناخته شده نبود. پس از فروپاشی شوروی بود که نام سید علی همدانی سر زبان ها افتاد، درباره اش مطالب فراوانی منتشر شد و حتی اسکناس ده سامانی تاجیکستان به تصویری خیالی از او منقوش شد. علامه اقبال لاهوری، شاعر پارسی گوی شبه قاره، در جاویدنامه خود قطعه ای دارد زیر عنوان "زیارت امیر کبیر حضرت سید علی همدانی و ملا طاهر غنی کشمیری" که در آن نام سید علی همدانی را به عنوان کسی که از کشمیر هند "ایرانی صغیر" ساخت، جاودانه کرده است: معروف ترین اثر میر سید علی همدانی در تاجیکستان بیت های زیر است که به همراه تصویری از او بر روی اسکناس ده سامانی این کشور منتشر شده است: هر که ما را یاد کرد ایزد مر او را یار باد هر که ما را خوار کرد از عمر برخوردار باد هر که اند راه ما خاری فکند از دشمنی هر گلی از باغ وصلش بشکفد بی خار باد در دو عالم نیست ما را با کسی گرد و غبار هر که ما را رنجه دارد، راحتش بسیار باد وی تحصیلات مقدّماتی را تحت راهنمایی دایی خویش پی گرفت و نزد بزرگان علم و معرفت حدیث، حکمت و عرفان را آموخت و در تزکیه، تعالی معنوی و سلوک ملکوتی از آنان تأثیر پذیرفت. سید علی همدانی در زمان حیاتش احترامی به سزا داشت و در غالب شهرهای ایران، ترکستان و هندوستان، عموم طبقات مردم برایش تکریم ویژه ای قائل بودند. وی علاوه بر زُهد و تقوا در علم و حکمت مقام رفیعی بدست آورد و جامع علوم عقلی و نقلی بود و در این دو شاخه آثار زیادی به نگارش درآورد. نفوذ معنوی او در میان اقشار مختلف مردم چنان موقعیتی برایش پدید آورد که بسیاری از حکّام و امیران معاصر وی نهایت احترام را در حقش رعایت می کردند و تذکّرات و نصایح وی را اجرا می نمودند و موقعی که رحلت نمود، برای جلب نظر علاقه مندان سید به تعمیر، مرمّت، تزیین و آراستن بارگاه وی در ختلان با یکدیگر به رقابت پرداختند. منزلی که سید علی در کشمیر به عنوان پایگاه عبادی و تبلیغی و وعظ و خطابه برگزیده بود چنان مورد توجه اهالی این سامان قرار گرفت که به مسجدی تبدیل گردید و بنای باشکوه یادبودی در آن ساخته شد. این بنا از اوایل قرن نهم هجری تاکنون یکی از مهم ترین کانونهای فعالیتهای مسلمانان شبه قاره هند بوده و از اماکن مقدّس به شمار می رود و در روز عاشورا وقتی دسته های عزادار حسینی از کنار آن عبور می کنند، پرچمهای خود را به نشانه احترام فرود می آورند؛ زیرا خدمات سید در نظر آنان درخور تحسین و تمجید است. تعداد قابل توجهی مسجد و مدرسه در کشمیر، جامو، گلگیت و بلتستان به نام و یاد او احداث و یا نامگذاری گردیده است. کراماتی هم به وی نسبت داده اند و مردم آسیای مرکزی این امور را در خاطره ها و اذهان دارند. همه ساله در ششم ذی الحجه که مقارن با سالروز وفات اوست برای تجلیل از مقامش در کشمیر و سایر نقاط مسلمان نشین شبه قاره هند مراسم و اجتماعاتی برپا می دارند و طی آن از فضایل، کرامتها و حالتهای عرفانی و تعلیمات اثر بخش سید یاد می نمایند. برنامه های عالی، سازنده و رشد دهنده این مبلّغ بزرگوار موجب گردید تا از یک سو صدها هزار نفر از هندوان که در آتش بت پرستی، انحراف و جاهلیت می سوختند و می گداختند خلعت اسلام بپوشند و به فطرت راستین خویش باز گردند و هزاران مسلمان که فقط دین ظاهری را رعایت می کردند، به حقایق ناب قرآنی نزدیک گردند و اعتقادات خود را عمیق تر نمایند. سید علی همدانی از 20 سالگی مسافرتهای ترویجی خود را آغاز کرد و این برنامه چندین دهه ادامه یافت. او برای تحمل سختیهای سفر، قدرت روحی شگفتی داشت و در عملی ساختن مقاصد عالی خود دائما در سفر بود و در جای معینی توقف طولانی ننمود. چندین بار به سرزمین حجاز و سایر نقاط عربستان سفر کرد و دوازده بار حج گذارد، بارگاه هشتمین امام را در مشهد مقدس بارها زیارت کرد، به اغلب شهرهای آسیای میانه، قفقاز، آذربایجان، سریلانکا، تبت، شمال و جنوب شبه قاره هند و ممالک عرب مسافرت کرده و در این سفرها به نشر معارف اسلامی و معرفی مکتب اسلام و ارائه نمونه هایی از فضیلتها و ارزشهای دینی مبادرت نموده و بسیاری را به سوی آیین پیامبر هدایت کرد. در ختلان از توابع آسیای میانه روستایی را خرید و وقف در راه خدا نمود، در مدرسه ای که بنا کرد، وسایل تربیت شاگردان را فراهم ساخت و مردمان علاقه مند از دور و نزدیک به حضورش می رسیدند. در این ناحیه وی فعالیتهای تبلیغی خویش را متمرکز نمود و به ارشاد مردم پرداخت و آثاری را تألیف نمود. با اینکه دین اسلام در قرن اوّل هجری به منطقه جامو و کشمیر وارد شده است، تابش این آیین تا سال 776 ه . ق در کشمیر به تأخیر افتاد و از این سال سید علی همدانی با فعالیتهای تبلیغی خود، اسلام و تشیع را در این ناحیه دین اکثریت مردم نمود. بر حسب بررسی منابع گوناگون، وی در این سال چند ماهی در آن دیار اقامت گزید و به سفر حج رفت و در سال 781 ه . ق برای بار دوم به کشمیر آمد و تا اواخر سال 783 ه . ق در این منطقه مشغول فعالیت تبلیغی بود. از اوائل سال 785 تا اواخر 786 نیز در این قلمرو ساکن گردید. او در رأس 700 تن از یاران، شاگردان و پیروانش که غالبا از سادات، مشاهیر و عرفا بوده اند به کشمیر آمد و در آنجا نفوذ زیادی بدست آورد، جمعی از همراهانش در این سرزمین سکونت گزیدند که امروزه غالب سادات آن سامان از بازماندگان و یاران با همّت سید علی همدانی می باشند. در دوران اقامتش در کشمیر که مجموعا پنج سال طول کشید، 37000 نفر به دستش مسلمان شدند و بخاطر نفوذ معنوی و اجتماعی فوق العاده اش اسلام در این سامان گسترش یافت. مردم به گونه ای شیفته اسلام گردیدند که معابد را خراب می کردند و به جای آن مسجد می ساختند و همراهان سید را فرا می خواندند تا در مسجدهای تازه تأسیس شده اذان بگویند و به افتتاح آن مبادرت ورزند. سید علی حسینی هم زمان با ترویج دین در کشمیر، زبان فارسی را هم در این سرزمین رواج داد. در واقع تمامی فعالیتهای پر دامنه تبلیغی، فرهنگی و اجتماعی سید علی همدانی که در کشمیر سازنده، رشد دهنده و پر فایده بود، محتوا و روحی اسلامی داشت و ظرف و کالبد آن زبان فارسی بود. ارتباط این روح و بدن در این نقطه به اندازه ای چشمگیر گردید که وی حواری کشمیر نامیده شد و کشمیر به ایران صغیر ملقّب گشت و با آنکه مردمان این ناحیه دیرتر از غالب مناطق شبه قاره هند با زبان فارسی آشنا شدند، تعداد نویسندگان و شاعران پارسی گویی که از این ناحیه برخاسته اند افزون تر است. سید علی در ذیقعده 786 ه . ق به قصد سفر حج از کشمیر بیرون آمد و چند روز از حرکت او نگذشته بود که حاکم پاخلی از او دعوت کرد چند روزی در سرزمین تحت فرمانروایی وی بماند و مردم را موعظه نماید. سید علی پذیرفت و حدود ده روز در آنجا مشغول سخنرانی بود و پس از آن به سفر خویش ادامه داد که بیماری به وی روی آورد و بعد از پنج روز در شب چهارشنبه ششم ذی حجه سال 786 ه . ق، به سرای جاوید شتافت و میهمان قدسیان گردید. بنای نخستین آرامگاه سید علی همدانی هم اکنون در تاجیکستان واقع در آسیای میانه، پابرجاست که شامل یک اتاق بزرگ و نُه حجره کوچک است. ده نفر از افراد خاندانش در این مکان آرمیده اند.
ارسال نظر: