اخبار آرشیوی
سفیر سابق ایران در دمشق: امروز بزرگترین جرم سوریه از منظر آمریکا این است که در برابر اسرائیل ایستاده است/ عربستان و ترکیه در زمین طراحی شده دشمن بازی میکنند که فرجام این بازی به ضرر خودشان است
سفیر سابق جمهوری اسلامی ایران در سوریه در گفتگو با خبرگزاری فارس در خصوص تحولات اخیر کشورهای اسلامی و به خصوص مسائل این روزهای سوریه سخن گفته که مشروح این گفتگو در ادامه می آید: اشاره: حجتالاسلام سیداحمد موسوی روحانی 49 ساله خوزستانی، جوان ترین نماینده در مجلس سوم بود که در مجالس چهارم و هفتم نیز ردای وکالت ملت را بر تن کرد و اواسط مجلس هفتم بود که با حکم محمود احمدینژاد از بهارستان راهی پاستور شد تا معاونت حقوقی و پارلمانی ریاست جمهوری را تجربه کند. وی سه سال پس از مسئولیت در دولت نهم، به عنوان سفیر ایران در سوریه عازم دمشق شد تا چهار سال در حساس ترین مقاطع و در مهم ترین منطقه یعنی شامات، پیگیر سیاست خارجی جمهوری اسلامی باشد و اینک با تجاربی از کار در حوزه دیپلماسی به کشور بازگشته است. خبرنگاران سیاسی فارس در نخستین روزهای بازگشت حجتالاسلام موسوی به تهران با او در مرکز مطالعات فلسطین (وابسته به کمیته حمایت از مردم فلسطین نهاد ریاست جمهوری) به گفتوگو نشستند و او در این گفتوگو که بیش از یک ساعت به طول انجامید، از تحولات منطقه، لزوم اصلاحات در سوریه و نقش آمریکا، صهیونیستها، ترکیه و عربستان در
ناآرامیهای این کشور و طرح ابومازن برای تشکیل دو دولت مستقل فلسطینی و اسرائیلی سخن گفت. از موسوی درباره انتخابات و ترکیب مجلس نهم و مطالبی که در سایتها درباره نامزدی اش در انتخابات مطرح شده، سؤال کردیم و او در حد نیاز پاسخ گفت و گفت که در روزهای آینده، بیشتر و شفافتر در این زمینه اظهار نظر میکند. موسوی که معتقد است "اصولگرایان متعدد شدهاند و در این صورت اگر به وحدت نرسند، نتیجه انتخابات برای آنها برد - برد نخواهد بود"، در عین حال سخنانش را با این جمله تمام کرد که "مردم ایران واقعگرا هستند و مسائل را با همین نگاه رصد و درست تحلیل میکنند و در بزنگاهها نیز، بهترین تصمیم را میگیرند." * فارس: جنابعالی مطلعید که منطقه خاورمیانه در یک سال اخیر شاهد قیام های مردمی بوده که رهبر معظم انقلاب از آن به عنوان بیداری اسلامی یاد کردند که تا قلب اروپا و آمریکا پیش رفت.با تشکر از فرصتی که در اختیار ما قرار دادید، برای آغاز گفتوگو تحلیل و ارزیابی خود را از این تحولات به خصوص بعد از کشته شدن قذافی ارائه فرمائید... موسوی: فطرت انسان یقیناً با ظلم و ستم و دیکتاتوری ناسازگار است و اگر هم مدتی بتوانند آن را تحمل کنند،
یقینا با زور و فشار بوده است. این فشار مانند فشاری است که به یک فنر وارد میشود و آن را جمع میکند اما قطعا بعد از مدتی به شدت و به صورت انفجاری رها خواهد شد. امروز کشورهای منطقه به دلیل مطالبات انسانی شان که آمیخته و برگرفته از اسلام است، قیام کردند و با شعارالله اکبر با صدای بلند گفتند که از ظلم و دیکتاتوری گریزان هستند. از مدتها قبل این حرکت، خیزش و قیام ملتهای مسلمان علیه دیکتاتورها پیشبینی میشد. هرچند دیکتاتورهای وابسته در منطقه از طرق مختلف سعی داشتند بر حکومت ظالمانه خود ادامه دهند اما مردم بیدار شدند و یقینا سیر حرکت مردمی در منطقه به سمت اسلام و آرمانهای انقلاب اسلامی است. البته یک نکته مهم اینست که اگر میخواهیم مسیر حرکت اسلام به نحو مطلوب ادامه پیدا کند، نیازمند برنامهریزی جامع شفاف و مدون هستیم ولی من حیثالمجموع، معتقدم که آیندهای روشن همراه با حاکمیت اسلام در انتظار ملتهای منطقه است. از سوی دیگر به نظر من آخرین ایستگاه برای شیطان بزرگ که همواره تلاش می کند تحولات و منابع کشورهای دیگر را به سود خود ساماندهی کند، سوریه خواهد بود؛ یعنی اگر آمریکا در سوریه شکست بخورد، دیگر در منطقه جایی
نخواهد داشت و آمریکا نیز تبدیل به کشوری مانند کشورهای دیگر میشود. این را به جرأت میگویم که در جهان عرب، یقینا مردم سوریه از لحاظ روشنبینی و علم مرتبه بالایی دارند و به برکت مقاومت اسلامی در شامات یعنی سوریه، فلسطین، لبنان و اردن، از لحاظ بینش سیاسی رشد بسیار بالایی شکل گرفته که این رشد بعد از پیروزی انقلاب اسلامی ایران به سرعت پیش رفت و امروز مردم این کشورها در سطح خوبی هستند ولی تا حد مطلوب البته مقداری فاصله وجود دارد. * فارس: انقلاب اسلامی ایران را چقدر الگو و تاثیرگذار بر خیزشهای مردمی منطقه میدانید؟ موسوی: با توجه به اطلاعات و ارتباطاتی که امروز در جهان حاکم شده، یک حرکت وقیام در یک کشور محدود و محصور نخواهد شد. اگر ما سفری به مکه داشته باشیم با طیفها، ملیتها و قومیتهای مختلف برخورد میکنیم که برای ملت ایران احترام خاصی قائل هستند. آیا تاکنون از خودمان پرسیدهایم که دلیل این احترام به مردم ایران چیست؟ یقینا این به دلیل مواضع عزتمندانه نظام جمهوری اسلامی ایران در مقابل دشمنان اسلام است؛ آنها به اینکه ایران موضع اسلامی و انقلابی خود را به صراحت اعلام میکند و پای اصول می ایستند، بسیار افتخار
میکنند. موضعگیریهای رهبر معظم انقلاب و رئیس جمهور محترم در جهان اسلام بازتاب گسترده دارد؛ استقبال مردم از رهبر انقلاب و رئیس جمهور در سفرهای استانی توسط مردم منطقه به دقت رصد میشود و آنها عزت و اقتدار نظام اسلامی را با چشم خود در داخل و جهان بینالملل میبینند؛ مثلا خود بشار اسد به من میگفت که احمدینژاد در کشور سوریه در محبوبیت و مردمی بودن با من رقابت دارد. در اصل انقلاب اسلامی ایران یک الگو و مصداق عملی برای ملتهای مسلمان بوده که نشان میدهد میتوان با دین اسلام همه ابعاد و نیازهای فردی و اجتماعی اعم از سیاسی، اقتصادی، نظامی، اجتماعی و فرهنگی بشری را پاسخ گفت. * فارس: یکی از انتقاداتی که نسبت به رئیس جمهور و برخی مسئولان دولت مطرح میشود، استفاده از لفظ "بیداری انسانی" به جای بیداری اسلامی است. در حالیکه جنابعالی خیزشهای منطقه را متاثر از انقلاب اسلامی میدانید، برخی اصرار دارند این حرکتها را ناشی از تحولات انسانی بدانند. دلیل این نگرش و نوع موضعگیری چیست؟ موسوی: انقلاب اسلامی ایران نشان داده که بیش از سه دهه در برابر انواع تخاصمها، دشمنیها و توطئههای شیاطین بینالمللی مقاومت کرده و علاوه بر
آن به پیشرفتهای خیره کننده و استقلال، آزادی و عدالت رسیده است. باید بگوئیم انقلاب ایران نقشه اساسی و الگویی برای انقلابهای منطقه داشته است. این انقلابها یقینا انقلابهای اسلامی و متاثر از آموزههای اسلامی بوده اما این منافاتی با بیداری فطرت انسانها ندارد. امروز مردم غیر مسلمان این کشورها نیز بیدار شدهاند و خواهان پایان دادن به ظلم و دیکتاتورها هستند؛ همانطور که در جریان انقلاب اسلامی همه مردم ایران با هر دین و مسلک و قومیتی وارد صحنه مبارزه با رژیم طاغوت شد. خداوند هم در قرآن مجید از لفظ ادیان استفاده نکرده بلکه به عنوان دین یاد کرده و از منظر قرآن کریم انبیاء الهی همه مسلمان بودند و بین آنها دوگانگی وجود ندارد. متأسفانه ما گاهی اوقات گرفتار الفاظ میشویم که شاید منفعتی نداشته باشد. مگر ما دوگانگی بین فطرت پاک انسانی و اسلام می بینیم. اصلا اسلام آمده است تا فطرت پاکی که خداوند در نهاد انسان قرار داده، شفاف کند وپاک نگاه بدارند انبیاء برای این آمدهاند تا اگر غباری روی آن نشسته، بزدایند و لذا امروز اجرای اسلام تئوریک در عمل از علل اساسی بیداری ملتهای منطقه بوده و تاکید میکنم یقینا انقلاب اسلامی با
عنوان و مارک اسلامی در این حرکتها موثر بوده اما حرکتهای صورت گرفته در جهان عرب را نباید به مسلمانان محدود کنیم.همه بر علیه طغیان و دیکتاتوری قیام کردند. *فارس: آقای موسوی! جنابعالی تا چند روز قبل سفیر ایران در سوریه بودید. ارزیابی جنابعالی از تحولات سوریه چیست؟ برخی تلاش میکنند آشوبهایی که در سوریه رخ داد، با بهار عربی و انقلابهای مردمی منطقه مرتبط کنند. مایلیم نظر شما را درباره این تحلیل بدانیم... موسوی: اولا اینجا باید یک انتقادی را نسبت به تحلیلهای برخی رسانهها داشته باشیم و آن اینکه متاسفانه اگر انسان منبع خبری درستی نداشته باشد، طبیعتا شناخت غلطی پیدا خواهد کرد و بر اساس همین شناخت غلط، به تحلیل غلط و تصمیمی غلط هم خواهد رسید. بنا بر این ما باید در ابتدا این مجرا و منبع شناخت را درست کنیم. امروز کسی که میخواهد درباره سوریه و تحولات آن قضاوت کند، اگر منبع اطلاعات او الجزیره و العربیه و بی.بی.سی باشد، یقینا به تحلیل درست نخواهد رسید؛ باید دید کسانی که امروز مسائل سوریه را تحلیل میکنند، منبعشان چیست که متأسفانه امروز ?? درصد تحلیلها ناشی از اتکا به اخبار منتشره توسط چنین منابعی است. * فارس:
جنابعالی به دلیل اینکه سفیر ایران در این کشور بودید، قطعا تحلیل تان به عنوان یک شاهد عینی تحولات سوریه که نمایندگی دیپلماتیک کشوری دارای روابط دوستانه و تنگاتنگ را هم بر عهده داشته، موثق تر و قابل اعتمادتر خواهد بود... موسوی: ببینید! به تحولات سوریه باید از چند منظر نگاه شود؛ یکی از بحثهایی که درباره سوریه مطرح است موضوع اصلاحات در این کشور است. واقعیت اینست که به نظر بنده هم یقیناً سوریه نیاز به اصلاحات دارد و این بحث موضوع تازه و جدیدی نیست و من از زمانی که پا به سوریه گذاشتم به این معتقد بودم و در تمام جلسات در جاهای مختلف نیز در این باره صحبت کردهام. اما تحلیل و خواست آمریکا اینست که چون نظامهای سیاسی از طیف حامیان آمریکا سقوط کرده، باید یک نظام نیز از سوی جبهه مقاومت سقوط کند. اینها در ابتدا به سراغ ایران آمدند ولی موفق نشدند و بعد از آن به سراغ سوریه رفتهاند. لذا باید بدانیم بیشترین فشاری را که امروز به سوریه وارد میکنند، ناشی از سیاست خارجی این کشور است؛ چرا که سوریه امروز کشوری در خط مقدم مقاومت علیه صهیونیزم و استکبار است. باید بدانیم که امروز مسئله فلسطین محل نبرد اساسی جبهه استکبار و جبهه حق
است؛ لذا جبهه استکبار تمام تلاش خود را به کار برده تا یک صلح ظاهری میان اعراب و اسرائیل غاصب ایجاد کند ولی نتوانسته و این نتوانستنش فقط به دلیل مواضع کشورهایی چون ایران و سوریه وخط مقاومت است که در خط مقاومت قرار دارند؛ امروز بزرگترین جرم سوریه از منظر نظام سلطه همین است که در برابر اسرائیل ایستاده است. از سوی دیگر شیطان بزرگ نقشهای برای خاورمیانه ترسیم کرده و مدتها روی آن کار کرده بود و برای طراحی و راهاندازی آن نیز، هزینههای سنگینی پرداخت کرده بود. در مراکز طراحی و دانشگاهی ساعتها و ماهها زمان صرف کردهاند که نقشه راه را برای خاورمیانه ترسیم و اجرا کنند.بالطبع افرادی مانند مبارک، بنعلی، عبدالله صالح حامی آمریکا بودند ولی یکی از پایههای اصلی کشورهایی که مانع این کار شدند، در کنار ایران سوریه بود. علاوه بر اینها، شکستهای مفتضحانه جبهه استکبار در جنگهای ?? روزه و ?? روزه و گرفتار شدن آنها در باتلاق عراق و افغانستان برای نظام سلطه شکست بزرگی است که عامل آن همین جریان مقاومت و مقاومت مردمی در این کشورهاست؛ بنا بر این آمریکا و متحدانش از دو راه تطمیع و تهدید برای فشار به سوریه وارد شدند و حتی بارها
شاهد بودیم که سوریه را تطمیع کردند که از خط مقاومت فاصله بگیرد. مثلا آمریکا از سوریه میخواست که رهبران حماس و فلسطین را از سوریه اخراج کند اما سوریه و شخص بشار اسد در برابر این مطالبه زیاده خواهانه مقاومت کرد و گفت که اینها میهمان ما هستند و سوریه کشور دومشان است و این موضعگیری خشم مستکبرین را برانگیخت. آنها همچنین از راه تهدید وارد شدند و هواپیمای جنگی آمریکا از عراق پرواز کرد و ابوکمال را بمباران کرد و محمد سلیمان و عماد مغنیه را به شهادت رساندند ولی تا به کنون هرچه فشار آوردند، نتوانستند موفق شوند. امروز هم که حرکتهای طبیعی مردمی در سوریه رخ داده و هم تحریک شده ، آمریکاییها و صهیونیستها می خواهند سوار بر موج حرکت مردمی شوند؛ لذا اینجا باید هوشیار بود و میان خواست مردم سوریه و توطئه آمریکا و نظام سلطه تفکیک قائل شد و نسبت به آن هوشیار بود. واضح بگویم که خواسته مردم سوریه به حق است و باید پاسخ داده شود ولی نظام سلطه اصلاحاتی را دنبال میکند که به نفع رژیم صهیونیستی است. سلطهطلبان به ظاهربیش از ? ماه است که در تلاشند حکومت سوریه را سرنگون کنند اما نتوانستند ولی اینکه میگویند آیا سوریه در فشار است؟
باید بگویم بله، تحت فشار است ولی سوریه قطعا مانند لیبی و مصر نیست. سوریه معادلات خاص خود را دارد که با کشورهای دیگر قابل قیاس نیست. * فارس: لطفا صریح و شفاف بگویید که خواسته مردم سوریه چیست؟ موسوی: همانطور که گفتم، از ابتدا که وارد سوریه شدم احساس کردم که این کشور نیاز به اصلاحات دارد. یکی از خواستههای به حق مردم اینست که حاکمیت فقط در اختیار یک حزب نباشد؛ نمیتوانیم بگوئیم که این خواسته آمریکاست بلکه این خواسته مردم سوریه است. خواسته دیگری که مردم سوریه دارند، برگزاری انتخابات آزاد و اصلاح قانون مطبوعات و برخورداری از آزادی بیان به صورت صریح و شفاف است؛ یعنی مطبوعات نباید فقط در دست یک جریان باشد که این خواسته هم مطالبه درستی است و خواسته دیگر مردم سوریه توجه به دین و تدین در کشور است که این هم واقعا خواسته کاملا به حقی است. علاوه بر این موارد، مردم میخواهند فساد اخلاقی و فساد اداری که در سوریه است، جمع شود و انحصار و رانتخواری اقتصادی که در اختیار یک قشر خاصی است، شکسته شود ولی این نکته را باید بگویم که خود بشار اسد هم به این موضع رسیده بود که باید این اصلاحات صورت گیرد. آقای اسد حقیقتا از اول که روی
کار آمد، به دنبال تغییر و انجام اصلاحاتی از این قبیل که عرض کردم بود ولی شرایط و بستر لازم که بتواند این کارها را انجام دهد به وجود نیامده بود؛ یعنی آمریکا به عراق، لبنان و فلسطین حمله کرد و در اطراف سوریه آتشی را ایجاد کرد که حرکت بشار اسد را کند و آهسته و حتی در برخی مواقع متوقف کرد. البته به این نکته نیز باید توجه کرد که در حاکمیت سوریه اینطور نیست که هرچه رئیس جمهوری بخواهد برخی دیگر از مسئولان سوری نیز بخواهند؛ لذا برخی اطرافیان بشار اسد باعث شدند که روند اصلاحات بسیار کندتر شود. امروز من به جرأت میگویم که اگر بشار اسد در اصلاحات مدنظرش تسریع نکند، یقینا مشکلاتشان دو چندان خواهد شد که البته شروع کردهاند. * فارس: اشاره به نقش آمریکا و اسرائیل در آشوبهای سوریه کردید؛ نقش ترکیه و عربستان را در تحولات این کشور چگونه تحلیل میکنید؟ اینکه ترکها و آل سعود برای اسد خط و نشان کشیدهاند و هر از گاه نیز مطالبی درباره روابط خود با سوریها مطرح می کنند، نشانگر چیست؟ موسوی: به اعتقاد من یک تقسیم وظایفی در منطقه توسط نظام سلطه صورت گرفته است که هر کدام از کشورهای وابسته نقشی را بر عهده گرفتهاند و یقینا در مقابل
هر نقشی هم که برعهده گرفتهاند، امتیازی نیز به آنها داده شده است ولی من یقین دارم این امتیازهای آمریکا دائمی نخواهد بود. آمریکا سعی دارد از این مرحله بگذرد و اگر از این مرحله بگذرد و مشکلاتش حل شود، قطعا به سراغ خود اینها نیز خواهد رفت و نه تنها امتیازات داده شده را پس خواهد گرفت، بلکه برای حاکمیت آنها مشکل ایجاد خواهد کرد. ما هنوز یادمان هست که آمریکا ?? سال قبل حاکمیت عربستان سعودی را زیر سئوال میبرد و میگفت باید انتخابات در این کشور برگزار شود. یقینا امروز درون این شکلاتی که آمریکا به عربستان داده، سم است و سرانجام خود آنها را دچار مشکل خواهد کرد. امروز میتوانم اظهار تأسف کنم که عربستان و ترکیه در زمین طراحی شده دشمن بازی میکنند و فرجام این بازی نیز به ضرر خودشان خواهد بود. * فارس: آقای موسوی! چندی پیش مقامات ترک، سوریه را به حمله نظامی از طریق ناتو تهدید کردند. به نظر شما این تهدیداتی که اینها انجام میدهند، چقدر می تواند جدی باشد؟ موسوی: این بیشتر یک جنگ روانی است؛ امروز سوریه از لحاظ نظامی حتی با ? سال قبل خود قابل مقایسه نیست و دشمنانش هم این را به خوبی میدانند و لذا بیشتر تهدیدات علیه سوریه،
اقتصادی وسیاسی است. بگذارید این مسأله را از این زاویه تشریح کنم که وضعیت امروز رژیم صهیونیستی با جنگ ? روزه در ???? میلادی قابل مقایسه نیست اما ارتشی که با امکانات محدود نظامی آن روزگار بر ارتش کشورهای عربی(مصر، سوریه، اردن و عراق) فائق آمد، اکنون با مدرنترین سلاحها می تواند به راحتی نتیجه جنگ را به سود خود تمام کند اما با این وجود دیدیم که آنها در جنگ ?? روزه با حزبالله و در جنگ ?? روزه به چه ذلتی افتادند و اگر قرار به حمله به سوریه بود، خود اسرائیلی ها قبل از هر کشوری این کار را میکردند و دیگر نیازی نبود ترکیه و عربستان خود را به زحمت بیاندازند. * فارس: آقای دکتر! این کشورها به موازات تهدیدات نظامی از ادبیات دیپلماتیک هم استفاده میکنند. به نظر شما این رفتار دوگانه به دلیل اینست که چون نمی توانند تهدیدات نظامی خود را عملیاتی کنند، همزمان به فشار دیپلماتیک متوسل شدهاند تا بتوانند از این راه نتیجه بگیرند و بعد بگویند فشارهای ما باعث عقبنشینی سوریه از مواضعش شده است؟ موسوی: بله؛ قطعا همین طور است.ببینید! نظام سلطه به رهبری آمریکا همه راهها را برای نابودی نظام جمهوری اسلامی خواهد رفت و از هیچ راه و
تلاشی در این مسیر دریغ نخواهد کرد؛ کما اینکه تا به امروز هم اینطور بوده است اما نتیجهای نصیب آنها نشده است. من قصد مقایسه میان ایران و سوریه را ندارم و اصلا ایران و سوریه قابل مقایسه نیستند ولی همه فشاری که برای به زانو در آوردن ایران میآورند، از سوریه نیز دریغ نخواهند کرد و در واقع، اتاق فکر طراحی توطئهها علیه ایران و سوریه مشترک است. علاوه بر اینها، فشارهای سیاسی به سوریه هم ادامه دارد و امروز غرب در کنار تهدیدات نظامی و فشارهای اقتصادی با همکاری برخی کشورهای عربی وابسته، شبه اجماعی را در جهان عرب علیه سوریه ایجاد کرده است؛ شما دیدید که ملک عبدالله برای فشار آوردن به سوریه در جریان تحولات این کشور، سفیر عربستان را از دمشق فرا خواند و متعاقب آن قطر، کویت و برخی دیگر نیز این کار را در راستای روحیه بخشیدن به معارضین داخل سوریه انجام دادند که البته بعد از آنکه دیدند عملشان نتیجهای نداد، عربستان سفیر خود را برگرداند. بنا بر این فشارهای متعددی علیه سوریه در جریان است و در آینده هم احتمال دارد کشورهای اروپایی نیز جهت فشاربه سوریه سفرای خود را فرا خوانند. * فارس: در برابر تهدیداتی که علیه سوریه شده، برخی
رسانهها نقل و قولهایی از بشار اسد منتشر کردند که در پاسخ به تهدیدات گفته اگر به این کشور حمله نظامی شود، در عرض ? ساعت منطقه را به آتش خواهد کشید؟ آیا این نقل و قولها درست بود؟ موسوی: من با ادبیات آقای بشار اسد کاملا آشنا هستم و به همین علت در اینکه او این ادبیات و چنین سخنی را داشته باشد، تردید دارم. البته طبیعی است اگر سوریه تهدید شود، این کشور از همه ظرفیت خود برای دفاع استفاده خواهد کرد ولی اگر به ادبیات اسد مراجعه کنید، میبینید که یقینا او این حرف را نزده است.اما بشار کسی نیست که دست روی دست بگذارد. * فارس: به نظر شما ایران در جریان تحولات سوریه چگونه میتواند به این کشور کمک کند تا از وضع موجود رهایی یابد؟ موسوی: ایران مشترکات زیادی با سوریه دارد؛ امنیت ایران و سوریه به هم ربط دارد و ما هرگز امنیت خود را محدود به مرزهایمان نکردهایم؛ چنانچه آمریکا هم امنیت خود را در هزاران کیلومتر دورتر از مرزهای خود تعریف می کند؛ لذا ایران با هیچ کشوری در حوزه امنیت ومنافع ملی خود تعارف نخواهد داشت و حتما با تهدیداتی که نظام سلطه بر علیه ما انجام دهد، مقابله خواهیم کرد. بنده به عنوان سفیر ایران در سوریه، تجربیات
جمهوری اسلامی را در نحوه مقابله با توطئههای آمریکا بارها به مقامات سوری منتقل کردهام. مثلا در خصوص نحوه مقابله با جنگ نرم دشمن و وظایف رسانه مطالبی را برای آنها تبیین کردم و مجموع تجارب خود را در اختیار سوریه قرار میدهیم. به عبارت دیگر هر آنچه که در چارچوب منافع ملی و مصالح جهان اسلام باشد ما از کمک به سوریه دریغ نخواهیم کرد ولی این حتما به معنای کمک مالی نیست. * فارس: آقای موسوی! جنابعالی تاکید کردید که سوریه نیازمند اصلاحات است و سوری ها هم در آستانه تدوین قانون اساسی جدیدشان هستند؛ مشخصا بفرمائید قرار است در ساختار سیاسی این کشور چه اصلاحاتی صورت گیرد و به نظر شما این اصلاحات چگونه باید صورت گیرد که هم به نفع سوریه باشد و هم اینکه مورد بهرهبرداری دستگاههای تبلیغاتی سلطهگران قرار نگیرد که القا کنند که اسد در برابر فشارهای آنها عقبنشینی کرده است؟ موسوی: ببنید! در سوریه یک نوع تعارض و تناقضی وجود دارد. یعنی اگر به اصلاحات دست بزند تبلیغات را شروع میکنند که به دلیل ضعف دولت زیر بار اصلاحات رفت و اگر اقدام نکند، میگویند اصلاحات انجام نمیشود و دیکتاتوری است اما من سیاست سوریه را میدانم و با شناختی که
از سیاستهای بشار اسد دارم، می دیدم که وی اصلاحات را از همان اول مدنظر قرار داده بود. افکار بشار اسد در این حوزه واقعا شفاف است. به عقیده من دولت سوریه باید اصلاحات را در مدار خواست مردم تعریف و نسبت به انجام آنها اقدام کند و این اصلا برای سوریه نقطه ضعف نباید به حساب بیاید. حاکمیت نماینده و منتخب مردم است لذا به همین دلیل باید همگام با مردم خود به برخی نابسامانیها پایان دهد. کسانی این اقدام دولت سوریه را به ضعف تعبیر میکنند که در راستای اهداف آمریکا هستند. امروز ما باید مطالبات به حق مردم سوریه را از توطئههای آمریکا جدا کنیم؛ البته مردم سوریه هوشیار هستند و اینکه دولت هم دست به اصلاحات بزند، امری لازم و پسندیده است و قطعا پایگاه دولت سوریه را مستحکمتر از قبل خواهد کرد و اساسا اشکالی ندارد که حاکمیت به خواسته به حق اکثریت ملت تن داده و ساختار خود را ترمیم و به روز کند. * فارس: برخی کارشناسان معتقدند دولت ما در عرصه دیپلماسی منفعل است و در قبال تحولات منطقه به ویژه بحرین و سوریه ضعیف عمل کرده است؛ نظر شما چیست؟ موسوی: البته من سخنگوی دولت نیستم ولی فکر نمیکنم هفتهای بگذرد که رئیس جمهور مواضع خود را در
خصوص مسائل منطقه بیان نکرده باشد. اگر این سؤال را اینگونه بپرسیم که در مجموع کل دستگاه دیپلماسی توانست به همه اهداف مدنظر مجموعه نظام برسد، من پاسخ میدهم حتما نه! واقعیت اینست که من در سوریه یک خلائی را در عرصه سیاست خارجی کاملا احساس کردم. یعنی ما ارتباط با سوریه را بیشتر به حوزه دولت با دولت منحصرکردهایم در حالیکه مردم این کشور را فراموش کردیم.اینکه رابطه دو دولت خوب است لزوما نباید انتظار داشته باشیم که بخشی از مردم سوریه نیز همانطور که دولت سوریه فکر میکند، فکر کند. بنا بر این ما باید با مردم سوریه ارتباط درست برقرار کنیم. من بارها در سوریه استان به استان و دانشگاه به دانشگاه و حتی به آکادمی ارتش میرفتم و ساعتها جلسات پرسش و پاسخ داشتیم که با استقبال پرشور مواجه میشد. مردم سوریه علاقمند به ایران هستند ولی ما تا امروز از این ظرفیت به خوبی استفاده نکردهایم؛ ما باید دیپلماسی را در سطح مردم ببریم. حرکت دیپلماسی ما باید مردمی باشد که متأسفانه تاکنون ضعیف بوده است. لذا در یک کلام می توانم بگویم که دستگاه دیپلماسی ما تاکنون در کنار کارهای خوب ضعف عمل در حوزه دیپلماسی عمومی داشته وآنگونه که باید، فعال
نبوده است. * فارس: فکر می کنید در این عرصه ضعف دیگری هم وجود دارد که موجب رفتار انفعالی دستگاه دیپلماسی ما شده باشد؟ موسوی: از موارد دیگر اینست که نهادهایی که در صحنه روابط خارجی کار میکنند، باید منسجم عمل کنند؛ چرا که هر چه این انسجام و وحدت رویه بیشتر شود، به طور طبیعی نتیجه بهتری هم حاصل میشود.خیلی زحمت می کشند اما انسجام ثمرات را افزون می کند. خواهش من اینست که میان عملکرد دستگاه دیپلماسی و موضعگیریهای رئیس دولت تفاوت قائل شوید؛ یقینا همانطور که قبلا گفتم مواضع رهبر معظم انقلاب و رئیس جمهوری اسلامی ایران در تحقق بیداری ملتهای منطقه نقش اساسی داشت و لذا نباید مسائل دیپلماسی را مثلا محدود به مواضع یک مقام دولتی یا وزیر کرد. نکته دیگر اینکه، گاهی اوقات تحلیلهایی مشاهده میشود که با هدف مچگیری انجام میشود؛ یعنی برای اینکه رقیب را در صحنه سیاسی داخلی ضربه فنی کنند، مسائل سیاست خارجی را تحتالشعاع قرار میدهند؛ لذا اگر به جای این تحلیلهای غیر واقع توان خود را در راستای اهداف اساسی میگذاشتیم قطعا نتایج بهتری در منطقه میگرفتیم. * فارس: شما در خلال صحبتهایتان به طرح خاورمیانه بزرگ آمریکا اشاره کردید.
برخی ریشه انفعال وزارت امور خارجه را ناشی از حاکمیت تفکری در مجموعه دستگاه دیپلماسی می دانند که قیامهای منطقه را مردمی نمی دانند بلکه آن را در چارچوب شبه انقلابهای طراحی شده نظام سلطه برای تحقق خاورمیانه بزرگ می دانند تا با سرنگونی حکومتهای معارض با منافع آمریکا، ساختاری یکپارچه در منطقه ایجاد کند. چقدر این تحلیل را واقعی می دانید؟ موسوی: امروز آمریکا در منطقه قطعا به این نتیجه رسیده که دیگر با امثال مبارک، قذافی، بن علی و صالح نمیتواند منافع خود را تأمین کند. لذا امروز این نگرانی وجود دارد که با رفتن مبارک و قذافی آمریکا کسانی را سرکار بیاورد که فرق چندانی با این دیکتاتورها نداشته باشد؛ یعنی به نوعی موجسواری بر حرکت مردم کند و خواستههای خود را تامین کند و این ممکن است اتفاق بیافتد؛ البته مردم نباید خسته شوند و در صحنه همیشه حضور داشته باشند تا انقلابها مصادره نشود. آمریکا از ابتدا به دنبال پیش بردن نقشه خاورمیانه جدید با محوریت اسرائیل بود. بنا بر این به دنبال حاکم کردن افرادی بود که به ظاهر از طریق دموکراسی آمده باشند ولی متمایل به غرب باشند اما اینکه بگوئیم این حرکات مردمی در پازل آمریکاست، قطعا
اینطور نیست. * فارس: شاید برای خیلی ها این سؤال مطرح شود که چرا جهان عرب به طور یکپارچه در این مقطع تصمیم گرفت که علیه حکومتهای خودکامه و دیکتاتور منطقه به پا خیزد؟ چرا این بهار عربی آنگونه که رهبر انقلاب اشاره کردند، همزمان با انقلاب اسلامی رخ نداد یا به عبارتی چه شرایطی امروز برای بروز این انقلابها مهیا شده که مثلا ?? سال قبل نبوده است؟ اول اینکه انقلاب اسلامی ایران هم ?? سال از آغاز نهضت امام خمینی (ره) تا پیروزی در بهمن ?? طول کشید و در عراق هم دیدیم یک بار مردم این کشور علیه رژیم صدام انتفاضه کردند که با حمایت آمریکا سرکوب شد؛ در واقع این حرکتها یک پروسه بوده چون استکبار و شیطان به راحتی نمی گذارد مردم با طاغوت مقابله کنند و از همه ظرفیتها برای حفظ منافع خود بهره می برد. آمریکا گمان نمیکرد که مردم مصر و سایر کشورها این قیام را داشته باشند و در واقع غافلگیر شدند؛ لذا سعی کردند مبارک و قذافی را تا آنجا که امکان داشت حفظ کنند ولی به دلیل مواجهه با فشار زیاد مردمی نتوانستند آنها را سر پا نگه دارند و با تزویر علیه آنها وارد عمل شدند.آمریکا و در کل نظام سلطه سیلی محکمی را از انقلاب اسلامی ایران خوردند و
نمیخواهند دوباره این بلا بر سرشان بیاید و لذا تمام توان خود را برای جلوگیری از آن به کار خواهند بست. به اعتقاد بنده باید به گذشته نگاه کرد و با نگاه به گذشته، آینده را ترسیم کرد. از گذشته برخی به اشتباه تحت ایدیولوژیهای مختلف مثلا کمونیست یا لیبرال دمکراسی یا ناسیونالیسم عربی را مطرح کردند و خواستند با اتکا به این ایدئولوژی مرز جغرافیایی را برای خود درست کنند ولی امروز در منطقه مرز جغرافیایی موضوعیت ندارد بلکه مرزها توسط اسلام و ایدئولوژی اندیشه اسلامی مشخص می شود. امروز اگر این باور در منطقه و در سطح کشورهای اسلامی گسترش پیدا کرد، دیگر مردم تونس، مصر، لیبی، بحرین و ... هیچ تفاوتی با هم احساس نخواهند کرد و امت واحد اسلامی را تشکیل خواهند داد و تنها عامل محرک آنها نیز، ایدئولوژی اسلامی خواهد بود؛ نه ایدیولوژیهای دیگر. امروز باید این واقعیت را پذیرفت که مردم در وهله اول به دنبال اسلام هستند؛ علاوه بر آن به دنبال مطالبات و خواستهای طبیعی مانند رفع مشکلات معیشتی و تبعیض و بیعدالتی هم هستند و معتقدند که همه اینها با حاکمیت اسلام اصلاح خواهد شد. * اگر ممکن است درباره روابط جنابعالی با سیدحسن نصرالله در دوران
سفارت هم صحبت کنیم. مایلیم بدانیم که روابط شما با حزبالله و شخص دبیر کل آن چگونه بوده و آیا ناگفتهای در این زمینه وجود دارد که بخواهید آن را بیان کنید؟ سفیر ایران در هر کشور به صورت طبیعی در پایان ماموریت با مقامات عالیرتبه آن کشور دیدار می کند که شنیدهایم بشار اسد در این دیدار حتی به جنابعالی نشان درجه یک کشورشان را هم هدیه داده است؛ آیا در آن زمان با سیدحسن نصرالله هم دیداری داشتهاید؟ موسوی: رابطه بسیار خوب و صمیمی داشتیم و قبل از رفتن به سوریه از جمله کسانی که بنده را تشویق به رفتن کرد ایشان بودند و در آنجا نیز، جلسات بنده با ایشان غالبا از 2 ساعت بیشتر بود؛ خداوند ایشان را برای اسلام ومسلمین حفظ کند. در رابطه با "نشان ویژه" هم بله آقای اسد نشان درجه یک سوریه را که ظاهرا تا کنون به هیچ سفیری اهدا نشده، در جلسه تودیع به بنده دادند. * فارس: آقای موسوی! جنابعالی اکنون درکمیته حمایت از انقلاب اسلامی فلسطین مسئولیت مرکز مطالعات فلسطین را بر عهده دارید.به عنوان آخرین سؤال این بخش نظرتان را درباره طرح تشکیل دولت مستقل فلسطین که در حاشیه اجلاس اخیر مجمع عمومی سازمان ملل توسط محمود عباس (ابومازن) رئیس دولت
خودگران به شورای امنیت ارائه شد، چیست؟ موسوی: امضای این طرح از طرف حماس به معنای به رسمیت شناختن اسرائیل غاصب است؛ لذا دیدیم که حماس زیر بار این طرح نرفت و با آن مخالفت کرد. حماس اعلام کرد که تا آخرین وجب از سرزمینهای اشغالی را از رژیم صهیونیستی پس گرفته و آزاد خواهد کرد ولی ابومازن میخواهد بخشی از خاک فلسطین را در اختیار داشته باشد اما بالطبع با این طرح اسرائیل نیز به خودی خود به رسمیت شناخته میشود. * فارس: حاجآقا! اگر چه جنابعالی تازه از ماموریت خارج کشور برگشتید و طبعا برای رصد تحولات داخل نیازمند فرصت هستید اما دلمان نمیآید درباره مسائل داخلی ولو به اندازه ورود به مباحث این حوزه از شما سؤال نکنیم. اگر موافقید در خصوص انتخابات آینده هم صحبت کنیم... اول اینکه برنامه شما برای بعد از سفارت چیست؟ موسوی: بنده همیشه سرباز نظام بوده ام؛ زمانی گفتند کاندیدای مجلس شوید گفتم چشم و زمانی تکلیف شد در خدمت مردم در دولت باشم و زمانی هم بر اساس ضرورت در مقام سفیر انجام وظیفه کردهام اما اکنون برنامه خاصی ندارم. امروز بنده کارمند دولت هستم و هر جا لازم باشد خدمتگزار نظام و مردم باشم، اطاعت می کنم. * فارس: درباره
مجلس...؟ موسوی: در عالم امکان همه چیز امکان دارد ولی گفتم که تاکنون بنده هر جا که تکلیف شد، انجام وظیفه کردهام. چند وقت قبل یک سایت را دیدم که درباره من ?? سطر خبر نوشته بود که ?? دروغ در آن بود؛ رسانهها پل ارتباطی بین مردم و مسئولان هستند، اگر اخبار یک رسانه صحیح و شفاف نباشد، نزد مردم حکم چوپان دروغگو را پیدا می کند و لذا تاکید می کنم که اخبار باید موثق باشد. * فارس: آن سایت درباره شما چه نوشته بود؟ موسوی: مطالب زیادی نوشته بود؛ مثلا نوشته بود که موسوی و محصولی درباره انتخابات مجلس نهم مذاکره کرده در حالیکه من هیچ جلسهای با آقای محصولی نداشتم و خیلی وقت است ایشان را ندیدهام. * فارس: چون خودتان به موضوعاتی که سایتها درباره حضور شما در انتخابات نوشتهاند اشاره کردید، کار ما را برای طرح سؤال در این خصوص راحتتر کردید... بگذارید کمی شفافتر در اینباره با هم صحبت کنیم. شایعاتی درباره حضور شما در انتخابات مطرح شده؛ از جمله اینکه شما سرلیست حامیان دولت در خوزستان هستید یا اینکه قرار است از طرف "جریانی خاص" در تهران کاندیدا شوید و حتی به عنوان گزینه اصلی این جریان برای تصدی ریاست مجلس آینده انتخاب شدهاید.
این مطالب چقدر صحت دارد؟ موسوی: واقعیت اینست که در خصوص کاندیدا شدن برای انتخابات مجلس نهم هنوز اقتضائات ایجاد نشده است ولی مانعی هم وجود ندارد؛ من ?? ساله بودم که بدون حمایت هیچ گروهی مردم اهواز به بنده رای دادند و امروز هم اگر احساس کنم باید در خدمت مردم اهواز در سنگر مجلس باشم حتما ورود خواهم کرد ولی تا کنون به این جمع بندی نرسیده ام ؛ لذا اگر تکلیف باشد وببینم مردم من را میخواهند، احتمالا اقدام خواهم کرد. در خصوص بخش دوم سؤالتان هم بگذارید پاسخ متفاوتی ارائه دهم... شخصی گفته بود "خسن و خسین هر سه دختران مغاویه بودند که در مدینه آنان را گرگ درید. گفتند که اولا خسن و خسین نبود، حسن و حسین بود؛ سه نبود و دو نفر بودند. دختر نبودند و پسر بودند. آن فرد دیگر هم مغاویه نبود و معاویه بود و آن هم پدر ایشان نبود بلکه آن دو عزیز فرزندان علی (ع) بودند. در مدینه گرگ آنها را پاره نکرد بلکه امام حسن (ع) را زنش زهر داد و امام حسین (ع) را هم شمر ملعون در صحرای کربلا شهید کرد؛ آن کسی را که گرگ خورد حضرت یوسف (س) بود که آن هم در مدینه نبود بلکه در راه کنعان به مصر بود که آن هم نخورده بود بلکه برادرهاش گفتند خورده که از اصل
دروغ بود!". * فارس: صحنه انتخابات مجلس آینده را چطور میبینید؟ به نظر شما اکثریت مجلس نهم چگونه خواهد بود؟ موسوی: به نظر من اکثریت مجلس نهم را اصولگرایان تشکیل خواهند داد اما نه اکثریتی که الان هست؛ لذا اگر این روند ادامه پیدا کند، سهم اقلیت از کرسیهای پارلمان بیشتر خواهد شد. * فارس: چرا؟ موسوی: چون اصولگرایان متعدد شدهاند و در این صورت نتیجه انتخابات برای این جریان برد - برد نخواهد بود، بلکه باخت - باخت می شود و لذا برای نیروهای اصولگرا، اتحاد لازمه کار است. * فارس: اصلاحطلبان برای حضور در عرصه انتخابات شرط گذاری کردهاند اما نیروهای انقلاب به صراحت اعلام کردهاند که سران این جریان در وضعیتی نیستند که بخواهند برای نظام شرطگذاری کند بلکه خودشان مشروط به اعلام برائت از فتنهگران می توانند وارد عرصه شوند. نظر شما در این زمینه چیست؟ موسوی: من یک پاسخ کلی به این سؤال می دهم که خیال همه راحت شود؛ هیچ فردی حق شرطگذاری برای نظام در هیچ عرصهای به خصوص برای ورود به عرصه انتخابات ندارد و همه بدون استثناء مدیون نظام هستند. کسی که شرط میگذارد خود به خود از نظام فاصله میگیرد. همه ما هر چه داریم از اسلام و نظام
اسلامی و مردم داریم. * فارس: به عنوان آخرین سؤال وضعیت حامیان دولت در انتخابات مجلس نهم چگونه ارزیابی می کنید؟ فکر می کنید نگاه مردم به عملکرد دولت واقعبینانه است و با این نگاه، حامیان دولت شانسی برای پیروزی در انتخابات آیند دارند؟ موسوی: مردم واقعگرا هستند و با همین نگاه واقعبینانه، همه تحولات و عملکرد همه دستگاهها و مجموعهها را رصد می کنند؛ گاهی اوقات سیاسیون تصور می کنند که نگاه مردم اینچنین است اما نتیجهای که از صندوق رای بیرون میآید، خلاف تصور آنهاست و این نشان می دهد که سیاسیون عقبتر از مردم هستند. در یک کلام بگویم که مردم همه مسائل را به خوبی رصد می کنند و تحولات را خوب تحلیل می کنند و در این شک نکنید که به موقع و در بزنگاهها، خوب هم تصمیمگیری می کنند.