اخبار آرشیوی
شاخصهای انتخابات در"مکتب امام" /عدالت/ ۱۰۷- رهبر معظم انقلاب: نباید بگذاریم که نور امید دلهاى مردم به دستگاه عدالت اسلامى، خاموش شود/ این، افتخار ماست که کسى به خاطر عدالت ما، با ما بد شود/ با ظلم هر کسى، در هر مرتبه اى، برخورد کنید
بخشی از بیانات رهبر معظم انقلاب در باب " عدالت " : اگر توانستیم خودمان را به جایى برسانیم که در سطح جامعه، هر کس احساس کرد به او ظلم شده است، در دلش نورى بدرخشد که «اگر به دستگاه قضایى مراجعه کنم، حق خود را استنقاذ خواهم کرد»؛ اگر چنین نورى در دل هر مظلوم و مسلوب الحقى وجود داشته باشد، دستگاه قضا کامل است. این، همان بسط عدالت است. این، همان پیشگیرى از جرم است. پیشگیرى از جرم شاید در قانون اساسى هم به این معنا نباشد که دستگاه قضایى باید ابزارى به وجود آورد - یا یک دستگاه فرعى به وجود آورد - که برود جلو جرم را بگیرد. معلوم نیست به این معنا باشد. البته تفسیرش با افراد خاص و دستگاه خاصى است. لکن پیشگیرى از جرم، به همان اجراى عدالت است. «و لکم فىالقصاص حیوة یا اولى الالباب.» اگر قصاص کردید، قتل واقع نمىشود. اگر اجراى عدالت به شکل دقیق انجام گرفت، ظلم در جامعه اتفاق نمىافتد. اگر مجرم کما هو حقه تعقیب شد و مر حق و عدل درباره او جارى شد، کسى به جرم گرایش پیدا نمىکند. این، یک امر قهرى است. بسط عدالت همین است. پیشگیرى از جرم هم همین است. اینها اهداف و آرزوها و غایات قوه قضاییه است و این غایات، با همین کار قضایى
که شما انجام مىدهید، تحقق پیدا مىکند و چیز دیگرى لازم ندارد. لذا موضوع قضا یعنى همان قضاوت کردن، حق را احقاق کردن و دل مظلوم را شادکردن. این، قضاست؛ که در دل آحاد مردم، نور امید بر مى افروزد. اگر کسى به دفعات مکرر، مثلاً به بنده مراجعه کند، در دفعات اول با امید بیشتر مىآید و اگر پاسخ و عکسالعملى نبیند، بتدریج این امید کمتر خواهد شد. دفعه دهم، چنانچه حادثه اى براى او پیش آید، خواهد گفت «چرا به فلانى مراجعه کنم؟ فایدهاى ندارد!» نور امید در او فرو مىمیرد. این، اول مصیبت است. نباید بگذاریم که نور امید دلهاى مردم به دستگاه عظیم عدالت اسلامى، که مظهر آن قوه قضاییه است، خاموش شود. این هم بسته به آن است که عدالت را به هر قیمتى که هست، اجرا کنیم. بنابراین مىتوانیم این را به عنوان یک آرزوى عملى، به عنوان چیزى که از دسترس ما دور نیست، آرزو کنیم و براى آن تلاش کنیم و از خدا بخواهیم که «و ارزقنى اجتهاد المجتهدین.» در این راه، بتوانیم قوه قضاییه را به این شکل درآوریم. با ظلم هر کسى، در هر حدى و در هر مرتبه اى، برخورد کنید. آن ظالم هر که باشد، در هر رتبه اى از رتب و هر درجه اى از درجات قرار داشته باشد،
باید با او برخورد شود. با ظالم باید برخورد شود. قضاى اسلامى قضایى است که امیرالمؤمنین علیه الصّلاة و السّلام، نسبت به حسان بن ثابت اعمال کرد. «حسان» با شعر و زبان خود، از امیرالمؤمنین دفاع کرده بود. به امیرالمؤمنین گفتند: «او جزو دوستان شماست. او جزو گروه شماست. او در دفاع از شما شعر گفته است؛ جزو مجموعه شماست. حال اگر در ماه رمضان مرتکب کار خلافى هم شده - که البته کار او ظلم به کسى هم نبوده، بلکه ظلم به نفس خودش بوده است - از وى صرف نظر کنید!» امیرالمؤمنین فرمود: «من حدِ الهى را تعطیل نمىکنم!» و حد را بر او جارى کرد. یک عده آدمهاى بدجنس که همیشه در هر جامعه اى هستند و مترصدند ببینند زخم خوردگان حکومت اسلامى و دستگاه عدالت اسلامى چه کسانى هستند تا به سراغ آنها بروند، دور آنها را بگیرند و دل آنها را با دستگاه عدالت اسلامى و حکومت اسلامى مخالف کنند، در آن عهد هم بودند که «حسان» را دوره کردند و گفتند: «دیدى على بن ابىطالب چگونه با تو، که این همه خدمت کرده بودى و این همه زحمت کشیده بودى، ناسپاسى کرد!» داغش کردند و فرستادندش در دستگاه معاویه و آن وقت بنا کرد علیه دستگاه علوى حرف زدن و شعر گفتن! ما هم از
اول انقلاب، از این گونه افراد داشتیم که «با دستگاه اسلامى» بودند، اما «بر دستگاه اسلامى» شدند. چرا؟ براى خاطر عدالت! این، افتخار ماست که کسى به خاطر عدالت ما، با ما بد شود. «امیرالمؤمنین قتل فى محراب عبادته لشدة عدله.» افتخار است اگر بتوانیم به این حالت دست پیدا کنیم. ننگ و سرافکندگى آنجایى است که خداى ناخواسته کسى با ما به خاطر بىعدالتىمان بد شود. این است که انسان از خفت و هوان آن، در دنیا و آخرت نمىتواند نجات پیدا کند. اما این که با ما بد شوند که «چرا حد جارى کردید؟ چرا ناشایسته را از کار خود برکنار کردید؟ چرا به شایسته، طبق شایستگى او اهمیت دادید؟ چرا تخلف را از هر کسى، حتى از نزدیکان و اکابر خود ندیده نگرفتید؟» این بد شدن، مایه افتخار است. این که بد نیست. و این مىشود آن دستگاه قضایى که نور امید را در دلها روشن خواهد کرد. وقتى دیدند که این دستگاه قضایى رفیق و دوست و قوم و خویش و نزدیک و دور نمىشناسد؛ حق و باطل را مىشناسد؛ حق را بلند مىکند و باطل را سرکوب مىسازد، هر کسى امید پیدا مىکند. این، آن کمال مطلوب قوه قضاییه است. در دستگاه قضایى جمهورى اسلامى، باید براى ضعفا یک نگاه مؤکد و یک عطف نظر
ویژه وجود داشته باشد. تردیدى نیست که در مقابل ترازوى عدل، همه یکسانند؛ اما ضعفا غالباً - یا در بسیارى از اوقات - دستشان به ترازودار عدالت نمىرسد و زبان گویا ندارند. خیلى فاصله است بین آن متخلف قانوندان که پیچ و خمهاى قانون را مىشناسد؛ مىفهمد از کجا وارد شود، کجا تندروى کند، کجا کند روى کند، کجا لبخند بزند، کجا اخم کند، با هر کسى چگونه رفتار کند، کجا را امضا کند و کجا را امضا کند که گیر نیفتد؛ با آن انسان ضعیفى که این پیچ و خمها را بلد نیست. فرق است بین آن کس که توانایى دارد وکیل زبردستى را به استخدام درآورد تا برایش همه جادهها را صاف کند، و کسى که چنین توانایى را ندارد. اینها یکسان نیستند. بله؛ آنجا که بناى ترازو کردن سخن حق و سخن باطل است، همه یکسانند. اگر دزد بر دیوار خانه کسى نردبان بگذارد، شما نگاه نمىکنید که این خانه، خانه کیست. خانه هر که باشد، دزد را تعقیب خواهید کرد. در این شکى نیست. اما بالضروره، تفاوت است در رعایتى که مسؤول و مرجع قضا باید نسبت به انسان ضعیف بکند: «کوزه بى دسته چو بینى، به دو دستش بردار / مرد بى برگ و نوا را، سبک از جاى مگیر»؛ لذا باید توجه کرد. غالب عناصر مؤمن و حزب
اللهى و کسانى که در میدانهاى دفاع از جمهورى اسلامى در خطوط مقدم قرار گرفتند، جزو دسته دومند. کسى که نشان داده است براى خدا حاضر است جانفشانى کند و حال در یک واقعه قضایى گیر افتاده است و نمىتواند درست حقانیت خودش را بیان کند - چه برسد به اثبات آن - باید به او کمک کرد؛ به او باید نگاه مضاعف کرد؛ به او بایستى رسید، تا اگر حق است معلوم شود و اگر هم حق نیست که هیچ. اگر مبطل است و محق نیست، طبق قانون و عدل باید با او رفتار کرد؛ اما باید مواظب باشیم که حق گم نشود و عدل پایمال و فراموش نگردد. این، جزو افتخارات نظام جمهورى اسلامى خواهد بود. مبادا در گوشه و کنارى، قضیه به عکس شود. بیانات در دیدار جمعى از قضات و اعضاى دستگاه قضایى - ۱۳۷۱/۱۰/۲۳