اخبار آرشیوی

کدخبر: 567542

رئیس سابق شبکه "العالم" در گفتگوی تفصیلی با «نسیم»/۱- قرار نیست در سیاست خارجی از آرمان‌ها بگذریم بلکه باید به زبان بین‌المللی آنها را بیان کنیم/ احمدی‌نژاد برای بهبود روابط خارجی فداکاری کرد/ نامه تبریک پادشاه عربستان برای آقای روحانی را مثبت می‌دانم/ نباید اختلاف در مورد سوریه روابط ما با ترکیه را تحت تاثیر قرار دهد

محمد حسن بهشتی پور، کارشناس مسایل بین المللی و مدیر سابق شبکه جهانی العالم با حضور در خبرگزاری «نسیم» ضمن بررسی مسائل و تحولات بین المللی و منطقه‌ای به بررسی اولویت های دولت یازدهم در سیاست خارجی پرداخت. این مصاحبه طی دو بخش منتشر می‌شود که بخش اول آن به شرح زیر است: * نسیم: آقای دکتر با توجه به تغییر دولت در آینده نزدیک و با توجه به شرایط منطقه و تهدید ها و تحریم های موجود، اولویت های سیاست خارجی برای دولت آینده را در چه مواردی می دانید؟ بنای بنده این نیست که حرف های تکراری را بیان کنم لذا یک آسیب شناسی سی و سه ساله در مورد سیاست خارجه ایران را بیان می کنم. نظرم یکی از نکاتی که در بررسی سیاست خارجه مهم است این است که ما هم به مقدورات توجه کنیم و هم به محدودیت ها. به دنبال مباحثی نرویم که با توجه به روابط خارجه ایران قابل اجرا نباشد و یا اصلا ایران امکانات چنین چیزی را نداشته باشد. این باعث می شود دچار خواسته های غیر قابل اجرا و بیان یک سری حرف های قشنگ نشویم. نکته دوم اینکه من اعتقاد دارم که ما دچار افراط در نقادی در همه زمینه ها از جمله نقد در زمینه سیاست خارجه شده ایم. خوب نقد می کنیم اما وقتی که از نقد کننده می پرسیم حالا چه باید کرد؟ می شنویم که برای پاسخگویی به راه کار ها باید در یک فرصت مناسب بنشینیم بحث کنیم. نکته سوم اینکه ما باید در مورد صحبت کردن با زبان بین الملل را تمرین کنیم و زبان بین المللی هم زبان انگلیسی، عربی و یا فرانسه نیست و این وسیله هایی هستند که شما پیام را به طرف مقابل منتقل می کنید. در دیپلماسی امروز زبان بین المللی، آن هنجار ها و ارزش ها و باور هایی که در طی چهارصد سال از عهد نامه وست فالین به این سو بر روابط بین الملل حاکم شده است و چه ما بخواهیم و چه نخواهیم این عهد نامه به عنوان یک نُرم و یک ترمینولوژی لغت بر روابط بین الملل حاکم شده است. شما در مقابل خود سه وریکرد دارید. یک رویکرد این است که شما بیایید در مقابل این ترمینولوژی و هنجار ها می ایستید و می گویید که هرچه که انها گفته اند بیخود است و من یک فرد انقلابی هستم، من یک فرد ارزشی هستم و من حرف خودم را می زنم و آنها هم حرف خود را بزنند. این نوع فهم و رویکرد اولا باعث می شود که طرف مقابل نفهمد. رویکرد دوم هم وجود دارد که با زبان و لغت آنها صحبت می کند، اما حرف های آنها را می زند یعنی چون از آنها مدل گرفته است و می خواهد در مدل آنها صحبت کند و قرار نیست که یک آدم انقلابی و ارزشی باشد حرف های آنها را به زبان می آورد. رویکرد سوم هم این است که طرف ارزش ها و هنجار های بین المللی را می داند ولی می آید حرف های خود را به آن زبان بیان می کند و طرف مقابل را مجاب می کند که فلان حرف را بپذیرد. مشکل اصلی ما در سیاست خارجی این است که دیپلمات های ما یا به زبان بین المللی صحبت نمی کنند و یا اگر هم صحبت می کنند حرف های خود را نمی زنند و حرف های آنها را می زنند. بنده معتقد هستم که ما یک بار باید جرات . جسارت کنیم و بیاییم حرف های خود را در چهارچوب و قوانین بین المللی ترجمه کنیم و استدلال های محکمی از آن بسازیم تا بتوانیم حق خود را بگیریم. قرار نیست که ما از آرمان ها و حرف های خود بگذریم اما باید این آرمان ها را با زبان خوب و قابل درک برای طرف مقابل ارائه دهیم. * سیاست خارجه ما برنامه بلند مدت ندارد موضوع بعدی که در سیاست خارجه ما با آن روبرو هستیم این است که گفته می شود که ما برای سیاست خارجه خود یک برنامه بلند مدت داریم و بنده به عنوان فرد رسانه ای هرچقدر که کنکاش می کنم به این برنامه نمی رسم. باید بخشی از این برنامه به یک صورتی اعلام شود، یعنی همیشه دکترین سیاست خارجی کشور های بزرگ مانند امریکا و روسیه یک بخش اعلانی و یک بخش اعمالی دارد. بخش اعلانی آن بخشی است که منتشر می شود تا دیگران از آن مطلع شوند و اعمالی آن بخشی است که منتشر نمی شود ولی به آن عمل می شود. بنده زمانی که با مسئولین سیاست خارجی کشور از دولت مهندس موسوی گرفته تا همین الان صحبت کردم، به اتفاق می گویند که ما برنامه داریم ولی چون من عضو وزارت خارجه نبودم، طبیعی است که این برنامه را به دست بنده ندهند چرا که ممکن است آن را منتشر کنم، ولی انتظار بود آن بخش اعلانی آن از طرف وزارت خارجه منتشر شود و من انتظار ندارم که بخش اعمالی آن که محرمانه است را در اختیار من و امثال بنده بگذارند. اما جنبه دیگی اینکه، گاهی شما از اثر به موثر پی می برید یعنی دنبال این هستید که ببینید آیا برنامه ای وجود دارد؟زمانی که دولت عوض می شود و تمام برنامه قبلی را عوض می کند نشان می دهد که برنامه قبلی هیچ مبنایی نداشته و نمی توان به آن برنامه گفت و بیشتر به سلیقه شخصی شبیه بوده است. وقتی که یک سفیر برنامه سیاست خارجه را تحت تاثیر قرار می دهد و به مدل خود عمل می کند، یعنی اینکه اصلا برنامه ای وجود ندارد. نمی خواهم بگویم که برنامه ای وجود ندارد، من می گویم که بنده از اثر نمی توانم به موثر پی ببرم. من باید بتواند از یک نتیجه متوجه شوم که یک برنامه ریزی دقیقی وجود دارد و برنامه ریزی یعنی اینکه ما تحت تاثیر تعویض یک سفیر برنامه خود را عوض نکنیم، با تعویض وزیر خارجه تمام برنامه ها عوض نشود. * در مقابل تحولات بزرگ تغییری در سیاست خارجی ما پدید نیامده است جنبه دیگری که این است که در دنیا تغییرات مهمی صورت گرفت، مثلا بعد از انقلاب اسلامی ایران که یکی از مهم ترین حوادث در قرن اخیر بود، در سال 1989 دیوار برلین، مظهری از جنگ سرد که حدود شصت سال روابط بین شرق و غرب را ساخته بود، فرو ریخت و در روابط بین الملل یک تحول بزرگ ایجاد کرد. اما در مقابل این تحول بزرگ ما چه تغییری در سیاست خارجه خود مشاهده کردیم؟ آیا نباید با یک تحول بزرگ در عرصه بین المللی ما در سیاست خارجه خود یک تغییری ایجاد کنیم؟ بعد از دیوار برلین ما شاهد فروپاشی شوروی هستیم که در سال 1991رخ می دهد. یک امپراتوری به پانزده کشور کوچکتر تجزیه شده و این حادثه کل دنیا را تحت تاثیر قرار می دهد. متاسب با این حادثه چه تغییری در سیاست خارجه ما رخ داد؟ما چه کاری را انجام دادیم؟ آیا اصلا باید کاری انجام می دادیم یا خیر؟ ما فقط یک ستاد کشور های مشترک المنافع تشکیل دادیم و سعی کردیم که این کشور ها را پوشش دهیم. آیا تحولی به این بزرگی باید فقط با تشکیل یک ستاد همراه باشد؟ در سال 1993 چک و اسلواکی از هم جدا می شوند و در سال 1995 یوگسلاوی کاملا از هم می پاشد و شش کشور از آن متولد می شود و این حادثه در سیاست های اروپا تغییرات زیادی را ایجاد می کند، نمی دانم که شما کشتار های بوسنی و هرزگوین را بخاطر دارید.بنده نمی خواهم تارخ سیاست خارجه برای شما بگویم ولی می خواهم از فرصت استفاده کنم و بگویم که ما نسبت به این تحولات چه کردیم؟ چقدر تحول را جدی گرفتیم؟ جلو تر که می آییم حمله صدام به کویت است و برای اولین بار حق حاکمیت یک کشور را نادیده گرفتند و شمال و جنوب عراق را منطقه پرواز ممنوع اعلام کردند و بر سر این موضوع یک سری مناسبات جدیدی در سیاست بین المللی ایجاد شد و در مورد کوزوو هم در سال 1999 چنین اقدامی را انجام دادند.کوزوو یک استان کشور صربستان بودکه از یوگسلاوی جدا شده بود و به راحتی آنجا را مستقل کردند و الان حدودا 70 کشور دنیا کوزوو را به رسمیت شناخته است. شما سیر این تحولات را نگاه کنید که واقعا برق آسا اتفاق افتاد. در سال 2001 که یازده سپتامبر اتفاق می افتد مفهوم تروریسم بجای کومونیسم در عرصه بین الملل مطرح می شود. قبل از آن سازمان سیا بودجه های خود را برای مقابله با کومونیسم توجیه می کرد و بعد از این حادثه بودجه های خود را در مبارزه با تروریسم توجیه کردند.گفتند که یک پدیده جهانی به نام تروریسم وجود دارد و با این بهانه کل دنیا را بهم ریختند که بوش در این سناریو سهم بسزایی دارد و با همین بهانه افغانستان و عراق را گرفت. این حوادث در بعضی جاها به ضرر ما و در بعضی جاها به نفع ما بود. آنجایی که صدام و طالبان ساقط شد به نفع ما بود و ورود امریکا به منطقه به این شکل قطعا برای ما یک تهدید بود. * لازم است وزارت امور خارجه به روز شود تمام این ماجرا هایی که خدمت شما عرض کردم نیاز داشت که وزارت خارجه ما یک تحول در خود ایجاد بکند و در واقع خود را در برابر این تحولات به روز بکند. بنده نه در دوره آقای ولایتی و نه در دوره اصلاحات و نه در دوره آقای احمدی نژاد هیچ تحول در خور این تغییرات را ندیدم. آقای روحانی که میراث دار این حوادث است و نقطه اوج مسایل امروز مسئله هسته ای و سوریه است. در سوریه یک رودر رویی جدی بین جبهه مقاومت که در آن ایران و روسیه و چین و حزب الله لبنان و تا حدودی عراق وجود دارند و در طرف مقابل هم امریکا و اسراییل و فرانسه انگلیس و ترکیه و امارات و عربستان وغیره وجود دارند. سیاست خارجی آقای روحانی باید بتواند این موضوع را به نحو احسن حل کند. من متوجه هستم که همه این موضوعات به دست وزارت خارجه نیست، ولی وزارت خارجه ما می تواند در جهت رسیدن به یک راه کار فوق العاده کمک کند. در مورد مسئله هسته ای هم همینطور، ولی رئیس جمهور رئیس شورای عالی امنیت ملی است و من تعجب می کنم آقای احمدی نژاد در مصاحبه خود می گوید که من کاره ای نیستم، این اصلا توجیه ندارد. مگر می شود که رئیس شورای عالی امنیت ملی کشور کاره ای نباشد، چطور می شود به عنوان رئیس این شورا به عنوان عالی ترین سطح در جریان جزیات مباحث قرار گرفته است حالا چه اتفاقی افتاده در آنجایی که باید پاسخگو باشد و می گوید که من اصلا کاره ای نیستم و در جریان هم نیستم، مگر می شود؟ این نمی شود که آدم یک زمانی بگوید که با مسئولیت تمام قضیه را مدیریت می کند و چون نتیجه نگرفته ای در جای دیگر بگویید که چون دیگران در کار من دخالت کردند، پس من کاره ای نبوده ام. این پذیرفتنی نیست، شما یا مسئول هستید و یا نیستید. نمی توانیدکه در عین حال مسئول باشید ولی پاسخگو نباشید. بنابراین برادر عزیزمان آقای روحانی هم به عنوان رئیس شورای عالی امنیت ملی می تواند به حل این قضیه کمک کند. تمام کار های کارشناسی در کمیته های مختلف در شورای عالی امنیت ملی و با کمک وزارت خارجه و سایر نهاد های مربوطه انجام می شود و این شورا جایی است که همه را با هم هماهنگ می کند یعنی وزارت خارجه را با وزارت اطلاعات، وزارت اطلاعات را با وزارت دفاع، وزارت دفاع را با سپاه، سپاه را با ارتش و همه دستگاه های را که ممکن است در این مسایل دخیل باشند با هم هماهنگ می کند. بله، در مسئله هسته ای آن فردی که حرف آخر را میزند مقام معظم رهبری است ولی قبل از اینکه خدمت ایشان برسد بر روی آن کلی کار های کارشناسی انجام می گیرد. این خیلی ساده انگارانه است که ما بگوییم این مسایل را فقط خود آقا تصمیم می گیرد، عملا اینطوری نبوده است وهمه کار های کارشناسی انجام می گرفته و تمام نظرات جمع آوری می شده و به صورت دسته بندی شده نظر شورای عالی امنیت ملی بر روی آن گذاشته می شده و در مرحله آخر آقا تصمیم گیری می‌کردند که حالا چه کار باید کرد. این خیلی مهم است که چه افرادی در تیم های کارشناسی چه زحمت هایی می کشند و چقدر انگیزه داشته باشند، چقدر خوب فکر کنند و راه کار های مختلف را بررسی کنند. بنده فکر می کنم که این حرف ها یک آسیب شناسی جدی است و آقای روحانی باید از الان بر روی آنها فکر کند که چه کار می شود کرد. بنده می گویم که بعضی وقت ها لازم است که ما یک نگاه باز نگری کنیم و از بازنگری وحشت نداشته باشیم و هر بازنگری به این معنی نیست که مسیر عوض می شود و شما می توانید آرمان ها و ایده آل هایت را نگه داری و در هر مرحله ببینید که روشی که انتخاب کردید ایا روش مناسبی بوده است؟ ایالازم نیست که روش دیگری را اتخاذ بکنیم؟ ببینید موضوع از سوریه دو سال گذشته است، آیا ایران نیاز دارد که در دوران آقای روحانی نسبت به این موضوع یک بازنگری بکند؟ اصل نگرش انسان نسبت به یک پدیده مهم است و زمانی که شما نگرش خود را تغییر دهید چه راه کار های ساده ای می توانید ارائه کنید. یعنی شما گاهی وقت ها چنان غرق یک مسئله می شوید که فکر نمی کنید که یک راه حل دیگر وجود داشته باشد. یک آدم ناچیز مانند بنده از بیرون می آید و می گوید که ممکن است شما نیاز داشته باشید که دست نگه دارید و از اول به ان نگاه کنید، ایا واقعا راه حل دیگری وجود ندارد؟ هم راجع به مسایل هسته ای و هم در مورد سوریه، هم مسئله حقوقی دریای خزر، هم در مورد جزایر سه گانه که در سیاست خارجه ما به عنوان موانع مطرح است، شاید ده راه کار بهتر وجود داشته باشد. منتهی مسئله هسته ای در بین این ها دارای اولویت بیشتری است. الان فرصت خوبی است که بنشینیم و یک بازنگری بکنیم، دولت جدید آمده و یا وزیر خارجه را ابقا می کند و یا وزیر خارجه جدیدی می آورد ولی نمی تواند همه تیم وزارت خارجه را عوض کند. نیروی وزارت خارجه ما زمانی می تواند کار درستی انجام دهد که رویکردهای صحیحی داشته باشد، افرادی باشند که پشتوانه ملت ایران را داشته باشند، به منافع جمعی و ملی توجه بکنند، انگیزه های انقلابی داشته باشند و بلد باشند که با آن زبان بین المللی چگونه صحبت کنند. * نسیم: ایا می توانید کمی مصادق های این اولویت هارا بیان کنید؟ مثلا آقای روحانی در مورد همسایه ها صحبت کردند و یا جایی گفتند که ما خیلی عقب تر از تنش زدایی هستیم و باید کلی کار بکنیم تا بعد به مرحله تنش زدایی برسیم.در حالت کلی بعد از آن بازنگری ها که فرمودید چه اولویت هایی و به چه مصادیقی باید پرداخته شود. از نظر تئوری نزدیک شدن به همسایه ها چیز بسیار خوبی است و باید این نظریه تقویت شود. چون همسایه ها را نه ما تعیین کرده ایم و نه می توانیم آنها را حذف کنیم و همسایه شدن با این پانزده کشور اجباری بوده است و چه ما از آنها بدمان بیایید و چه خوشمان بیایید باید ملاحظات همسایگی را داشته باشیم و من خوشحال هستم که این امر را آقای روحانی در اولویت های خود گذاشته است. برای اینکه وقتی در افغانستان نا امنی بوجود می اید باعث می شود که در ایران ناامنی بوجود بیایید. اما باید اولویت را تعیین کنیم. * حتی در روابط عشقی می گویند که عشق یک طرفه مایع دردسر است معمولا در روابط دو طرف وجود دارد و روابط یک طرفه نمی شود و جواب نمی دهد. مثلا آقای احمدی نژاد خیلی تلاش کرد که روابط ما با کشور های عربی بهبود پیدا کند و به سفر های بی سابقه ای رفت. مثلا در سال های بعد از انقلاب هیچ یک از روسای جمهور ما به امارات متحده عربی نرفته بودند ولی آقای احمدی نژاد با جرات و جسارت رفت چرا؟ برای اینکه اثبات کند برای رفع مشکلات هیچ حد و مرزی را ندارد و حاضر است به هر نوع فداکاری دست بزند اما نتیجه چه شد؟ ایا مشکل حل شد؟ خیر، چرا؟ برای اینکه طرف اماراتی نمی خواست و متقابلا امیر امارات به تهران نیامد وحتی استنکاف داشتند که وزیر امور خارجه خود را بفرستند یا درمورد عربستان سعودی که آقای احمدی نژاد در چندین سفر به آنجا رفت ولی مقامات عربستان یک بار به تهران نیامدند چرا؟ برای اینکه دو طرفه نیست و یک طرفه است. حتی در روابط عشقی می گویند که عشق یک طرفه مایع دردسراست، چه برسد به سیاست خارجه. پس وقتی که شما در اولویت های خود روابط با همسایگان خارجی را می گذارید در تئوری خیلی خوب است ولی در عمل می‌روید و می‌بینید که با یک مانع جدی برابر هستید و این مانع این است که طرف مقابل آن واکنش های جدی را از خود نشان نمی دهد. لذا باید یک دیپلمات حرفه‌ای بنشیند و فکر کند که چرا این واکنش مناسب بوجود نمی آید و آن را ریشه یابی بکند وآن عوامل را از بین ببرد. ما در مورد روابط با عراق، افغانستان، ترکمنستان، آذربایجان چه مسایلی را داریم؟ در حوزه خزر با قزاقستان و روسیه همسایه هستیم و با این کشورها از نظر گسترش روابط در چه سطحی هستیم؟ * ما حسن نیت خود را ثابت کرده ایم ما آمدیم با آذربایجان روادید را لغو کردیم ولی آنها حاضر نشدند که برای ایرانیان روادید را لغو کنند و کاملا حسن نیت خود را نشان دادیم و کلی هم به مردم جمهوری اذربایجان برای سفر به ایران کمک کردیم، بیینید توریسم پژشکی در ایران کلی رونق پیدا کرده چون هم کیفیت خدمات پزشکی در ایران بالا است و هم نسبت به کشور های دیگر قیمت پایین تری دارد و مرتب بیماران جمهوری آذربایجان به ایران می آیند و به راحتی پذیرش می شوند و پول آن را هم پرداخت می کنند و حسن این کار این بود که این سفرها دیگر ویزا نمی خواهد ولی متقابلا ایرانی هایی که می خواهند بروند باید بروند و در نوبت بایستند و ویزا بگیرند و حتی برای کارمندان رسمی وزارت و یا افرادی که پاسپورت سبز دارند به بهانه های مختلف از طرف جمهوری آذربایجان مشکل ایجاد می شود. یک طرفه نمی شود. من دست ان افرادی که این روادید را لغو کردند می بوسم ولی من می گویم که باید یک کار تکمیلی انجام می شد و باید می رفتند بررسی می کردند که چرا جمهوری آذربایجان در روابط با ما مشکل دارد مااین مشکلات را حل کنیم که به نظر بنده این مشکلات قابل حل است. ما در مورد ترکمنستان به راحتی سواپ گاز را انجام می دادیم و مبادلات گاز داشتیم که متوقف شد و مشکلات مختلف بوجودآمد، این مشکلات چیست؟ الان راه آهن اینچه برون را راه انداختیم که ایران بتواند از طریق ترکمنستان به قزاقستان وصل شود و این طرح کلی در توسعه مناسبات بین ایران و ترکمنستان و قزاقستان تاثیر مثبت دارد، اما کار مکملی که باید باعث شود بر روی این ریل کالا بیاید و برود انجام ندادیم و در این زمینه باید قراردادها و توافق نامه هایی انجام شود و ساختن راه اهن فقط یک مقدمه و شرط لازم است ولی شرط کافی نیست. ما بنادر جنوبی خود را در اختیار افغانستان قرار دادیم که بتوانند اجاره کنند و بیاییند استفاده کنند، برخی داد و بیداد راه انداختند در داخل کشور که آقا اینها درحال فروش بنادر کشور هستند. من نمی دانم این افرادی که با این گونه تصمیمات مخالفت می کنند اصلا میدانند روابط بین الملل یعنی چه؟ می دانند اگر یک کشوری راه های خود را در اختیار کشور دیگری قراردهد باعث می شود که ارتباطات دو کشور تقویت شود و یا بتواند وابستگی متقابل بوجود آورد. انها که آمدند و هزینه آن را نیز پرداخت کردند ولی اگر بنده بودم به صورت رایگان در یک دوره پنج ساله این راه ها را در اختیارشان می گذاشتم تا این فضا ایجاد شود تا بین ایران و افغانستان تقویت شود و به جای مواد مخدر، کالا جابجا شود، در آنجا نیروی کار ایرانی و افغانی مشغول بشود، ببینید توسعه اقتصاد و تجارت هم در ایران و هم در افغانستان سبب توسعه کار می شود. بنابراین بندر جاسک و چابهار را در اختیار انها گذاشتند باعث افتخار برای ایران است که می خواهد باعث توسعه مناسبات شود. این با اقتدار ملی این قرارداد را امضا می کند و دستور کار آن هم مشخص است، کالایی که می رود معلوم است، اهداف معلوم است و دو کشور برادر که کلی سابقه تاریخی با هم دارند را به هم نزدیک تر می کند. مثلا ما داریم یک خط آهن به هرات و از هرات به تاجیکستان می کشیم که این طرح متوقف شده است، چرا باید این طرح متوقف شود؟ما وقتی می توانیم به دوستان تاجیک خودرا نزدیک کنیم و می توانیم راه های ارتباطی را کوتاه کنیم چرا باید چنین طرحی به دلایل تحریم، مشکلات سرمایه گذاری و یا هر چیز دیگری متوقف شود؟ بیاییم این طرف کشور در سمت کشور ترکیه، ما با کشور ترکیه در اوج شرایط تحریم، در اوج بی سابقه ترین تحریم ها در تاریخ ایران در این یک سال اخیر که با تحریم های قبل قابل مقایسه نیست؛ یعنی از تیر ماه 91 تا تیر ماه امسال این بخش از تحریم ها که خارج از قعطنامه هم بود و ناجوانمردانه ترین تحریم ها بر علیه ایران بوده است که کشتیرانی، بانکداری و نفت را شامل می شود و اخیرا ریال و صنعت خودرو را نیز به ان اضافه کرده اند در کل تاریخ سی ساله بی سابقه بوده است. * نباید اختلاف در مورد سوریه روابط ما با ترکیه را تحت تاثیر قرار دهد حالا در این شرایط کشوری مانند ترکیه علی رغم همه این فشار ها رابطه خود را با کشور ما حفظ کرده است و ما آمده ایم بر سر سوریه با این کشور دچار مشکل شده ایم، خیلی خوب دو کشور می توانند در یک موضوعی با هم اختلاف داشته باشند و در عین حال با هم رابطه هم داشته باشند و نباید این ها را مطلق کرد، نباید به صرف اینکه ما باترکیه در مسایل سوریه اختلاف داریم پس باید همه مسایل خود با ترکیه را نادیده بگیریم یا برعکس ترکیه نسبت به ما نباید چنین اقدامی را بکند. از طریق ارتباط با ما کلی سود و درآمد کسب میکند و برای رضای خدا که با ما ارتباط برقرار نکرده است، برای سودآوری اوست و این سود متقابل است و یک جانبه نیست.ب بنابراین آقای روحانی حتما به روابط با ترکیه توجه بکنند و این رابطه همسایگی باید پابرجا باشد. اما به هر حال بین کشورها اختلاف نظر وجود دارد و کشورها نمی توانند در همه زمینه ها با هم منطبق باشند. همچنین که ترکیه با کشور های دیگر اختلاف نظر دارد. ترکیه بر سر قبرس شمالی و جنوبی با یونان مشکل دارد، همینطور با سوریه و ارمنستان اختلاف نظر دارد اما دلیل نمی شود که روابط خود را قطع کند. من نامه تبریکی که عبدالله پادشاه عربستان برای اقای روحانی ارسال کرد را یک نامه تاکتیکی ندیدم و باور کردم که به هر دلیلی یک حرکتی مثبت انجام شد و ما باید از این حرکت استقبال کنیم و نگوییم که این ها همه وهابی و ضد دین هستند و نباید سر به تن این ها نباشد مدام به اخبار کما رفتن و مریض شدن عبدالله نپردازیم که آلوده شدن به این اخبار خلاف است و به ما ضربه می زند و هیچ نفعی به حال ما ندارد. چون به نظر من زمانی که ما با عربستان صعودی بد باشیم سود آن را امریکایی ها می برند. امریکا در پنج سال گذشته بیش شصت میلیارد دلار قرار داد فروش تسلیحات نظامی با عربستان و امارات و قطر به اسم مقابله با ایران و در راستای ایران هراسی بسته است. من می خواهم بگویم که زمانی که ما با آنها درگیر هستیم، نفع این درگیری به جیب آمریکایی ها و انگلیسی و فرانسه است. تدبیر یعنی همین که بنشینیم و ریشه یابی کنیم که چرا این روابط یکطرفه است؟ اقای احمدی نژاد خیلی تلاش کرد ولی موفق نبود چرا؟ برای اینکه دلایل را ریشه یابی نکرده بود. این دلایل باید کشف شود و این هم از طریق شورای همکاری خلیج فارس و به ویژه عربستان میسر است. * دیپلماسی عمومی مزیت ایراد در بین مردم پاکستان است اما پاکستان، پاکستان کشوری است که دیپلماسی عمومی در بین مردم آنها بسیار موثر است و این می تواند برای ما یک مزیت باشد. یعنی افکار عمومی مردم پاکستان چه سنی و چه شیعه نسبت به ما بسیار مثبت است، البته در سال های اخیر این نگاه مثبت نسبت به ما کمتر شده است ولی باز هم درصد آن بسیار بالا است. ما چرا از این ظرفیت استفاده نکنیم؟ چه نخست وزیر آقای نواز شریف باشد چه آقای گیلانی باشد، چه رئیس دولت آقای احمدی نژاد باشد و آقای روحانی باشد. مهم این است که ملت پاکستان و مردم ایران به یکدیگر فوق العاده نزدیک هستند و ما باید این نگاه مثبت را تقویت کنیم و دولت آقای روحانی می تواند کار جدیدی را با نواز شریف شروع بکند. حالا می خواهد نواز شریف به عربستان سعودی نزدیک باشد،چه اشکالی دارد؟ اگر چه حزب اسلامی نواز شریف نسبت به مردم از ما دور تر باشد، اشکالی ندارد ما می توانیم به عنوان یک همسایه این را به فرصت تبدیل بکنیم و روابط خود را توسعه بدهیم. باید یک ملاقات فوری برگزار شود. برای ما پاکستان مهم است. .توسعه روابط با کشور های هند و چین نیز در اولویت های بعدی است. ما بر سر همکاری هایی که بر سر سوریه با کشور روسیه داریم توانسته ایم با این کشور روابط حسنه ای برا برقرار کنیم ولی به نظر بنده هنوز به ان حدی جدی که باید برسد، نرسیده است. هر زمان که مسئولین رده بالای روسیه به ایران آمدند در آنصورت بنده مطمئن می شوم که کار را به یک جایی رسانده ایم.
ارسال نظر: