مدیرکل محیط زیست خراسان رضوی: میزان مجازات شکارچیان متخلف با جرم آنها همخوانی ندارد
حمید صالحی در گفتگو با «نسیم» افزود: به ازای هر ۲۰ تا ۳۰ هزار هکتار تنها یک محیطبان داریم، در حالیکه باید ۱۰ محیطبان داشته باشیم/ بانک ژن گونههای جانوری استان در حال تکمیل است
به گزارش خبرنگار «نسیم»، محیط زیست یکی از مقولههای مهمی است که مسائل مربوط به آن در جامعه امروزی بیش از هر زمانی احساس میشود. بهویژه آنکه در طول سالهای اخیر با همکاری و تعامل رسانهها، بخش قابل توجهی از تبعات منفی موجود در این حوزه مورد توجه مردم قرار گرفته و بعضا با متخلفان عرصه محیط زیست برخوردهای مطلوب و بازدارندهای صورت گرفته است. هرچند در سایر موارد، بنا به برخی ملاحظات باید فرآیندی چند ساله طی شود تا خطرات زیست محیطی برطرف شود؛ مسئله وجود فرودگاه بینالمللی شهید هاشمینژاد مشهد در محدود شهر و پرواز مداوم هواپیماها بر فراز این شهر از جمله مشکلات است. با توجه به تعدد ابهامات و دغدغهها در خصوص مقوله محیط زیست خراسان رضوی، خبرگزاری «نسیم» گفتگویی با حمید صالحی، مدیرکل محیط زیست این استان داشته و در این گفتگو برخی از این دغدغهها را مطرح کرده که مشروح آن در ادامه میآید:
-«نسیم»: لطفا برای شروع، در خصوص وضعیت محیط زیست در استان توضیح دهید.
حمید صالحی: بحث محیط زیست از اولویتهای دولت یازدهم و اعتقادات و تعهدات رئیسجمهور است، لذا این موضوع در استان از طریق شخص استاندار پیگیری میشود. به طور مثال در مقولهای مانند نیروگاه مشهد، ما امیدواریم محدودیتهایی از جمله کمبود گاز مرتفع شود تا بتوانیم سوخت گاز را در نیروگاه داشته باشیم. سالانه حدود 270 روز در مشهد وارونگی هوا داریم و این تنها یکی از مشکلات زیستمحیطی ما است. در پاییز و زمستان مصرف گاز نیز زیاد است و از مسئولان استدعا داریم به این موضوع توجه کنند تا هزینه استفاده از مازوت بعدا از طریق مشکل سلامت مردم پرداخت نشود.
-نیروگاه مشهد به لحاظ سوخت دارای چه مشکلاتی است؟
نیروگاه طوس برای استفاده از سوخت گاز طراحی و اجرا شده نه سوخت فسیلی سنگین مازوت، و دستگاههای این نیروگاه برای استفاده از مازوت ساخته نشدهاند. بنابراین با مصرف مازوت، عمر مفید نیروگاه نیز پایین میآید. اگر جنبه محیط زیست این مسئله را کنار بگذاریم، خود نیروگاه دچار خسارت سرسامآوری برای نگهداری و تعمیرات میشود. ما پیگیریهای زیادی در این خصوص کردهایم، اما اینکه بنا به چه محدودیتهای به جای استفاده از گاز برای این نیروگاه از مازوت استفاده میشود را باید از مسئولان مربوطه پرسید.
-وضعیت انتقال فرودگاه بینالمللی شهید هاشمینژاد مشهد به کجا رسید؟
این فرودگاه در شرایط بسیار متفاوتی نسبت به وضع کنون ساخته شده است. با توجه به پیگیریهای انجامشده، مسیر بسیاری از پروازها تغییر کرده اما گاهی اوقات شرایط آب و هوا ایجاب میکند که هواپیماها در نشست و برخاست تغییر جهت دهند. به هر حال مسئولان فرودگاه باید به این فکر باشند که با افزایش پروازها، جایی مناسب برای آن در نظر بگیرند و این مقوله جزئی از برنامههای آتی مسئولان باشد، همانطور که در تهران این انتقال اتفاق افتاد.
-اجرای مقررات مربوط به حوزه محیط زیست در فرآیند ساخت و سازهای شهری به چه صورت است؟
ما در کارگروههای مربوط به شهرسازی عضویت داریم و در آنجا نیز قوانین، مقررات و نظرات محیط زیست اعمال میشود. در گذشته مشکل ما این بود که در کمیسیون ماده پنج عضویت نداشتیم اما از مدتی قبل محیط زیست به جلسات شورایعالی شهرسازی دعوت میشود، هرچند حق رأی نداریم. البته این موضوع جای سؤال دارد که چطور ممکن است محیط زیست حق رأی نداشته باشد؛ این حقرأی باید به محیط زیست داده شود. به هر روی، با این شورا تعامل خوبی داریم و در این جلسات حضور پیدا میکنیم و نظرات خود را ارائه میدهیم.
- تأثیر موضوع " آمایش سرزمین " و به نوعی برنامهریزی منطقهای بر مسائل محیط زیست چگونه است؟ در زمینه استقرار واحدهای صنعتی چه تدبیری دارید؟
بحث آمایش سرزمین بسیار مهم است؛ اگر آمایش سرزمین انجام نشود چطور میتوانیم برنامهریزی بلندمدت داشته باشیم. چطور ممکن است یک جایی که باید در آن کشاورزی شود کارهای صنعتی به راه بیندازیم یا بالعکس. اگر یک کارخانه در جای مناسبی احداث شود، قیمت تمامشده آن نیز مناسبتر در میآید. استقرار یک واحد صنعتی قطعا ضوابط و مقررات خاصی دارد که ما به آن ضوابط و مقررات عمل میکنیم و هر کارخانهای که بخواهد ساخته شود زمان دریافت مجوز حتما باید مورد بررسی ما قرار گیرد. صنایع بزرگتر نیز براساس قانون مشمول ارزیابی زیستمحیطی هستند و باید برای آنها نیز ارزیابی انجام شود و بر اساس نتایج آن ارزیابی اگر مجوز استقرار را تحت شرایط پیشبینیشده در یک مکانی به دست آورند امکان فعالیت دارند.
-برخی مسئولان معتقدند برای ایجاد اشتغال و راهاندازی واحدهای صنعتی نمیتوان صرفا بحث محیط زیست را مدنظر قرار داد و باید به مسائلی همچون بیکاری نیز توجه کرد، لذا این دسته از مسئولان اشتغالزایی را اولاتر از محیط زیست میدانند. در این باره لطفا توضیح دهید.
ایجاد اشتغال برای همه ما محترم است، اما هر چیزی یک قیمتی دارد. باید دید ایجاد یک شغل به چه قیمتی تمام میشود، ما وظیفه اجرای قانون و مقررات کشور را داریم و ضمن احترامی که به همه مسئولین میگذاریم نهایتا باید قوانین و مقررات کشور را اجرا کنیم. همه باید دست به دست هم دهیم تا کشور به یک رشد، توسعه و بالندگی برسد. البته در این توسعه ما قطعا توسعه پایدار را توصیه میکنیم و توسعه به هر قیمتی، توسعه پایدار نیست.
-اخیرا موضوعی با عنوان تکمیل " بانک ژنتیک گونههای جانوری " را مطرح کردید، این موضوع تا کجا پیش رفته است؟
تنوع زیستی بسیار ارزشمند و حائز اهمیت است. گونههای زیادی در گذشته بوده که الان وجود ندارد و ما حتی اطلاعات ژنتیکی آنها را نداریم. امروزه یک "بانک ژن" در خراسان رضوی داریم که در حال جمعآوری اطلاعات ژنتیکی همه گونههای استان هستیم تا در آینده و حال از آنها استفاده کنیم. این اطلاعات از لحاظ تشخیص نوع گونه بسیار حائز اهمیت است و جایگاه تحقیقاتی بسیار ارزشمندی دارد.
-خطر شکارچیان متخلف، از مهمترین مسائلی است که طی سالها و بلکه دهههای اخیر با آن روبرو بودهایم. این مسئله در استان به چه صورت است و درباره آن چه تدبیری اندیشیدهاید؟
امروزه بسیاری از مردم به سمت تهیه اسلحه و تفنگ گام برداشتهاند و تعداد بسیار زیادی اسلحه گرم نیز به صورت مجاز و حتی غیرمجاز در اختیار مردم قرار دارد. آنچه ما وظیفه داریم این است که اطلاعرسانی و فرهنگسازی کنیم، ما با کمک رسانهها در زمینه ایجاد این فرهنگسازی گام بر میداریم و با تمام کمبودها و محدودیتهای پرسنلی، اعتباری و تجهیزاتی تلاش میکنیم قبل از تخلف شکارچیان، دخالت کنیم اما گاهی این تخلفها رخ میدهد. بر اساس استانداردهای موجود باید به ازای هر 3-2 هزار هکتار یک نفر محیطبان داشته باشیم اما امروزه این عدد را در اختیار نداریم، در حال حاضر به طور متوسط به ازای 30-20 هزار هکتار، یک محیطبان داریم. البته محیطبانان ما با کمک مردم و براساس اطلاعات مردمی، بسیاری از شکارچیان متخلف را دستگیر میکنند و به مراجع قضایی تحویل میدهند. تعامل ما با مراجع قضایی تعامل خوبی است اما نکته حائز اهمیت این است که ارزش واقعی تنوعهای زیستی در جریمهها لحاظ نمیشود و به اصطلاح میزان جریمه متخلفان با جرایم آنها همخوانی ندارد. به اعتقاد من تناسب بین جرم و مجازات خیلی کارساز و بازدارنده نیست.