آیتالله جوادی آملی: اگر ملتی بخواهد سالم زندگی کند، راهی جز پیروی اهل بیت نیست
ایشان در نهمین برنامه از سلسله برنامههای "نهضت سیّدالشهداء بر مدار عقل و عدل" فرمودند: نتایج دنیوی این نهضت آن است که جامعه عاقل و عادل شود
حضرت آیت الله العظمی جوادی آملی در نهمین برنامه از سلسله برنامه های "نهضت سیدالشهداء بر مدار عقل و عدل" که به مناسبت ایام محرم الحرام به مدت 10 شب قبل از اخبار ساعت 21 از شبکه یک سیما پخش می شود، با بیان این مطلب که میوهٴ جامعه انسانی فقط عقل و عدل است فرمودند: میوهٴ یک ملت, عقل آن ملت است و میوهٴ یک ملت, عدل آن ملت است. اگر بخواهند سالم زندگی کنند، راهی جز پیروی اهل بیت نیست؛ اینها آمدند جامعه را عاقل کنند، البته ثوابهای فراوان اخروی سر جایش محفوظ است اما نتایج دنیوی این نهضت آن است که جامعه عاقل و عادل شود. متن کامل فرمایشات معظم له در نهمین برنامه از نهضت سیدالشهداء بر مدار عقل و عدل در ادامه تقدیم علاقمندان می گردد. اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم أعظم الله أُجورنا و أُجورکم بمصابنا بالحسین(علیه السلام) و جعلنا و إیّاکم من الطالبین لثاره(علیه الصلاة و علیه السلام) سرایت طهارتِ امام به تاریخ، سرزمین و رهروان او نهضت سیّد شهدای جهان حسینبنعلی(سلام الله علیهما) در مدار عقل و عدل بود; یعنی «بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِی الله»[1] تا مردم عاقل شوند از نظر علمی و عادل شوند از نظر عملی، زیرا تمدّن در سایه همین دو عنصر محوری است. جامعهای که جاهل باشد و راه را از بیراهه تشخیص ندهد، کجراهه میرود و جامعهای که عادل نباشد و ظلم را از عدل تشخیص ندهد یا بعد از تشخیص عمل نکند آن هم بیراهه میرود و بیراهه رفتن هم پایان آن سقوط است، ﴿عَلی شَفا جُرُفٍ هارٍ﴾[2] است و کجراهه رفتن هم اینچنین است. وجود مبارک سالار شهیدان(سلام الله علیه) کاملاً اعلام کرد و فرمود ما هوس هیچ مقام سلطنتی را نداریم، هیچ جاه و امارت و حکومتی منظور ما نیست، منظور ما عقلمداری و عدلمحوری است، چون ما بر حقّ هستیم و حق، این دو مطلب را به همراه خود دارد. قرآن کریم از تعبیرات لطیف و ادیبانه کمک میگیرد تا این مطلب را به ذائقه انسان نزدیکتر کند؛ در تعبیرات روایی از جهل و ظلم به آلودگی یاد شده است، در قرآن کریم از شهادت و شهامت در راه خدا به طیّب و طاهر بودن یاد شده است, گاهی از ذوات قدسی اهل بیت(علیهم السلام) به مطهّر یاد میکنند[3] و گاهی میفرماید کسی که طیّب و طاهر شد، سرزمین طیّب و طاهر, میوه طیّب و طاهر میدهد ﴿وَ الْبَلَدُ الطَّیِّبُ یَخْرُجُ نَباتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ﴾.[4] ما در زیارت این ذوات قدسی میخوانیم: «طِبْتُمْ وَ طَابَتِ الْأَرْضُ الَّتِی فِیهَا دُفِنْتُمْ»؛[5] شما دو وصف دارید یکی برای خود شماست و دیگر اینکه در سرزمینی که شما زندگی میکنید؛ آن را هم به وصف خود متّصف کردید. شما طیّب و طاهر هستید و در قلمرو طهارت آلودگی راه ندارد؛ سرزمینی هم که شما آرمیدهاید، آن سرزمین را طیّب و طاهر میکنید; یعنی امام معصوم وقتی شربت شهادت مینوشد، گذشته از اینکه خودش طیّب و طاهر است، آن عصر و تاریخ را طیّب میکند؛ آن «مصر» و سرزمین را طیّب و طاهر میکند؛ آن مردمی را که با او آشنا هستند و راه او را طی میکنند، طیّب و طاهر میکند. اگر ما تاریخ حضرت را نگاه کنیم، میبینیم تاریخ طهارت است؛ چه اینکه اگر تاریخ اموی و مروانی را بنگریم، میبینیم آلودگی است؛ آنها کسانی هستند که جاهلیّت «بِأَنْجَاسِ» خود آنها را آلوده کرده است و حسینبنعلی(سلام الله علیه) عنصر طیّب و طاهری است که جاهلیّت «بِأَنْجَاسِ» خود، او را آلوده نکرده است[6] و قرآن فرمود اگر سرزمینی طیّب و طاهر شد: ﴿وَ الْبَلَدُ الطَّیِّبُ یَخْرُجُ نَباتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ﴾. آمدند وجود مبارک حسینبنعلی را با آن وضع شهید کردند، گرچه آنها عصر خود را آلوده کردند؛ اما در این طرف, عصر امامت جز طهارت و پاکی چیز دیگری نبود. وقتی از وجود مبارک امام سجاد(سلام الله علیه) در جلوی دروازه شام سؤال کردند که در این نهضت و مبارزه دو طرفه چه کسی پیروز شد؟ فرمود: «إِذَا أَرَدْتَ أَنْ تَعْلَمَ مَنْ غَلَبَ وَ دَخَلَ وَقْتُ الصَّلَاةِ فَأَذِّنْ ثُمَّ أَقِمْ»؛[7] اگر خواستید بفهمید چه کسی پیروز شد، هنگام نماز اذان و اقامه بگو، ببین چه کسی پیروز شد! در اذان و اقامه وقتی نام مبارک پیغمبر را میبرید؛ یعنی مسئله توحید زنده شد, مسئله وحی و نبوّت زنده شد و همچنین مسئله نماز و صلاح و فلاح زنده شد؛ ما رفتیم با این نهضت و فداکاریمان دین را زنده کردیم و برگشتیم و مخصوصاً نام مبارک پیغمبر(صلّی الله علیه و آله و سلّم) زنده شد، وقتی نام پیغمبر زنده باشد «حُسَیْنٌ مِنِّی»[8] هم زنده خواهد بود. عقل و عدل، دو میوه جامعه انسانی میوه طیّب و طاهر یک مملکت میوه عقل و عدل است. ممکن است در کشوری در اثر مساعدتهای فضایی و هوایی و فصلی، میوههای شیرینی داشته باشد، لکن این میوهٴ آن مملکت نیست؛ میوهٴ جامعه انسانی فقط عقل است و عدل, اگر این میوههای ظاهری معیار بود خداوند در بخشی از آیات نمیفرمود بعضی از شهرها بودند که در دو طرف این شهر باغهای پرثمر بود ﴿فَأَرْسَلْنا عَلَیْهِمْ سَیْلَ الْعَرِمِ﴾؛[9] ما به حیات اینها خاتمه دادیم و اینها را عذاب کردیم، پس معلوم میشود داشتن میوههای شیرین و شاداب مادّی معیار قرآنی نیست؛ میوهٴ یک ملت, عقل آن ملت است و میوهٴ یک ملت, عدل آن ملت است. اگر بخواهند سالم زندگی کنند، راهی جز پیروی اهل بیت نیست؛ اینها آمدند جامعه را عاقل کنند، البته ثوابهای فراوان اخروی سر جایش محفوظ است و هر قدمی که انسان برای زیارت آن حضرت برمیدارد یا زیارت آن حضرت را از دور میخواند یا از نزدیک وارد حریم حرم مطهّر آن حضرت میشود، اینها ثوابهای فراوانی دارد که قابل وصف نیست؛ اما نتایج دنیوی این نهضت آن است که جامعه عاقل و عادل شود. بیداری اسلامی، محصول فداکاری سالار شهیدان(علیه السلام) از بیانات نورانی امام مجتبی که مرحوم کلینی نقل کرد این است که امام مجتبی(سلام الله علیه) فرمود: «کُونُوا أَوْعِیَةَ الْعِلْمِ وَ مَصَابِیحَ الْهُدَی»؛[10] شما چراغ علم و چراغ هدایت باشید, عالِم باشید راه خود را ببینید، چراغ هدایت باشید و به دیگران هم راه را نشان دهید؛ این دو عنصر محوری را حسنبنعلی(سلام الله علیهما) طبق نقل مرحوم کلینی بیان کرد که همین دو عنصر را وجود مبارک سیّدالشهداء در خطبهها و نامههای خود چه در مکه، چه در مدینه, چه در بین راه و چه در کربلا بیان کرده است؛ مکرّر در خود کربلا فرمود: مردم آرام باشید! حضرت قرآن را بر بالای سر گذاشت و سوار بر شتر شد و به میدان آمد، طوری که همه فهمیدند به قصد جنگ و حمله نیست، چون شمشیری در کار نبود؛ قرآن را بر سر گذاشت و فرمود: ای مردم! در مشرق و مغرب عالَم فرزند دختر پیغمبر غیر از من احدی نیست و من هیچ جُرمی هم در این مملکت مرتکب نشدم؛ نه جرم سیاسی دارم, نه جرم فرهنگی دارم, نه جرم اقتصادی دارم, نه جرم اجتماعی دارم و نه جرم دینی؛ ما بدعتی نگذاشتیم, حلالی را حرام نکردیم, حرامی را حلال نکردیم «فَبِمَ تَسْتَحِلُّونَ دَمِی»،[11] مثل یک مُشت ملخ اینجا جمع شدید و بر کُشتن من اصرار دارید، جُرم من چیست؟! این جامعه جاهل را که آلوده بود، وجود مبارک حضرت با این خون پاک و طیّب و طاهر معنوی خود شستشو کرد، امویها و مروانیها را به زبالهدان تاریخ انداخت و آنچه از نهضت اسلامی در ایران اسلامی میبینید و در سایر کشورها که به لطف الهی زمزمه بیداری آنها به گوش میرسد، همه اینها محصول فداکاری سالار شهیدان است. بنابراین در زیارتنامه میخوانیم: «طِبْتُمْ وَ طَابَتِ الْأَرْضُ الَّتِی فِیهَا دُفِنْتُمْ» و در قرآن کریم هم میخوانیم: ﴿وَ الْبَلَدُ الطَّیِّبُ یَخْرُجُ نَباتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ﴾؛ میوه کشور طیّب و طاهر, استقلال و امنیت و آزادی و عقل و عدلمداری است که امیدواریم ذات اقدس الهی همگان را به بهرهبرداری از این نعمت سالار شهیدان(سلام الله علیه) موفق بدارد. «غفر الله لنا و لکم و السلام علیکم و رحمة الله و برکاته» پی نوشت: [1]. ر.ک: تهذیب الاحکام، ج6، ص113؛ «وَ بَذَلَ مُهْجَتَهُ فِیکَ لِیَسْتَنْقِذَ عِبَادَکَ مِنَ الْجَهَالَةِ وَ حَیْرَةِ الضَّلَالَةِ». [2]. سوره توبه, آیه109. [3]. کامل الزیارات، ص214؛ «ائْتِ قَبْرَ الْحُسَیْنِ(علیه السلام) أَطْیَبِ الطَّیِّبِینَ وَ أَطْهَرِ الطَّاهِرِینَ وَ أَبَرِّ الْأَبْرَارِ...». [4]. سوره اعراف, آیه58. .[5] مصباح المتهجد، ج2، ص723. [6]. تهذیب الاحکام، ج6، ص114؛ «أَشْهَدُ أَنَّکَ کُنْتَ نُوراً فِی الْأَصْلَابِ الشَّامِخَةِ وَ الْأَرْحَامِ الطَّاهِرَةِ لَمْ تُنَجِّسْکَ الْجَاهِلِیَّةُ بِأَنْجَاسِهَا وَ لَمْ تُلْبِسْکَ الْمُدْلَهِمَّاتُ مِنْ ثِیَابِهَا». [7]. الامالی(صدوق)، ص677. [8]. الإرشاد فی معرفة حجج الله علی العباد ؛ ج2، ص127؛ «حُسَیْنٌ مِنِّی وَ أَنَا مِنْ حُسَیْنٍ أَحَبَّ اللَّهُ مَنْ أَحَبَّ حُسَیْناً حُسَیْنٌ سِبْطٌ مِنَ الْأَسْبَاطِ». [9]. سوره سبأ, آیه16. [10]. الکافی(ط ـ اسلامی)، ج1، ص301. [11]. الامالی(صدوق)، ص159.
منبع: فرهنگ نیوز