مونیز: در۱۰ سال اول توافق تحقیق و توسعه روی ماشین‌های پیشرفته ایران انجام نمی‌شود

کدخبر: 994463

وزیر انرژی آمریکا با بیان اینکه این توافقی چند مرحله‌ای برای مدتی طولانی است گفت: اگر ایران در این مدت اعتماد جامعه بین‌المللی را جلب کند، آنگاه محدودیت‌ها به شکل مرحله‌ای کاهش می‌یابد

ایران هسته ای نوشت:

وزیر انرژی امریکا در مقاله ای در روزنامه واشینگتن پست ادعا کرد در طول مدت 10 سال اول توافق نهایی با ایران، هیچ تحقیق و توسعه ای روی ماشین های پیشرفته از سوی ایران انجام نخواهد شد.

ارنست مونیز در این مقاله همچنین شرح داده است که توافق لوزان چگونه مسیرهای دست یابی ایران به سلاح هسته‌ای را می‌بندد، متن این مقاله که در 24 فروردین روی وب سایت واشینگتن پست منتشر شد بدین شرح است:

*** اعلام اخیر چارچوب لوزان درباره برنامه هسته ای ایران، یک بحث سیاسی و عمومی داغ را برانگیخته است.

این یک بحث مهم است که کشور (آمریکا) حق دارد آن را داشته باشد و باید به روشنی از جزئیات پارامترهای فنی مذاکره شده برای رسیدن به طرح اقدام جامع مطلع شود.

من در اواخر فوریه به تیم مذاکره کننده جان کری وزیر خارجه ملحق شدم اما در سراسر مذاکرات، کارشناسان هسته ای برجسته در وزارت انرژی و آزمایشگاه های ملی، در اقدامی محتاطانه و ارزیابی موشکافانه درباره پیشنهادهای فنی به منظور کمک به تامین مواضع آمریکا، مشارکت داشته اند.

در نتیجه پارامترهای اساسی توافق که در دوم آوریل در سوئیس اعلام شد، از نظر فنی، مسیری منطقی را برای راستی آزمایی برنامه هسته ای ایران و اینکه آیا این برنامه، برنامه ای صلح آمیز است یا تشخیص سریع صلح آمیز نبودن آن را، فراهم می کند و همچنین فضای مانور برای نشان دادن واکنش مقتضی را فراهم می کند.

ایران مکررا بر تعهد خود به یک برنامه صلح آمیز تاکید کرده است، اما واقعیت تحریم های ملی و سازمان ملل که امروز وجود دارد، از نگرانی جامعه بین المللی از فعالیت هسته ای گذشته ایران حکایت دارد.

تفاهم لوزان بر پایه اعتماد شکل نگرفت. این تفاهم بر اساس الزامات سختی که فعالیت های ایران را محدود می سازد و دسترسی اساسی و شفافیت را تضمین می کند، شکل گرفت.

بخش مهمی از پارامترها، مجموعه محدودیت هایی است که به شکل قابل ملاحظه، زمانی را که ایران نیاز دارد تا -در صورت تصمیم گیری- ماده هسته ای لازم برای یک سلاح هسته ای را تولید کند، افزایش می دهد.

بر اساس طرح اقدام جامع، دستکم به مدت 10 سال، حداقل یک سال فاصله تا رسیدن ایران به این نقطه ایجاد می شود، که برای ترتیب دادن یک واکنش موثر، بسیار کافی است.

پارامترهای مذاکره شده، چهار مسیر ایران به سمت سلاح هسته ای را می بندد: مسیر تولید پلوتونیوم در راکتور اراک، دو مسیر رسیدن به اورانیوم تسلیحاتی در تاسیسات نطنز و فردو، و مسیر فعالیت مخفی.

برای شروع، ایران به پلوتونیوم تسلیحاتی دسترسی نخواهد داشت. راکتور اراک، بازطراحی می شود و مجوز بین المللی را برای تولید حجم بسیار کمتری پلوتونیوم به دست می آورد اما پلوتونیوم تسلیحاتی وجود نخواهد داشت.

علاوه بر این، ما توافق کرده ایم که همه سوخت مصرف شده این راکتور در طول مدت فعالیت آن، به خارج از ایران ارسال شود.

هر گونه تلاش برای استفاده از راکتور اراک در تولید پلوتونیوم تسلیحاتی، به سادگی شناسایی می شود.

علاوه بر این، ایران برای آینده ای نامحدود، ظرفیت استخراج پلوتونیوم از سوخت مصرف شده هیچ راکتوری نخواهد داشت و نمی تواند روی چنین بازفرآوری، کار تحقیق و توسعه داشته باشد. هیچ راکتور آب سنگین دیگری -نوعی که اغلب در برنامه های تسلیحاتی از آن استفاده می شود- دستکم 15 سال در ایران ساخته نخواهد شد و هر گونه آب سنگین مازاد، فروخته خواهد شد. این چارچوب مسیر پلوتونیوم را می بندد.

برای بستن مسیرهای رسیدن به اورانیوم تسلیحاتی، ایران تعداد سانتریفوژهای فعال خود در نطنز را از فهرست ملی فعلی حدودا 20 هزار دستگاه، به فقط 5 هزار دستگاه کاهش می دهد و برای مدت یک دهه، تنها سانتریفوژهای فعال آن، مدل آی آر- 1 خواهد بود که قدیمی ترین و پایین ترین مدل سانتریفوژهای ایران است.

زمانی که این کار با کاهش ذخیره اورانیوم غنی شده از 10 تن به فقط 300 کیلوگرم با غنای کمتر از سه وهفت درصد تلفیق شود، زمان لازم برای انباشتن مقدار کافی اورانیوم غنی شده برای اولین بمب، با الزام ما که دستکم یک سال در مدت 10 سال است، مطابق می شود.

در چنین شرایطی ساخت یک سلاح کامل، به زمانی حتی طولانی تر نیاز خواهد داشت. محدودیت ذخیره اورانیوم، به مدت 15 سال برقرار خواهد بود.

علاوه بر این، برای دستکم یک دهه، هیچ تحقیق و توسعه ای روی مدل سانتریفوژهای پیشرفته تر، در ابعادی که برای استفاده مخفیانه از آن مدل در تولید نیاز است، وجود نخواهد داشت.

ایران دیگر از مرکز زیرزمینی فردو برای غنی سازی اورانیوم یا انجام دادن تحقیق و توسعه غنی سازی اورانیوم، استفاده نخواهد کرد؛ در واقع، حتی اجازه نخواهد داشت که هیچ اورانیومی در آن مرکز وجود داشته باشد.

تقریبا دو سوم سانتریفوژها و زیرساخت ها فورا برچیده می شود، و فقط بیش از 10 درصد سانتریفوژها عملیاتی باقی می مانند. علاوه بر این، طی زمان، این سانتریفوژها به سمت فعالیت های غیر اورانیومی، تغییر فعالیت می دهند، و فردو به یک مرکز تحقیقات فیزیک و ایزوتوپ های پزشکی تبدیل می شود.

مفاد نظارتی هر توافقی که شکل بگیرد، به سادگی هر گونه سوءاستفاده از این مرکز را رصد می کند.

مسیر چهارم، تولید ماده شکافت پذیر کافی برای یک سلاح هسته ای از طریق روش های مخفی است. ما با این راه، از طریق پادمان ها و دسترسی بی سابقه، نه فقط به تاسیسات غنی سازی، بلکه همچنین به کل زنجیره تامین اورانیوم، مقابله می کنیم.

راستی آزمایی درباره زنجیره تامین اورانیوم، تعهدی 25 ساله است.

ایران سریعا توافق پادمان های پروتکل الحاقی آژانس بین المللی انرژی اتمی را اجرا و در نهایت تصویب می کند.

پروتکل الحاقی به بازرسان امکان می دهد هم از مراکز هسته ای اعلام شده نظیر نطنز، فردو و اراک و هم مراکز اعلام نشده ای که گمان می رود درآن ها فعالیت های مشکوک صورت می گیرد، نمونه برداری کنند.

آژانس بین المللی انرژی اتمی همچنین اجازه خواهد داشت از فناوری های پیشرفته برای تقویت کردن نظارتی مستمر، استفاده کند.

این توافق برای 10، 15 یا 20 سال نیست، این یک توافق چند مرحله ای برای مدتی طولانی است و اگر ایران در این مدت طولانی بتواند اعتماد جامعه بین المللی را به اهداف صلح آمیزش جلب کند، آنگاه محدودیت ها به شکل مرحله ای کاهش خواهد یافت اما وظایف آن در برابر پیمان منع تولید و تکثیر تسلیحات هسته ای و پروتکل الحاقی، به شکل نامحدود لازم الاجرا است.

از زمانی که این پارامترها اعلام شد، گزارش هایی از تفاوت ها بین برگه اطلاع رسانی که آمریکا و ایران ارائه کردند، وجود داشته است. تعجب برانگیز نیست که ایران سعی می کند بحث را حول بخش های خاصی از این چارچوب متمرکز کند، اما این پارامترها همچنان یکسانند و طی چند ماه آینده آمریکا و طرف های مذاکره کننده اش، به کار برای رسیدن به توافق رسمی با ایران ادامه خواهند داد.

هیچ گزینه پاسخگویی - تحریم ها، دیپلماسی یا دیگر گزینه ها- از دستورکار خارج نشده است. زمانی که دیگر مفاد سیاسی موجود در این چارچوب توافق در نظر گرفته شود که کری و طرف هایش درباره آن مذاکره کردند، باید گفت مذاکراتی که اخیرا به انجام رسید، یک گام مهم به سمت جهانی امن تر را نشان می دهد.

ارسال نظر: