قائممقام سازمان پیشگیری و مدیریت بحران تهران: بخش خصوصی دغدغه مدیریت بحران ندارد
تقیزاده افزود: اقداماتی که در حوزه پیشگیری و مدیریت بحران انجام میشود، آن چنان که باید و شاید توسعه پیدا نکرده و این شکاف بین اقدامات کاهش خطر و خود خطر روز به روز افزایش پیدا میکند
به گزارش خبرنگار نسیم، دکتر عباس استاد تقیزاده در این هم اندیشی گفت: همه ما میدانیم که دنیا به سمت دنیایی بحران زده حرکت می کند. این بحران ها چه طبیعی یا غیر طبیعی، چه ناشی از فناوری و چه اقتصادی باشند، خساراتهای اجتماعی و اقتصادی آنها به مراتب از خسارات جانی آنها جلو افتاده که این خسارات تهدیدی برای توسعه به شمار می آید.
وی افزود: علیرغم این که میزان ریسک بالا می رود و خطرات افزایش پیدا می کند، اقداماتی که در حوزه پیشگیری و مدیریت بحران انجام می شود، آن چنان که باید و شاید توسعه پیدا نکرده و این شکاف بین اقدامات کاهش خطر و خود خطر روز به روز افزایش پیدا می کند.
وی با اشاره به مطالعات انجام گرفته در سازمان ملل و اشاره چهار علت برای به وجود آمدن این مسئله، توضیح داد: اولین دلیلی که در حوزه مدیریت بحران به آن اشاره می شود و نشان دهنده این نکته است که بین میزان ریسک و اثر پذیری اقدامات کاهش خطرپذیری فاصله وجود دارد، موضوع تصمیمات از بالا به پایین و اقداماتی است که در راس دولت ها اتخاذ می شود و بدنه جامعه با آن کاملا بیگانه است و حتی در بعضی اوقات نیز با آن تصمیمات مخالف است.
دکتر تقی زاده گفت: دومین دلیل ، نقص در هماهنگی بین بخشی است. موضوعی که ما همیشه از آن می نالیم. ساختارها ، راهکارها و فرایندهای مختلفی هم برای آن تدوین شده اما چه در ایران و چه در کشورهای پیشرفته، چالش هماهنگی بین بخشی همیشه وجود دارد.
قائم مقام سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، یاد آور شد: سومین مسئله ای که وجود دارد عدم مشارکت مردم است. یکی از دلایل ایجاد مشکل در این زمینه آن است که مردم خیلی با حوزه مدیریت بحران آشنا نیستتد. به عنوان مثال در کشور ما بحران ها یا توسط ارگان های دولتی یا توسط نهادهای عمومی مدیریت شده اند.
وی با طرح این پرسش که آیا دولت ها باید بخش خصوصی را ایمن کرده و در این زمینه سرمایه گذاری کنند یا خود بخش خصوصی نیز باید برای خود برنامه مدیریت بحران داشته باشد، یادآور شد: توجه به مدیریت ریسک به عنوان یک دغدغه جدی در بخش خصوصی اهمیت فراوانی دارد. چند درصد از بخش خصوصی برنامه عملیات اضطراری برای مدیریت بحران دارند. تا جایی که من می دانم تقریبا هیچ.
تقی زاده افزود: چهارمین دلیلی که به عنوان ایجاد این شکاف به آن اشاره می شود موضوع عدم توجه کافی به موضوع مدیریت انسانی است. مدیریت بحران الان صرفا یک موضوع بحرانی نیست؛ الان موضوع کاهش ریسک و این که چقدر جامعه بتواند ریسک را تحمل کند و به راحتی از آن عبور کند و چقدر بتواند سریع به حالت اولیه برگردد که همان مباحث تاب آوری است، عوامل توسعه انسانی در آن دخیل است. یعنی تا شما بحث آموزش را نیاورید، تا سطح سواد مردم را بالا نبرید، تا به حوزه سلامت و مسائل اقتصادی و اشتغال مردم توجه نکنید و بحران را در دل خود بحران بخواهید مدیریت کنید در عمل راه به جایی نخواهیم برد.
قائم مقام سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران گفت: همه این عوامل یعنی موضوع توجه به توسعه انسانی، مشارکت مردمی، هماهنگی بین بخشی، تصمیمات از پایین به بالا کجا نمود و بروز عینی پیدا می کند؟ در یک واژه به عنوان مدیریت بحران محور.
دکتر تقی زاده یاد آور شد: شما اگر به کانسپت یا مفهوم مدیریت بحران مردم محور توجه کنید می بینید که همه این چهار عامل را درون خود دارد . یعنی هم تصمیمات از پایین به بالا گرفته می شود، هم نگاه به توسعه انسانی دارد، هم مشارکنت مردم کاملا تعریف شده و هدفمند مردم را دنبال می کند و هم هماهنگی بین بخشی در آن اتافق می افتد.
وی افزود: اگر قرار است که اتفاقی در حوزه مدیریت بحران بیفتد، رویکرد جدیدی شکل بگیرد یا یک روح تازه در وضعیت مدیریت بحران چه در شهرها و چه در روستاها یا هر جامعه ای قرار باشد اتفاق بیفتد کلیدی ترین اقدام در این زمینه اقدامات جامعه محور است. ما راهی به جز این نداریم تا بتوانیم این شکاف را کم کنیم.
قائم مقام سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران گفت: اما همانطوری که امروز قرار است درباره آن صحبت کنیم ما در این بحث هم چالش های بسیار زیادی داریم که امیوارم این جمع به آن بپردازد و تصمیم گیری شود و خروجی داشته باشیم.
وی افزود: همیشه به نقش گروه های مردم نهاد و نه گروه های محلی، گاهی به عنوان یک تهدید نگاه شده است. یا این که سطح مشارکت در همان سطوح اولیه که اسمی است و بهره برداری های غیر مدیریت بحرانی دارد مانده است.
تقی زاده افزود: خیلی وقت ها ما به موضوع آموزش در گروه های مردم نهاد توجه می کنیم که این آموزش اگر به دنبال کاری ساختارمند هستیم بحث سازماندهی اجتماعی باید در دستور کار قرار گیرد.
وی گفت: به عنوان کسی که چند صباحی در حوزه اجرا در موضوع موارد اقدامات مبتنی بر اقدامات مشارکت مردمی به نظرم دو کار الزامی باید انجام شود. اول این که در واقع دور هم جمع شدن گروه های مردم نهاد است. اگر قرار است که یک صدا از این جچا بیرون بیاید، این بردارهای خوب اما با اهداف مختلف یکسان شوند خود این گروه ها باید تصمیم بگیرند و ساختاری مثل مجمع یا اتحادیه یا هر چیز دیگری که به صورت دموکراتیک انجام شود تشکیل شود تا بتوانند هماهنگی کند. چطور ما می گوییم در حوزه مدیریت بحران 86 دستگاه مختلف باید با هم هماهنگ شوند، سوال این است که آیا در حوزه گروه های مردم نهاد این هماهنگی لازم نیست. حتما لازم است.
وی افزود: نکته دیگری که باید به آن توجه کنیم و برخی اوقات کم رنگ می شود موضوع جایگاه این گروه های مردمی و تفاوتی است که این گروه های مردم نهاد با گروه های محلی دارند. ما برخی او.قات از یک گروه محلی که باید در یک جغرافیای شناخته شده تشکیل شود و در درجه نخست مشکلات آن جا را حل کند انتظار عملکرد یک گروه مردم نهاد را داریم. یا این که متاسفانه یک گروه مردم نهاد را تا حد یک گروه محلی تنزل می دهیم.
وی یاد آور شد: آن چه برای گروه های محلی به عنوان گروه غیر دولتی تدوین شده نشان می دهد که سطح آن ها در سطح دولت است اما غیر دولتی اند. بنابراین انتظاری که من دارم این است که جایگاه گروه های مردم نهاد بسیار بیشتر از جایگاه گروه های محلی است.
او گفت: اول این که باید در تصمیم گیری ها شرکت کنند و دوم این که یکی از نقشهای اساسی آنها باید نقشهای تعاملی باشد. شاید گروههای محلیدر سطح کلان نتوانند این کار را انجام دهند.
تقیزاده اظهار داشت: گروههای مردم نهاد مجموعه ای از افراد تخصصی هستند که برای یک هدف خاصی تشکیل شده اند و باید نقش خود را سطح ملی ، تصمیم گیری و سیاست گذاری با استفاده از تعاملات خود ایفا کنند.
وی خاطرنشان کرد: به همین دلیل است که ایده تشکیل اتحادیه یا مجمع از گروه های مردم نهاد بتوانیم از این پتانسیل قبل از استفاده کنیم و آن را توسعه دهیم.
به گزارش «نسیم»، هم اندیشی نقش مردم ، سازمان های مردم نهاد و دولت های محلی در کاهش ریسک سوانح با محوریت دانش برای زندگی دوشنبه ۲۷ مهر ماه در سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران برگزار می شود.
در این همایش که با همکاری سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، کارگروه ایمنی و مدیریت بحران شورای اسلامی شهر تهران ، مجمع سازمان های مردم نهاد و داوطلبان واکنش اضطراری محله برگزار میشود، موضوعاتی همچون دانش مردم از پیشگیری، مقاوم سازی و مدیریت بحران برای زندگی، بایدها و نبایدهای تشکل های غیر دولتی در زمان بحران و خطوط قرمز عملیاتی تشکلهای غیردولتی در منطقه حادثه دیده، راهکارهای توسعه نقش سمن ها و گروه های محلی در برنامه های ایمنی و تاب آوری بلایا، ضعف سازمان ها و متولیان مدیریت بحران تهران و کشور در بهره گیری از ظرفیت های سازمان های مردم نهاد، راهکارهای ایجاد بستر مناسب برای ورود جوامع محلی و سمنها در طراحی و پیادهسازی برنامه های کاهش ریسک سانحه و بررسی تجربیات با اولویت پیشگیری از حادثه و بحران با مروری بر فرصتها و خلاء ها در قوانین یا اجرای قوانین مورد بحث قرار خواهد گرفت.