اخبار آرشیوی
گزارش «نسیم»، از مصوبه شورای شهر برای افزایش ۲۴ درصدی نرخ واگذاری امتیاز تراکم مجاز؛ شوک قیمتی به بازار مسکن در پی افزایش نرخ واگذاری تراکم/ آیا فرماندار با مصوبه شورای شهر موافقت میکند؟
به گزارش «نسیم»، اصلاحیه مصوبه مجوز ارزش واگذاری امتیاز تراکم مجاز با افزایش میانگین 24 درصدی پایه مالی، روز گذشته در حالی در جلسه غیرعلنی شورای شهر تهران به تصویب رسید که حضور محمدباقر قالیباف، شهردار تهران برای دفاع از لایحه یاد شده، نشان از اهمیت درآمدزایی این بخش برای وی دارد. نکته جالب توجه اینکه هیچ یک از اعضای شورای شهر تهران در جلسه روز یکشنبه، در مخالفت با افزایش ارزش تراکم مازاد صحبت نکردند. البته لایحه پیشنهادی شهرداری حاوی افزایش 50 درصدی نرخ تراکم مازاد بوده که این رقم اگرچه توسط برخی اعضای شورای شهر نظیر احمد دنیامالی مورد دفاع واقع شد اما از آنجا که سایر اعضا با این میزان افزایش مخالف بودند و نظر کمیسیون برنامه و بودجه نیز افزایش متوسط 24 درصدی بود، در نهایت موضوع منطبق با پیشنهاد کمیسیون مربوطه در صحن مورد نمایندگان مردم در پارلمان شهری قرار گرفت. افزایش نرخ واگذاری تراکم مازاد بر اساس وضعیت هر منطقه، بین 8 تا 30 درصد مبتنی بر بلوکبندی وزارت اقتصاد و دارایی اعمال خواهد شد به این ترتیب که با تقسیم شهر به 164 بلوک، در مناطق کم برخوردارتر میزان افزایش نرخ تراکم طبعا کمتر خواهد بود. * شوک بازار
مسکن، روی دیگر مصوبه شورای شهر تهران شاید تنها نکته مثبت و قابل دفاع مصوبه اخیر همین تقسیمبندی تهران به 164 بلوک و تعیین نرخ تراکم بر اساس آن باشد. چراکه پیش از این تهران تنها به 4 پهنه تقسیم شده بود و نرخبندی بر اساس همین پهنه ها صورت میگرفت. اما آن سوی دیگر مصوبه شورای شهر تهران، جو روانی نامطلوبی است که به دنبال این افزایش نرخ در اعطای تراکم ایجاد خواهد شد. تصمیم اخیر شورا از اول فروردین سال 1393 یعنی کمتر از 2 ماه دیگر اجرایی میشود و به دنبال آن بازار مسکن که پس از یک سال رکود، کم کم روی آرامش به خود میگرفت و با تثبیت قیمتها انتظار میرفت رونق به معاملات املاک بازگردد، مستعد جهش قیمت خواهد شد. هر چند شاید تاثیر این مصوبه در قیمت تمام شده مسکن حتی معادل 200 هزار تومان در هر متر هم نباشد، اما به هر حال میتواند موجب سوء استفاده فعالان بازار مسکن شده و زمینه شوک افزایشی قیمت مسکن را ایجاد کند. * مخالفت فرمانداری با افزایش ارزش واگذاری تراکم اعمال شد؟! افزایش 13.5 درصدی نرخ یاد شده در سال 1384 با مصوبه شورای دوم شهر تهران میسر شد و پس از آن با توجه به ایجاد شوک قیمتی در بازار مسکن، نمایندگان مردم با
افزایش دوباره این نرخ موافقت نکردند. در سال 1389 نیز که افزایش 11.5 درصدی ارزش واگذاری تراکم به تصویب شورای شهر تهران رسید، این مصوبه توسط فرمانداری تهران رد شد تا از آثار سوء آن بر بازار مسکن جلوگیری شود. در پایان عمر شورای سوم نیز شهرداری تهران پیشنهاد افزایش خود را در قالب لایحهای به شورا تقدیم کرد اما شورای سومیها تصمیمگیری در این رابطه را به نمایندگان جدید مردم در شورای چهارم سپردند چراکه اجرای آن در دوره جدید مدیریت شهری و از ابتدای سال 1393 بود و به همین خاطر، بررسی و تصویب آن به بهمنماه سال 1392 و یک جلسه غیرعلنی رسید. یکی از نکات جالب توجه در جریان تصویب لایحه مذکور این است که روز گذشته در جلسه شورای شهر، علیرضا دبیر رئیس کمیسیون برنامه و بودجه شورا اعلام کرد که ارزش واگذاری تراکم، آخرین بار چهار سال قبل افزایش یافته است. در حالی که افزایش یاد شده با اعتراض فرمانداری منتفی شده بود و اخباری مبنی بر تایید دوباره این لایحه و لازم الاجرا شدن آن نیز منتشر نشد. با این تفاسیر باید دید آیا مخالفت فرمانداری با نوبت قبلی تصویب افزایش ارزش واگذاری تراکم در سال 1389 اعمال شد یا اینکه این افزایش نرخ بدون
تایید دوباره فرمانداری طی سالهای اخیر در شهرداری پیاده شده است؟! *چرخ شهرداری بدون هوافروشی هم میچرخد از سوی دیگر اگر شهرداری تهران با یک یا نهایتا دو وعده افزایش ارزش واگذاری تراکم مازاد در طول 10 سال گذشته، موفق به اداره امور شهر شده و بودجه سالانه خود را به بیش از 13 هزار میلیارد تومان افزایش داده است، بنابراین بدون اعمال مصوبه اخیر هم قطعا درآمد قابل توجهی از حوزه شهرسازی دارد و به عبارت دیگر، چرخ شهرداری بدون افزایش درآمد از محل هوافروشی هم می چرخد. ضمن اینکه درآمدهای این حوزه جزو درآمد ناپایدار محسوب میشود که مدیریت شهری همواره به دنبال کاهش آن بوده است. اما اکنون چه مصلحتی موجب شده که اکثریت قاطع اعضای شورای شهر تهران بدون لحاظ سیاست کلی خود مبنی بر کاهش درآمدهای ناپایدار، به دنبال افزایش ارزش تراکم باشند و تصمیمی را اتخاذ کنند که ظاهرا بیش از همه، منافع فعالان بازار مسکن را تامین می کند. تجربه نشان داده که سوء استفاده از این قبیل مصوبات در بازار مسکن بسیار محتمل و ممکن است به نحوی که افزایش 24 درصدی اعمال شده در ارزش واگذاری تراکم توسط انبوه سازان به شکل عادلانه در قیمت تمام شده لحاظ نمی شود، بلکه
اغلب عبارت "24 درصد"مورد سوء استفاده آنها قرار میگیرد و نرخها را به همین نسبت افزایش میدهند. بنگاههای معاملات املاک نیز با هدف کسب سود بیشتر با این موارد همراهی میکنند. چراکه دریافتی آنها غالبا مبتنی بر ارزش ملک مورد معامله تعیین میشود. * سرانجام خلوت خودساخته شورا و شهرداری در دست فرماندار تهران در شرایطی که شورای شهر در یک جلسه غیرعلنی و در خلوت خودخواسته با شهردار تهران، لا به لای جلسات بررسی دستورهای اولویتداری همچون برنامه پنج ساله دوم و بودجه سال 93 شهرداری تهران، با افزایش نرخ واگذاری تراکم مازاد موافقت میکند، تنها امید برای جلوگیری از این اعمال این مصوبه، نظر فرمانداری تهران درباره این مصوبه و اختیار قانونی این نهاد برای رد آن است. بازار مسکن که هم اکنون هم به دنبال افزایش 15 میلیون تومانی وام مسکن دستخوش تغییراتی شده و ارزش اوراق بهادار تسهیلات مسکن در فرابورس نیز در کمتر از دو هفته به حدود دو برابر افزایش یافته است، تاب یک شوک تازه را ندارد.