سینما باید از قصه غواص‌ها غبارروبی کند

کدخبر: 1009533

«نسیم» از مهجور بودن شهدای غواص در سینمای مقاومت گزارش می‌دهد؛ قصه غواص‌ها تا به حال در لابه‌لای کوهی از ایثارگری ملت ایران پنهان مانده بود و سینمای دفاع مقدس می‌تواند قدری از این غربت بکاهد

به گزارش «نسیم»، بازنمایی رشادت و ایثارگری شهدای انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی در حوزه سینما تا کنون آنگونه که شایسته و بایسته است صورت نگرفته و بدیهی است که آنچه می تواند ملت ایران را از گردنده های سخت و دشوار عبور دهد بازگویی و ملکه قرار دادن اسوه های مقاومت و ایثار است و هنر سینما در این زمینه دارای ظرفیتهای بسیاری است.

رهبر معظم انقلاب روز گذشته در دیدار خانواده‌های شهدای حادثه‌ی هفتم تیر و همچنین جمعی از خانواده‌های دارای چند شهید در استان تهران، با اظهار تأسف از ضعف و کم‌کاری در معرفی شهدا به‌عنوان مظهر عظمت و استقامت ملت ایران، خاطرنشان کردند: جوانان در جناح فرهنگیِ مؤمن، انقلابی، مردمی و خودجوش باید با زبان تصویر و با استفاده از ابزارهای جدید، چهره‌نگاری هنرمندانه‌ای از این شخصیت‌های بسیار برجسته انجام دهند .

هنوز زمان زیادی از تشییع باشکوه 270 شهید گمنام که 170 شهید غواص ، نگذشته است. شهدایی که بعد از 26 سال آمدند تا حرف های ناگفته بسیاری را با دستان بسته شان به ما بزنند. به طور قطع این شهدا تنها گوشه ای از رشادت رزمنده های غواص در طول هشت سال دفاع مقدس را برای اقشار مختلف جامعه یادآوری می کنند، رزمنده هایی که اگر نبودند قطعا بسیاری از عملیات های بزرگ در طول هشت سال دفاع مقدس انجام نمی شد؛ با این حال باید گفت که بعد از 26 سال از پایان جنگ و ساخته شدن بیش از 231 فیلم بلند و نیمه بلند با موضوع دفاع مقدس هنوز فیلمسازان ما آنگونه که باید نسبت به رزمندگان و شهدای غواص و عملیات های بزرگ آبی و خاکی انجام شده در طول دفاع مقدس ادای دین نکرده اند.

ریشه کم لطفی سینمای دفاع مقدس به غواصها کجاست؟

سوالی که مطرح می شود این است که چرا تا به حال و طی این 26 سالی که از عملیات کربلای چهار می گذرد موضوع غواصهای خط شکن که یکی از کلیدی ترین نقشها را در دفاع مقدس داشتند در سینما اینقدر با بی اعتنایی مواجه شده است چرا که به دلیل حساسیت و خطرزا بودن حیطه ای که این رزمندگان در آن فعالیت داشتند می بایست توجهات بسیار بیشتری را برای پرداختن به عنوان مضامین آثار دفاع مقدس به خود اختصاص می دادند.

با مراجعه به کارنامه تعدادی از فیلمسازان که در مقاطعی دست به تولید آثاری درباره دفاع مقدس زده اند مشاهده می کنیم که مقطع خاص دفاع از خرمشهر را به عنوان سوژه انتخاب کرده اند و البته این عدم پرداخت به مقاطع دیگر جنگ را شاید بتوان به دلیل نزدیکی با تفکری دانست که اصولا ادامه جنگ پس از فتح خرمشهر را یا اصلا جزو دفاع مقدس قلمداد نمی کنند یا اینکه چون به دفاعی بودن این مقطع از جنگ با دیده شک و تردید می نگرند ترجیح می دهند از کنار آن بی اعتنا عبور کنند.

به عنوان نمونه "احمد رضا درویش" یکی از کارگردانهایی است که 3 فیلم قابل اعتنای وی در ژانر دفاع مقدس به نامهای کیمیا؛ سرزمین خورشید و دوئل به مقطع زمانی آغاز جنگ می پردازد و صدمات و لطمات عوامل پشت جبهه و آثار و عواقب فردی و اجتماعی پدیده جنگ را دستمایه آثارش قرار داده است.

اولین بار حاتمی کیا غواصها را به سینما آورد

"بوی پیراهن یوسف" شاید اولین فیلمی در ژانر دفاع مقدس باشد که البته به شکلی حاشیه ای تر اما به صورتی ماندگار و به یاد ماندنی به رزمندگانی در دفاع مقدس پرداخته که جزو غواصهای خط شکن بودند و جالب است که صداوسیما در ایام منتهی به تشییع جنازه پیکرهای این غواصها بارها فیلم خوب شیار 143 را از شبکه های مختلف پخش کرد اما با کمال تعجب از پخش فیلم بوی پیراهن یوسف که ارتباط بیشتری با موضوع غواصها داشت غفلت کرد .

حاتمی کیا در بوی پراهن یوسف انتظار یک پدر رزمنده غواص را به شکلی هنرمندانه روایت کرد و جالب است که این فیلم در موضوع آزاده گان نیز جزو اولینها محسوب می شود و البته پس از آن چند فیلم و سریال درباره درباره آزادگان ساخته شد اما رزمندگان غواص تا همین چند هفته پیش که خبر پیدا شدن پیکرهای آنها و شهادت مظلومانه شان در رسانه ها پیچید یادی از آنها نمی شد و به جز بوی پیراهن یوسف در هیچ کدام از آثار نمایشی ردی از ایثارگری آنها دیده نشده بود .

اشاره حاتمی کیا نیز به غواصهای عملیات کربلای 4 در فیلم بوی پیراهن یوسف نسبت به موضوع اصلی فیلم که مسئله آزاده گان و انتظار یک پدر رزمنده را در برمی گیرد موضوعی حاشیه ای تر است.

نگاه سینما به قصه غواصها

با نگاهی گذرا به آثار ساخته شده در حوزه دفاع مقدس در طول سال های مختلف به راحتی می توان دریافت که از میان 231 اثر ساخته شده، تعداد آثاری که به موضوع رزمندگان غواص بپردازد کمتر از انگشتان دست است.البته در طول این سال ها بودند آثاری که در حاشیه متن اصلی خود به موضوع رزمندگان غواص و مجاهدت های آنها پرداخته اند .

"شمارش معکوس" به کارگردانی اکبر حر که در سال 1376 ساخته شد را شاید بتوان تنها فیلمی در حوزه دفاع مقدس دانست که قصه اصلی آن به گردان های غواص کربلای چهار پرداخته است؛ چرا که به غیر از این فیلم تا به حال اثر دیگری با موضوع اصلی رزمندگان غواص ساخته نشده است .

معراجی های مسعود ده نمکی نیز یکی از فیلم هایی است که در حاشیه قصه اصلی خود به شکلی نمادین به شهدای غواص پرداخته است. اینجا این سوال پیش می آید که چرا سینمای ایران که جشنواره ای هم مرتبط با موضوع دفاع مقدس دارد، هنوز نتوانسته به بسیاری از جنبه های این دفاع هشت ساله آنگونه که باید بپردازد؟

فیلم «پری دریایی» به کارگردانی امیر مسعود آقابابائیان که فیلمبرداری آن چند روز گذشته به پایان رسید گفته می شود به پاس تکریم شهدای غواص ساخته شده است .

فیلمی که به گفته تهیه کننده اش تحقیق و نگارش آن از چهار سال گذشته آغاز شده که در سال 1390 نیز مجوز ساخت را دریافت کرده و بعد از گذشت 4 سال مراحل پایانی فیلمبرداری آن به پایان رسیده است. نکته جالب این فیلم همزمانی پایان فیلمبرداری و بازگشت 175 شهید غواص است، نکته ای که به راحتی نمی توان از کنار آن گذشت .

انتظاری که از سینماگران دفاع مقدس و نهادهای مسئول سینمای کشور می رود این است که در افق سیاستگذاری هنری کشور داستان ایثارگری خطشکنان ایثارگر کربلای چهار دستمایه آثار سینمایی قرار بگیرد تا این مقطع از تاریخ مجاهدت ملت ایران در زیر غبارها مهجور نماند و این عزیزان به واسطه هنر سینما به نمادهای زنده مقاومت ملت ایران تبدیل شوند.

ارسال نظر: