اخبار آرشیوی

به گزارش «نسیم» به نقل از اداره‌کل روابط عمومی و اطلاع‌رسانی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، میزگرد تخصصی "فهم مشترک از چیستی جامعه دینی و سکولاریسم"، با حضور هیاتی از کره جنوبی و با محوریت تعریف و فهم مشترک از چیستی جامعه دینی و سکولاریسم در دنیای معاصر، صبح امروز در مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار شد. حجت‌الاسلام محمدحسین مظفری رئیس مرکز گفتگوی ادیان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در سخنانی با اشاره به اندیشه ماکیاولی که به فلسفه سیاسی سکولاریسم منتهی شد، اظهار داشت: سکولاریسم حتی در مفهوم بی طرفی نیز نمی تواند تضمین کننده حقوق پیروان تمام ادیان باشد. حجت الاسلام مظفری یادآور شد: طی قرن بیستم شاهد دو جنگ جهانی بودیم که در اروپا آغاز و به سراسر دنیا کشیده شد. در عرصه داخلی هم مشکلی حل نشد، تصور این که ما می توانیم مرز مشخصی بین عرصه عمومی و حریم خصوصی ترسیم کنیم، دیگر کارایی خود را از دست داده است. دیواری که این دو عرصه را از هم جدا می کرد مشخص و ممیز و جدا کننده این عرصه نیست. وی اضافه کرد: تصویر امر عمومی و خصوصی مشکلاتی را طی چند دهه گذشته مطرح کرده است لذا بسیاری در صدد بر آمده اند که مفهوم سکولاریسم را بازسازی کند تا با چالشهای د وره جدید رو به رو شود. در بحث نظامهای سکولار با تفسیر واحدی مواجه نیستیم. از سکولاریسم در حد افراطی آن لائیسیته (laïcité) تا سکولاریسم در مفهوم مثبت آن ( به معنای بی طرفی مثبت، حمایت برابر دولت از همه ادیان) ما مشاهده می کنیم که جوامع دینی و مومنان با مشکلاتی مواجه هستند. حجت‌الاسلام عبدالحسین خسروپناه، رئیس موسسه پزوهشی حکمت و فلسفه ایران نیز در سخنانی با تبیین شش مؤلفه مهم در جامعه دینی و تأکید بر ضرورت تقویت اعتقاد به خدا و ارزش‌های اخلاقی در جوامع سکولار گفت: اخلاق مهمترین مولفه جامعه دینی و مهمترین راه ارتباطی جامعه دینی و سکولار است. رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران با اشاره به این که بحث خود را به "چیستی جامعه دینی و چگونگی تعامل با جامعه سکولار" اختصاص داده گفت: این بحث در دو بخش چیستی جامعه دینی و دوم چگونگی تعامل با جوامع سکولار تبیین می‌‌کند و مقصود از جامعه دینی اسلامی و اسلام شیعی است. وی افزود: جامعه اسلامی شش مولفه مهم دارد. مولفه اول توحید محوری است، شعار پیامبر اسلام از ابتدای بعثت لا الله الا الله بود. آیات قرآن تکوینی و تشریعی به خداوند نسبت داده شده است. بسیاری از پدیده ها، رنگها و زبانها را خداوند در قرآن به خود نسبت داده است. اصل دوم کرامت انسان است، در جامعه اسلامی انسان موجود ارزشمندی است و باید مورد تکریم قرار بگیرد. یکی از مهمترین کرامات تکریمی انسان مسئله عقل است. وی مؤلفه سوم را وحی و عقل‌گرایی در جامعه اسلامی دانست و گفت: جامعه اسلامی هم به عقل و هم به وحی الهی بها می‌دهد. مقصود فقط عقل استدلال‌گر نیست بلکه عقل شهودی هم هست. مولفه چهارم آخرت‌گرایی در زندگی دنیوی است. هم تأکید بر زیست دنیا آنگونه که تا ابد می‌خواهید بمانید و هم گفته می‌شود که زندگی اخروی باید در راستای سعادت آخرت باشد. حجت الاسلام خسروپناه اظهار داشت: اصل پنجم اصل عبودیت و بندگی است. جامعه دینی خود را بنده خدا می داند. گاهی فرد بنده خدا است اما جامعه بنده خدا نیست. این هم جنبه فردی دارد و هم اجتماعی. آفرینش جنیان و انسان‌ها برای عبادت بوده است. اصل ششم نیز اخلاق بوده که مهمترین اصول جامعه دینی و اسلامی تلقی می شود. رئیس موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران با اشاره بر این که مساله که جامعه ا سلامی چگونه می‌تواند با جوامع سکولار تعامل برقرار کند گفت: اخلاق راه مهم مرتبط کردن جوامع دینی با جوامع سکولار است. ما در مذهب شیعه معتقد هستیم که افعال انسانها ذاتا حسن و قبح دارد و صرف نظر از ارزش‌های دینی می‌تواند حسن باشد. عدالت ذاتا حسن است و ظلم ذاتا قبیح است . چون ذات عدالت خوب است خداوند در قرآن مسلمانان را به عدالت دعوت کرده است، این مبنایی است که ما در اسلام شیعی به آن عقیده داریم. وقتی به احادیث مراجعه می کنیم می‌بنیم به ارزش‌های اخلاقی تأکید شده و این امر در عمل آنها نیز آشکار است. وی با اشاره به روایات‌هایی از امام حسین درباره اخلاق اضافه کرد: هم عقل بشر بر ارزش‌های اخلاقی حکم می کند و هم دین اسلام تأکید بر اخلاق دارد و از میان این مولفه‌های شش‌گانه جامعه اسلامی اخلاق مهمترین اصولی است که می‌تواند تعامل جامعه دینی و جهان سکولار را فراهم کند. رئیس موسسه پـژوهشی حکمت و فلسلفه ایران گفت: ضمانت اجرایی ارزش‌های‌های اخلاقی اعتقاد به خدا است. جامعه بی خدا از نظر اخلاق تضمین نشده است. باید تلاش کرد که جوامع سکولار اگرچه سکولاریسم اجتماعی هستند اما خدا را نفی نکنند. اگر احکام الهی را در سیاست اجتماعی اجرا نمی کنند اعتقاد به خدا را حفظ کنند. حجت الاسلام خسروپناه در پایان تقویت اعتقاد به خدا و ارزشهای اخلاقی در جوامع سکولار را مورد تأکید قرار داد و اظهار داشت که این امر می تواند زمینه برقراری ارتباط سازنده و انسانی میان جامعه دینی و سکولار فراهم کند؛ اما این گفتگوها باید برای بحث درباره مولفه‌های جامعه دینی ادامه یابد تا به تفاهم مشترکی دست یابیم. این میزگرد تخصصی نخستین نشست مرکز گفتگوی ادیان سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی با کنفرانس " دین برای صلح" می باشد که با همکاری مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران و با حضور هیئتی از کره جنوبی برگزار شد.