اخبار آرشیوی
میرجلالالدین کزازی در نشست نقد "فرزند ایران": بر این پرسش که داستاننویس هستم یا نه شما باید پاسخ دهید/ اگر این کتاب را خواندید و شما را در ربود من هم داستاننویسم؛ اگر نه، این هم آزمونی است در کنار بسیاری آزمونهای دیگر که ناکام و نافرجام مانده است
این استاد زبان فارسی در بخشهای دیگری از نقد روز گذشته کتاب "فرزند ایران" که روز گذشته در مرکز فرهنگی شهرکتاب برگزار شد، ضمن اعلام این مطلب افزود: - هرگاه متنی ادبی را برمیرسم مانند نامهباستان که در 9 پوشینه نوشته و چاپ شد، از آغاز به درستی نمیدانم که چه میخواهم کرد. آنچه رخ میدهد درست که به راه من است، اما خود، راهم را مییابد. هرگز هیچ کتابی را ننوشتم و هیچ جُستاری را؛ مگر اینکه نیازی در من بود به نوشتن آن. آنچه نوشتم و مینویسم نخست به پاس دل من است. برای خود مینویسم. اگر دیگران خواندند و بهره بردند، چه بِه، اما چندان بیم و باکم نیست که کتابهای من را دیگران نخوانند؛ چون اگر برای آنها هم مینویسم در رده دوم است. - نیازی شکیبسوز در من مرا به نوشتن میاندازد. بازنوشت نوشتههایم در چشم من یکی از دوزخیترین کارهاست. هر آنچه مینویسم را دوباره نمینویسم و به همان شیوه به ناشر میدهم. شاید دگرگونی بدهم، اما آنطور نیست که نیاز به بازنوشت یابد. - من چونان ایرانی، خلق و خوی خجسته را در فروتنی میدانم. ایرانی راستین فروتن است. برخی ایرانیان در درون نهانگرایند، اما فراتر از آن و فراتر از فروتنی خود شکستن است.
مرا برانگیختهاند که بنویسم. که برانگیخت و چگونه و چرا، پرسشی است که خود پاسخی برای آنها ندارم. روندهای نهادین و ناخودآگاهی در من سرانجام به آنجا رسید که داستان بنویسم. به همان سان که در نوجوانی به سرودن بینجامید. نوجوان بودم که سرودهای سختپیرانه در من جوشید که اگر کسی آن چامه را بخواند، هرگز نمیتواند انگاشت که دانشآموزی آن را سروده است. - دل خیره است و هوسناک کار خود را میکند. ما با دل خویش بر نمیآییم و هرگز نمیتوانیم بر آن لگام بزنیم. رشتههای سالیانه را به آنی پنبه میکنیم و آدینهمان را شنبه. نیازی در من انگیزه و آغازی شد که داستانی بنویسم. در آغاز نمیدانستم این داستان چه ریخت و پیکرهای خواهد داشت. نمیدانستم چگونه به پایان میرسد. داستان خود در من خویشتن را نوشت. شاید از همین روی است که این داستان با اینکه من خودم را داستاننویس نمیدانم و از آن روی که پیش از آن داستان ننوشتم با رویکرد خوانندگان همراه شد و نخستین کتاب من است که پس از 5 هفته به چاپ دوم رسید. - این داستان برای هرکس که دوستدار داستان است، نوشته شده است. به هنگام نوشتن هرگز خوانندهای ویژه را پیش چشم نمیداشتم. از دید من داستان را
به این سان میباید نوشت. شاید شما با این دیدگاه همداستان نباشید. شاید کسی بخواند و بگوید زبان این داستان باستانگرا و هنری است، اما من اینگونه از داستان را میپسندم. شاید آن نیازی که مرا به نوشتن این اثر برانگیخته داستانپسند باشد. از یکایک دوستان میخواهم این سخنان را از سر خودستایی ندانند. به درستی بر من روشن نیست آنچه نوشتهام داستان است یا نیست. شاید کسی بگوید داستان نیست، چه باک! اگر بخواهید کار دل را به یاری سر بسنجید و بند بکشید به ناچار ناکام خواهید ماند. - اگر شما سنجیدهترین داستان را از دید داستانشناسی بنویسید اما خوانندگان نخوانند به چه کار میآید؟ داستان باید مرا با خود درکشد و ببرد. باید مرا بیآنکه بخواهم برباید و تا آن را بر زمین ننهم نتوانم از چنبر جستارش برهم. بر این پرسش که داستاننویس هستم یا نه شما باید پاسخ دهید. اگر این کتاب را خواندید و شما را در ربود من هم داستاننویسم. اگر نه، این هم آزمونی است در کنار بسیاری آزمونهای دیگر که ناکام و نافرجام مانده است.