گودینی: سلیقه‌ای بودن داوری‌ها از مهمترین آسیب‌های جایزه جلال است

کدخبر: 955986

این نویسنده در گفتگو با «نسیم» افزود: امروز می‌بینیم که خیلی از کسانی که تخصص کافی ندارند در بسیاری از امور فرهنگی مدعی هستند/ یک سری قواعد و مبناها از طرف مسئولین فرهنگی و وزارت ارشاد برای این جایزه مشخص شود

محمدعلی گودینی، نویسنده شایسته تقدیر دومین دوره جایزه ادبی جلال در گفت‌وگو با «نسیم» در ارتباط با جایزه جلال آل احمد ضمن اشاره برگزیدن نداشتن این جایزه طی چند دوره اذعان داشت: باید در ابتدا ارزش و جایگاه جایزه جلال مشخص بشود و در مورد برگزیدگان این جایزه بررسی صورت بگیرد. باید دید که چرا در طی چند دوره گذشته این جایزه برگزیده نداشته است. آیا این به دلیل این است که آثار ارسالی ضعیف بوده اند یا مسائل دیگری بوده است.

این نویسنده ادبیات داستانی با تاکید بر اینکه مبنای داوری ها مشخص نیست اظهار داشت: در مجموع مبنای داوری ها مشخص نیست اینکه زبان فارسی از معیارهای داوری است و یا بومی نگاشاتن؟ و اینکه ارزش های داخلی چقدر در انتخاب آثار تاثیر دارد و مسائلی از این دست که هیچ کدام مشخص نیستند و اینگونه متصور می شود که داوری ها سلیقه ای بوده است و یا اینکه مبلغ جایزه به اصطلاح زیاد بوده است و نتوانسته اند آن را پرداخت کنند.

گودینی در خصوص مبلغ جایزه جلال عنوان کرد: در مورد میزان جایزه هم که بنده در جریان بودم که جایزه به 30 سکه کاهش داشته است اما بعد مجدد شنیدم که دوباره به همان تعداد 110 سکه رسیده است و فکر کردم که شاید این جایزه 30 سکه ای از سال آینده اجرا شود. نمی توان گفت که مبلغ جایزه زیاد است چراکه هر روز مراسم های پر هزینه تر و چند میلیاردی برگزار می شود که هزینه آنها بسیار بیشتر از جایزه جلال است و کل برگزاری و جایزه این مراسم شاید به نیمی از آنها هم نرسد.

وی افزود: جایزه نهایتا 110 میلیون تومان می شود در صورتی که در کشورهای دیگر چندین برابر این مبلغ جایزه های ادبی می دهند. بنابراین باتوجه به ریخت و پاش هایی که در طوی سال در حوزه فرهنگ و هنر می شود، بودجه این جایزه تامین شدنی است و اصل همان مشخص نبودن اصول داوری ها است.

این نویسنده در مقایسه این جایزه با سایر هزینه های فرهنگی گفت: وقتی ما هزینه های مختلف دیگر با عناوین فرهنگی و هنری و غیره را نگاه می کنیم می بینیم که هزینه های سرسام آور چند میلیاردی در برخی برنامه ها خرج می شود و می توان گفت که جایزه جلال در برابر انها بسیار ناچیز است. مثلا جایزه هایی که در سینما داده می شود و کسی می آید و با یک فیلم به بیشترین مبالغ جایزه خصوصا در خارج از کشور دست پیدا می کند از جمله آنهاست.

وی افزود: هر چند که هدف اصلی جایزه گرفتن نیست اما وقتی که جایزه مطرحی مانند جلال که بزرگ ترین جایزه ادبی کشور است این شرایط را داشته باشد هر کس می تواند از آن سواستفاده کند.

نویسنده شایسته تقدیر دومین دوره جایزه ادبی جلال سلیقه ای بودن داوری ها را از مهمترین آسیب های این جایزه دانست و تصریح کرد: به هر حال سلیقه ای بودن داوری از مهمترین آسیب های این جایزه است و برای نویسندگان و شرکت کنندگان و حتی مخاطبین اینگونه به اثبات می رسد که جایزه جلال یک مبنای مشخصی ندارد. اگر مبنای داوری محتوا باشد باید مشخص شود که این محتوا می بایست در چه جهتی و در چه حدی باشد و اینکه محتوای کتاب ها به نفع انقلاب اسلامی است و با بر علیه آن.

وی افزود: در طول چند دوره ای که این جایزه برگزار می شود همیشه این سوال در ذهن خود من بوده است که مبنا و اصول این جایزه و داوری ها بر چه اساسی است و در هر دوره اثری متفاوت برگزیده و تقدیری شده است و هیچ کدام تناسب و معیار مشخصی نسبت به هم نداشته اند که بشود از بررسی آنها به یک اصول مشخص رسید.

گودینی با بیان اینکه شاید ادبیات مدرن ما به آن مرحله نرسیده است که بخواهند به آن جایزه بدهند گفت: یک مقداری سردرگمی و معضل در این مسئله وجود دارد و چون قواعد مشخصی ندارد موجب آزار همه می شود و از هر کسی که سوال می کنید همین نظر را دارد.شاید هم ادبیات مدرن ما هنوز به آن مرحله نرسیده است که بخواهند جایزه ای به آن بدهند. من فکر نمی کنم مسائل مالی و اقتصادی خیلی دخیل باشند در این امر. چراکه می شود گفت مبلغ جایزه مبلغ ناچیزی است و مثل کشورهای دیگر نیست.

این نویسنده شفاف سازی در انتخاب برگزیدگان را از لزوم این جایزه دانست و عنوان کرد: می بایست یک سری از قواعد و مبناها از طرف مسئولین فرهنگی و وزارت ارشاد و در کل متولیان این جایزه مشخص بشود و همچنین اینکه اگر کتابی به عنوان برگزیده و تقدیری انتخاب می شود دلائل انتخاب آن مشخص بشود تا کسانی که مخاطب و خواننده آن کتاب هستند بدانند که این اثر از نظر محتوا و یا ارزش ساختاری و یا رویکردهای دینی مورد توجه بوده است و با شناخت بیشتر به مطالعه آثار بپردازند.

وی افزود: مشخص شدن این معیارها همچنین به تربیت شدن ادبیان داستانی ما کمک می کند و در نتیجه آن نویسندگان تلاش می کنند به آن سمت و سوی تعیین شده و معیار بروند و از کتاب های برگزیده الگو بگیرند تا آثارشان مورد اقبال همگان باشد.

گودینی همچنین با اشاره به مبهم بودن اهداف تعیین شده در این جایزه بیان کرد: اهدافی که توسط شورای عالی انقلاب فرهنگی برای این جایزه تعیین شده است یک مقداری از ابهامات رنج می برد و خیلی روشن و واضح نیست. واین باعث شده است که هرکس برداشت خود را از این اهداف داشته باشد و این برداشتهای متفاوت باعث شده است که این جایزه در همین حالت سرگردانی باقی بماند و نتواند جایگاه خود را در جامعه پیدا کند.

نویسنده کتاب «تالار پذیرایی پایتخت» جزئی نگری در اصول کلی را از راه‌کارهای نجات از سردرگمی ها دانست و اظهار داشت: یک سری ارزش ها و مبناهای کلی وجود دارد اما باید تا سال آینده که فرصت هست یک جزئی نگری در این جایزه صورت بگیرد تا مخالفان و موافقان و داوران و نیز نویسندگان و حتی مسئولین از این سرگردانی نجات پیدا کنند.

محمد علی گودینی با اشاره به محتوای کتاب های برگزیده تصریح کرد: کتاب هایی که امسال برگزیده شده اند مثلا همین کتاب آقای ابوتراب خسروی از نظر ترکیب ادبیات کهن و مدرن و ساختار قابل تامل است اما از نظر محتوا بنده آن را تایید نمی کنم. اما شاه بی شین از نظر محتوا قابل تامل است.

گودینی در پایان خاطر نشان کرد: امروزه می بینیم که خیلی از کسانی که تخصص کافی ندارند در بسیاری از امور فرهنگی مدعی هستند منجمله در ادبیات و نتیجه آن هم همین می شود که هنوز نتوانسته ایم یک نفر را به عنوان برگزیده انتخاب کنیم و مجبور شده اند که دو نفر را انتخاب کنند. مشخص است که خود برگزیدگان و داوران هنوز به یک نتیجه مشخص نرسیده اند و تلاش کرده اند که دل دوطرف را به دست بیاورند.

ارسال نظر: