غلامیجلیسه: شکل ظاهری کتاب در حوزههای دین، دانشگاهی و عمومی بیشتر از سایر حوزهها است
مدیرعامل خانه کتاب در نشست خبری نخستین سالانه هنر طراحی کتاب ایران گفت: برگزاری یک سالانه هم توجه تولیدکنندگان و هم توجه مخاطبان کتاب را به موضوع مهم ظاهر کتاب جلب میکند
به گزارش خبرنگار «نسیم»، مجید غلامی جلیسه، مدیرعامل خانه کتاب، صبح امروز در نشست خبری نخستین سالانه هنر طراحی کتاب ایران که در سرای اهل قلم برگزار شد، گفت: یکی از حوزههایی که بیشتر این جوایز به آن کمتوجهی شده است، بحث فیزیک و طراحی کتاب است. بیشتر جشنوارههای حوزه کتاب، تکیه بر توجهشان به محتوا و مضمون کتاب است؛ نه مسائل کتابآرایی و هنر طراحی کتاب؛ اگرچه در چند دهه اخیر اتفاقات مثبتی در حوزه هنر طراحی کتاب به ویژه در کتابهای رده سنی کودک و نوجوان صورت گرفته، اما در سایر حوزهها استفاده خاصی رخ نداده؛ حال آنکه شکل ظاهری کتاب میتواند نقش مهمی در فروش کتاب و به تبع آن، توسعه کتابخوانی داشته باشد.
مدیرعامل خانه کتاب، با بیان اینکه شکل ظاهری کتاب در حوزههای دین، دانشگاهی و عمومی بیشتر از سایر حوزهها به آن بی توجهی می شود، افزود: ما پس از بازنگری در آییننامه جوایز حوزه کتاب به ویژه جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران، به این نتیجه رسیدیم که با برگزاری یک سالانه هم توجه تولیدکنندگان و هم توجه مخاطبان کتاب را به موضوع مهم ظاهر کتاب جلب کنیم؛ لذا کارگروه اولیه رسانه کتاب شکل گرفت و پیشنویس آییننامه این سالانه تدوین شد؛ ضمن اینکه در سال گذشته هیات امنا و هیات مدیره خانه کتاب، برگزاری این سالانه را در سال ۹۴ مصوب کرد.
وی ادامه داد: شورای سیاستگذاری نخستین سالانه هنر کتاب طراحی ایران با مشارکت برخی از انجمنها و تشکلها از جمله انجمن تصویرگران کتاب کودک و نیز اتحادیه ناشران و همچنین برخی متخصصین حوزه طراحی گرافیک کتاب مانند آقایان مثقالی و سپهر تشکیل شده است و در این جلسات پیشنویس آئیننامه مربوط به این سالانه بررسی شد و به تصویب شورای سیاستگذاری رسید؛ امیدواریم برگزاری اولین سالانه هنر طراحی کتاب ایران زمینهای باشد برای عطف توجه ناشران و تولیدکنندگان کتاب و همچنین مخاطبان کتابها به این حوزه، گامی باشد در جهت پاسداشت تلاشهایی که برای بهبود وضعیت ظاهری کتابها در ایران صورت میگیرد و گفت: این سالانه به تدریج میتواند استانداردهایی را در زمینه کتابآرایی و طراحی مناسب کتابها تدوین کند و آنها را در اختیار تولیدکنندگان آثار قرار دهد.
غلامیجلیسه افزود: اعضای هیات داوران و هیات علمی نخستین سالانه هنر طراحی کتاب ایران تا پایان هفته جاری معرفی میشوند، من فعلاً درباره جوایز اظهارنظر نمیکنم اما قطعاً این جوایز، ارزشمند خواهد بود و ملاک ما هم بر ارزشگذاری آثار، صرفاً مباحث ریالی نیست. شخصاً معتقدم کسب این جایزه، اعتبار و افتخاری است برای برگزیدگان.
افشارمهاجر: این سالانه در رشد کیفی هنر طراحی کتاب نقش مهمی دارد
همچنین در ادامه این نشست خبری، کامران افشار مهاجر دبیر نخستین سالانه هنر طراحی کتاب ایران با اشاره به معیارهای انتخاب آثار برتر در این جایزه گفت: مساله نخست، ارتباط منطقی و ارگانیک المانهای طراحی کتاب با موضوع و جوهره اصلی آن است؛ قطعاً طراحی یک کتاب در حوزه سینما و فونتهای آن با یک کتاب در حوزه پزشکی باید متفاوت باشد و یا کاغذی که برای یک کتاب با یک مضمون خاص انتخاب میشود، باید متناسب با موضوع و همچنین وجود یا نبود تصویر در کتاب باشد؛ در این سالانه، کتابها از جنبههای مختلف هنر طراحی کتاب و از سوی کارشناسان برجسته این حوزه، ارزیابی و داوری خواهند شد و اگر این سالانه استمرار داشته باشد، میتواند در رشد کیفی هنر طراحی کتاب در ایران نقش مهمی ایفا کند و خوانندگان کتابها به نکاتی که تا قبل از این در مطالعه آثار توجه نمیکردند، توجه کنند.
وی ادامه داد: این سالانه به منظور بررسی محصولات طراحی گرافیک کتاب در ایران راهاندازی شده و قطعاً به بهترین طراحان گرافیک کتاب توجه دارد. در عین حال جایزه ویژهای برای ناشر یا ناشرانی که این قبیل آثار را تولید کردهاند، تعلق خواهد گرفت.
داورپناه: اختتامیه این سالانه در هفته کتاب امسال در آبان ماه برگزار می شود
در ادامه افشین داورپناه معاون فرهنگی موسسه خانه کتاب و دبیر اجرایی نخستین سالانه هنر طراحی کتاب ایران گفت: اختتامیه این سالانه در هفته کتاب امسال در آبان ماه برگزار می شود و همچنین نمایشگاهی از آثار برگزیده در بخشهای مختلف آن در همان زمان برپا خواهد شد، فراخوان این سالانه تا بیست و پنجم مهرماه تعیین شده و چنانچه متقاضیان بیشتری برای آن وجود داشته باشد، ممکن است این زمان تمدید شود.
وی افزود: ممکن است یکی از علتهای پایین بودن فروش کتاب در ایران، نامناسب بودن طراحیهای کتابها باشد، ما در این خصوص با مساله شیءوارگی روبرو هستیم؛ به این معنی که کتاب به منزله یک شیء تلقی میشود که هدف از تولید آن صرفاً فروش بیشتر در بازار است که این مساله به وفور کتابهای لوکس و دکوری هم میانجامد که درواقع نوعی بزک کردن کتابها برای فروش بیشتر است؛ برخی از ناشران ما به این سمت رفتهاند اما برخی هم از آن طرف بام افتادهاند؛ بسیاری از مولفان و ناشران ما، تنها هدفی که برای خود متصور هستند، چاپ کتابشان است و چندان هم با مسائل ظاهری و فیزیک کتاب توجه نمیکنند.
داورپناه بیان داشت: کارشناسانی که برای ارزیابی آثار این حوزه تعیین شدهاند، ۵۰ کتاب را به صورت رندوم انتخاب و بررسی کردند و مشخص شد که فونت مناسبی برای هیچ کدام از آنها انتخاب نشده است؛ لذا ما امیدواریم که این سالانه فضایی را ایجاد کند تا ما به وضعیتی مطلوبتر در ساخت ظاهری کتابها روبرو شویم؛ در اولین دوره این سالانه، کتابهای منتشر شده از ابتدای سال ۹۱ تا انتهای سال ۹۳ بررسی خواهند شد، پنج نفر متخصص در حوزه طراحی فوت برای ارزیابی این آثار انتخاب شدهاند که چهار نفر هم شامل یک ناشر بزرگسال، یک ناشر حوزه کودک، یک مولف حوزه بزرگسال و یک مولف حوزه کودک در ارزیابی این آثار به گروه اصلی داور کمک میکنند.